“Bà đỡ” thúc đẩy hoạt động công nghiệp ở địa bàn vùng cao
Sở Công thương tỉnh Điện Biên vừa trình lên UBND tỉnh Điện Biên phương án sắp xếp, tổ chức lại các đơn vị sự nghiệp công lập và đầu mối bên trong các đơn vị sự nghiệp công lập, Sở Công Thương tỉnh Điện Biên.
Theo Sở Công Thương tỉnh Điện Biên, Sở có 2 đơn vị sự nghiệp công lập trực thuộc, gồm Trung tâm Khuyến công và Tư vấn phát triển công nghiệp Điện Biên (Trung tâm) và Ban Quản lý dự án chuyên ngành Công Thương.
Trong đó, Trung tâm là đơn vị sự nghiệp công lập, được Nhà nước đảm bảo chi thường xuyên và chi đầu tư. Trung tâm có chức năng phục vụ công tác quản lý nhà nước của Sở Công Thương về hoạt động khuyến công và tư vấn phát triển công nghiệp; tổ chức triển khai thực hiện các hoạt động phát triển hợp tác công nghiệp, thương mại giữa tỉnh Điện Biên với nước Cộng hoà Dân chủ Nhân dân Lào và các nước xung quanh; cung cấp các dịch vụ công trong lĩnh vực khuyến công, tư vấn phát triển công nghiệp theo quy định của pháp luật.
Trung tâm giữ vai trò quan trọng trong thúc đẩy phát triển công nghiệp nông thôn, hỗ trợ doanh nghiệp, hợp tác xã và cơ sở sản xuất trên địa bàn nâng cao năng lực cạnh tranh, từng bước hội nhập với thị trường trong và ngoài nước.
Thông qua việc xây dựng và triển khai các chương trình, đề án khuyến công, Trung tâm trở thành cầu nối đưa các chính sách hỗ trợ của Nhà nước đến gần hơn với người dân và doanh nghiệp địa phương.
Một trong những vai trò nổi bật của Trung tâm là xây dựng và triển khai các chương trình, kế hoạch, đề án về hoạt động khuyến công, sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả, sản xuất sạch hơn trong công nghiệp, sản xuất và tiêu dùng bền vững.
Trung tâm cũng tích cực tổ chức đào tạo nghề, tập huấn nâng cao năng lực quản lý, liên kết đào tạo nhân lực phục vụ phát triển công nghiệp, tiểu thủ công nghiệp trên địa bàn tỉnh, hỗ trợ tư vấn đầu tư, tiếp cận vốn, mở rộng thị trường và xây dựng thương hiệu cho các sản phẩm công nghiệp nông thôn tiêu biểu (RISEP) của tỉnh.
Bên cạnh đó, Trung tâm còn vận động các tổ chức, cá nhân trong và ngoài nước hỗ trợ kinh phí, cơ sở vật chất, phương tiện, máy móc, trang thiết bị, khoa học công nghệ để thực hiện chương trình, đề án khuyến công và tham gia hoạt động khuyến công tự nguyện trên địa bàn tỉnh, nhằm thúc đẩy tiềm năng công nghiệp, thương mại của Điện Biên thông qua các hoạt động hội chợ, triển lãm, xúc tiến đầu tư và hợp tác quốc tế, đặc biệt là tăng cường liên kết thương mại với các tỉnh phía Bắc của Lào. Các hoạt động tư vấn quy hoạch, đầu tư xây dựng công trình công nghiệp, thương mại cũng giúp địa phương khai thác hiệu quả tiềm năng phát triển kinh tế.
Trung tâm giữ vai trò quan trọng trong thúc đẩy phát triển công nghiệp nông thôn, hỗ trợ doanh nghiệp, hợp tác xã và cơ sở sản xuất trên địa bàn nâng cao năng lực cạnh tranh, từng bước hội nhập với thị trường trong và ngoài nước.
Điều này đặc biệt có ý nghĩa trong bối cảnh, Điện Biên vẫn gặp nhiều khó khăn trong phát triển công nghiệp nông thôn do hạ tầng giao thông hạn chế, địa hình chia cắt, quy mô sản xuất nhỏ lẻ, thiếu vốn, thiếu lao động kỹ thuật và khó thu hút doanh nghiệp đầu tư vào khu vực miền núi, vùng sâu, vùng xa, vùng cao biên giới.
Đề xuất giữ nguyên cơ cấu tổ chức, biên chế và cơ cấu tài chính
Thực hiện Nghị quyết 105/NQ-CP ngày 08 tháng 4 năm 2026 của Chính phủ về Chương trình hành động thực hiện Kết luận số 210-KL/TW ngày 12 tháng 11 năm 2025 của Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIII về tiếp tục xây dựng, hoàn thiện tổ chức bộ máy của hệ thống chính trị trong thời gian tới, Sở Công Thương tỉnh Điện Biên đề xuất giữ nguyên cơ cấu tổ chức, biên chế và cơ chế tài chính với Trung tâm Khuyến công và Tư vấn phát triển công nghiệp tỉnh Điện Biên, là đơn vị sự nghiệp công lập trực thuộc Sở Công Thương tỉnh được Nhà nước đảm bảo chi thường xuyên và chi đầu tư, thay vì đơn vị tự chủ.
Lý do được Sở Công thương Điện Biên đưa ra là cơ chế tự chủ với Trung tâm khuyến công và tư vấn phát triển công nghiệp theo Nghị quyết 105/NQ-CP chưa phù hợp với quy định của pháp luật hiện hành (Nghị định số 60/2021/NĐ-CP) và thực tiễn triển khai nhiệm vụ của đơn vị sự nghiệp trực thuộc Sở Công Thương.
Khác với các đơn vị kinh doanh dịch vụ, hoạt động khuyến công là nhiệm vụ chính trị, công cụ hỗ trợ thiết thực của Nhà nước dành cho các doanh nghiệp, cơ sở công nghiệp nông thôn, các dịch vụ sự nghiệp công như đào tạo, tập huấn, xây dựng mô hình trình diễn kỹ thuật, hỗ trợ ứng dụng máy móc tiên tiến vào sản xuất, phát triển sản phẩm công nghiệp nông thôn tiêu biểu.
Đây là các nhiệm vụ mang tính đặc thù được giao hằng năm, không có khả năng tạo nguồn thu để tự trang trải chi phí bộ máy. Nếu buộc phải tự chủ hoàn toàn, Trung tâm Khuyến công và Tư vấn phát triển công nghiệp sẽ không thể duy trì hoạt động hỗ trợ, đặc biệt ở các địa bàn vùng sâu, vùng xa, vùng cao biên giới, nơi có điều kiện kinh tế - xã hội khó khăn và đặc biệt khó khăn. Việc này trực tiếp ảnh hưởng đến tính liên tục và hiệu quả của các chính sách phát triển công nghiệp nông thôn, phát triển kinh tế tư nhân đã được Đảng và Nhà nước lãnh đạo, chỉ đạo.
Ngoài ra, theo Sở Công thương Điện Biên, Nghị định số 60/2021/NĐ-CP quy định khung danh mục dịch vụ sự nghiệp công sử dụng ngân sách Nhà nước, khuyến công được xếp vào danh mục dịch vụ sự nghiệp công sử dụng ngân sách nhà nước, thuộc loại hình hoạt động kinh tế công thương cơ bản và thiết yếu.
Nghị quyết số 19-NQ/TW Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIII về nông nghiệp, nông dân, nông thôn đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045 cũng nêu yêu cầu: “Đổi mới công tác khuyến nông, khuyến công theo hướng kết hợp giữa nhà nước với doanh nghiệp; theo chuỗi ngành hàng, chuyển đổi số”.
Bên cạnh đó, Văn phòng đại diện Công Thương Điện Biên tại Luông Pha-Băng – Lào là đơn vị sự nghiệp thuộc Trung tâm Khuyến công và Tư vấn phát triển công nghiệp, thực hiện nhiệm vụ triển khai thực hiện các hoạt động phát triển hợp tác thương mại, công nghiệp giữa tỉnh Điện Biên với nước Cộng hoà Dân chủ Nhân dân Lào và các nước xung quanh, là đơn vị sự nghiệp mang tính đặc thù thực hiện nhiệm vụ chính trị, hợp tác giữa Tỉnh Điện Biên và các tỉnh Bắc Lào, do vậy không có nguồn thu để tự đảm bảo hoạt động của tổ chức bộ máy.
Từ những thực tiễn trên, Sở Công Thương Điện Biên đề xuất giữ nguyên cơ cấu tổ chức, biên chế và cơ chế tài chính với Trung tâm Khuyến công và Tư vấn phát triển công nghiệp tỉnh Điện Biên, đảm bảo hiệu quả liên tục và thông suốt.
Trước đó, Cục Đổi mới sáng tạo, Chuyển đổi xanh và Khuyến công, Bộ Công Thương cũng đề nghị thống nhất mô hình, mỗi tỉnh, thành phố tiếp tục được duy trì một đơn vị sự nghiệp công lập trực thuộc Sở Công Thương để thực hiện nhiệm vụ khuyến công và một số hoạt động kinh tế công thương khác, đảm bảo tính xuyên suốt, đồng bộ từ Trung ương đến địa phương, đồng thời tiếp tục đề xuất khuyến công là dịch vụ công cơ bản thiết yếu để được Nhà nước đảm bảo kinh phí hoạt động thường xuyên (Nhóm 4 theo Nghị định 60/2021/NĐ-CP), tạo điều kiện cho cán bộ yên tâm công tác và phát huy năng lực.
