Niềm vui từ những lá thăm trao đất
Đứng trên mảnh đất trở thành nơi an cư của mình, chị H’On Rcăm (SN 1993, buôn C, xã Ea Súp) không giấu được niềm vui chia sẻ, đây là niềm mong mỏi bấy lâu của chị. Có đất của riêng mình, chị sẽ yên tâm hơn, cố gắng làm ăn, ổn định cuộc sống.
Chị H’On Rcăm là mẹ đơn thân, một mình nuôi ba người con, lâu nay chị không có đất ở, phải thuê nhà và làm thuê đủ việc, để trang trải cuộc sống. Khi được xã thông báo đến bốc thăm nhận đất, chị vừa hồi hộp vừa lo lắng. Đến khi bốc được tờ phiếu ghi lô đất, chị vỡ oà hạnh phúc.
Ngày 5/11, người dân đến hội trường UBND xã Ea Súp, tỉnh Đắk Lắk để tham gia bốc thăm nhận đất ở, đất sản xuất theo đề án “Phát triển kinh tế - xã hội gắn với bảo vệ an ninh, quốc phòng địa bàn Tây Nguyên”.
Cùng chung niềm vui, chị Điêu Thị Thu (SN 1982, dân tộc Thái, thôn 4, xã Ea Súp) hạnh phúc khi may mắn được bốc thăm đất ở và đất sản xuất. Là hộ nghèo, sức khỏe của chị không tốt, cuộc sống gia đình nhiều năm qua luôn trong cảnh thiếu trước hụt sau. Vợ chồng chị có ba người con. Năm 2017, gia đình chuyển từ tỉnh Đắk Nông (cũ) đến địa phương sinh sống, phải chắt chiu, vay mượn mới mua được nền nhà để dựng chỗ ở tạm, nuôi con ăn học. Vợ chồng chủ yếu đi làm thuê, ai thuê gì làm nấy.
Nay được nhà nước hỗ trợ lô đất ở rộng 300 m² tại thôn 4 và hơn 5.000 m² đất sản xuất, chị Thu đã nhìn thấy cơ hội thay đổi cuộc sống. Với chị, diện tích đất được giao không chỉ là tài sản quý giá mà còn là điểm tựa để gia đình bắt đầu một hướng làm ăn ổn định hơn.
“Có đất rồi, vợ chồng tôi sẽ cố gắng cải tạo, trồng những loại cây phù hợp với điều kiện đất đai. Trước mắt, có đất để sản xuất, không phải đi làm thuê mãi là mừng rồi. Mong muốn lớn nhất là tự làm ra cái ăn, nuôi các con ăn học”, chị Thu bày tỏ.
Trong năm 2026, xã Ea Súp có 4 hộ đủ điều kiện được hỗ trợ đất ở và 82 hộ được giao đất sản xuất mới. Đối tượng ưu tiên là đồng bào DTTS thuộc hộ nghèo, hộ cận nghèo và những trường hợp có hoàn cảnh cấp bách. Đối với đất ở, các lô có diện tích từ 292 - 300 m², được bố trí tại khu vực thôn 4. Đất sản xuất được phân thành nhiều khu vực, tại tiểu khu 293; thôn 1 (thôn 6, xã Cư M’Lan cũ), thôn 11 (xã Ea Lê cũ).
Ngay sau buổi bốc thăm, chính quyền địa phương phối hợp với các thôn, buôn và hộ dân tổ chức đến thực địa để xác định vị trí, bàn giao mốc giới, giúp người dân nắm rõ diện tích và vị trí đất được nhận. Việc cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cũng sẽ được triển khai theo quy định, tạo cơ sở pháp lý để người dân yên tâm sử dụng đất lâu dài.
Bà Đặng Thị Thanh Nhung - Phó Chủ tịch UBND xã Ea Súp cho biết, địa phương đã rà soát kỹ nhu cầu, hoàn cảnh của từng hộ để xây dựng phương án bố trí quỹ đất phù hợp, bảo đảm đúng đối tượng, công khai, minh bạch.
Theo Phó Chủ tịch UBND xã Ea Súp, với đất ở, xã ưu tiên bố trí tại khu vực gần khu dân cư hiện hữu, gắn với hạ tầng thiết yếu. Đất sản xuất được lựa chọn ở những vị trí thuận lợi về giao thông, thủy lợi, có điều kiện canh tác để người dân phát triển kinh tế. Mục tiêu là giúp bà con không chỉ có đất mà còn sử dụng được đất, từng bước ổn định cuộc sống và vươn lên thoát nghèo.
Trao sinh kế, tiếp sức người dân vươn lên
Tại xã Ea Súp, cùng với chính sách cấp đất, những năm qua, các chương trình hỗ trợ sản xuất, trao bò sinh sản và kết nối mô hình kinh tế đang từng bước tạo thêm cơ hội cho các hộ nghèo, hộ dân tộc thiểu số.
Một trong những gia đình thay đổi từ chính sách hỗ trợ sinh kế là anh Y Bong Hra (SN 1986, buôn C). Trước đây, gia đình anh thuộc diện hộ nghèo, có ba người con đang tuổi ăn học. Cuộc sống chủ yếu dựa vào tiền công làm thuê của hai vợ chồng. Thu nhập không ổn định, trong khi các khoản chi tiêu, học hành của con cái ngày càng tăng khiến gia đình luôn phải tính toán, chắt chiu. Năm 2024, gia đình anh được hỗ trợ một cặp bò sinh sản.
Anh Y Bong Hra chia sẻ, từ ngày được hỗ trợ bò sinh sản, gia đình anh chú trọng chăm sóc đàn bò khỏe mạnh, sinh sản tốt. Hằng ngày, anh cắt cỏ, tận dụng rơm rạ làm thức ăn, khi có bắp thì xay bổ sung cho bò. Đàn bò được tiêm phòng định kỳ, khoảng 3 tháng một lần, anh bổ sung thuốc bổ. Khi bò có biểu hiện sốt hoặc bất thường, anh chủ động gọi cán bộ thú y đến kiểm tra, điều trị. Vào mùa khô, nguồn cỏ khan hiếm, không thể chăn thả như bình thường nên anh chủ động dự trữ thức ăn để duy trì đàn.
“Lúc mới nhận hỗ trợ, gia đình có 2 con bò, sau đó bò sinh thêm 2 con, nâng tổng đàn lên 4 con. Hiện có 2 con đang mang thai hơn 4 tháng. Tôi biết cách theo dõi biểu hiện động dục của bò để gọi cán bộ thú y đến phối giống đúng thời điểm. Nhờ được hướng dẫn, tôi biết cách chăm sóc, phòng bệnh và phát triển đàn bò”, anh Y Bong phấn khởi nói.
Anh Y Hưng Niê - Bí thư chi bộ buôn C cho biết, buôn có 446 hộ, trong đó 80% là người Gia Rai. Buôn C còn trên 31% hộ nghèo, 27,35 % hộ cận nghèo. Đời sống của người dân chủ yếu dựa vào sản xuất nông nghiệp và làm thuê. Tuy nhiên, điều kiện thổ nhưỡng tại một số khu vực không thuận lợi, đất cát nghèo dinh dưỡng, khó phát triển các loại cây công nghiệp có giá trị kinh tế. Người dân chủ yếu trồng hoa màu, hiệu quả sản xuất chưa cao, thu nhập bấp bênh. Không ít hộ thiếu đất canh tác nên phải đi làm thuê để duy trì cuộc sống.
Đợt này, buôn C có 25 hộ được hỗ trợ đất ở, đất sản xuất. Đây là niềm vui rất lớn đối với bà con. Có đất, người dân mới có điều kiện ổn định cuộc sống, chủ động sản xuất, không phải phụ thuộc hoàn toàn vào việc làm thuê.
Chương trình hỗ trợ bò sinh sản đã có 13 hộ được thụ hưởng. Cùng với đó, người dân còn được định hướng thay đổi tập quán sản xuất, lựa chọn mô hình phù hợp với điều kiện đất đai, nguồn lực gia đình. Mục tiêu là giúp bà con từng bước chuyển từ sản xuất nhỏ lẻ, manh mún sang cách làm có tính toán, nâng cao hiệu quả kinh tế.
Một hướng đi khác đang được triển khai tại buôn C là liên kết sản xuất lúa thông qua Hợp tác xã Ea Súp. Hợp tác xã đầu tư tổ chức sản xuất theo từng đợt, tùy điều kiện và khả năng tham gia của mỗi hộ. Đây là hướng sản xuất có ý nghĩa trong bối cảnh nhiều diện tích đất ở địa phương không phù hợp với cây công nghiệp, trong khi người dân vẫn có kinh nghiệm canh tác nông nghiệp.
Bà Đặng Thị Thanh Nhung - Phó Chủ tịch UBND xã Ea Súp cho biết, bên cạnh việc bố trí đất ở, đất sản xuất, địa phương sẽ tiếp tục tuyên truyền, vận động người dân quản lý, sử dụng hiệu quả diện tích đất được giao, tránh tình trạng bỏ hoang hoặc chuyển nhượng khi chưa ổn định cuộc sống. Xã cũng định hướng kết hợp các chính sách hỗ trợ sinh kế, tạo điều kiện tiếp cận nguồn vốn tín dụng, hướng dẫn kỹ thuật và nhân rộng những mô hình kinh tế hiệu quả.
Hiện trên địa bàn xã vẫn còn 29 trường hợp có nhu cầu và đủ điều kiện được bố trí đất ở, đất sản xuất. Địa phương sẽ tiếp tục rà soát, xây dựng phương án hỗ trợ trong thời gian tới, bảo đảm chính sách được triển khai đồng bộ, không để những hộ thực sự khó khăn bị bỏ lại phía sau.
