Diễn biến này xảy ra sau khi Công đảng nhận kết quả thảm hại trong cuộc bầu cử địa phương tuần trước, khiến nước Anh rơi vào khủng hoảng chính trị một lần nữa, chỉ chưa đầy 2 năm sau khi ông Starmer giành chiến thắng vang dội để trở thành người dẫn dắt đất nước.
Ngày càng có thêm nghị sĩ Công đảng yêu cầu ông Starmer từ chức hoặc công bố lộ trình rời ghế thủ tướng. Ông Streeting trở thành bộ trưởng cấp cao đầu tiên công khai lên tiếng. Trong thư từ chức công bố ngày 14/5, ông viết: “Giờ đây đã quá rõ ràng rằng ông (Thủ tướng Starmer) sẽ không còn là người dẫn dắt Công đảng bước vào cuộc tổng tuyển cử tiếp theo”.
Tuy nhiên, ông Streeting chưa chính thức kích hoạt một cuộc đua lãnh đạo trong nội bộ đảng.
“Hiện nay, các nghị sĩ Công đảng và nghiệp đoàn muốn cuộc tranh luận về tương lai phải là cuộc chiến của ý tưởng, chứ không phải của cá nhân hay đấu đá phe phái nhỏ nhen. Cuộc tranh luận đó cần rộng mở và phải có những ứng viên tốt nhất”, ông viết.
Dù chưa đủ để buộc Công đảng lập tức mở cuộc bầu chọn lãnh đạo mới, tuyên bố của ông Streeting gây thêm sức ép lên ông Starmer - người cho đến nay vẫn quyết không nhượng bộ trước làn sóng đòi ông từ chức.
Những chỉ trích của cựu Bộ trưởng Y tế được đánh giá là đặc biệt gay gắt.
“Nơi cần có tầm nhìn thì chúng ta lại có khoảng trống. Nơi cần định hướng thì chúng ta lại trôi dạt”, ông Streeting nói, đồng thời công kích bài phát biểu đầu tuần này của Thủ tướng Starmer.
Một nguồn tin thân cận với ông Streeting cho biết, cựu bộ trưởng này đã có đủ sự ủng hộ để có thể chính thức cạnh tranh với Thủ tướng Starmer, nhưng ông chưa hành động ngay vì cho rằng cần một lộ trình chuyển giao có trật tự.
Thủ tướng Starmer nhiều lần khẳng định sẽ chiến đấu để giữ ghế thủ tướng. Các nguồn tin thân cận cho biết ông sẵn sàng đối mặt bất kỳ cuộc cạnh tranh nào, trong đó có khả năng phải đối đầu chính ông Streeting cũng như các bộ trưởng thuộc cánh tả Công đảng.
Hiện có một số gương mặt khác có thể cạnh tranh ghế thủ tướng trong tương lai. Bà Angela Rayner - người từng là cấp phó của ông Starmer, thông báo đã được minh oan trong cuộc điều tra liên quan tới vấn đề thuế, qua đó gỡ bỏ một rào cản lớn nếu muốn tranh cử lãnh đạo đảng. Tuy nhiên, bà từ chối cho biết liệu có ra tranh cử hay không.
Những cái tên tiềm năng khác thuộc phe “cánh tả ôn hòa” trong Công đảng gồm Thị trưởng Manchester Andy Burnham và Bộ trưởng An ninh năng lượng Ed Miliband.
Ông Burnham hiện chưa có ghế trong Quốc hội Anh nên khó có thể ngay lập tức tham gia cuộc đua. Ngay cả khi có nghị sĩ nhường ghế để ông tái tranh cử, quá trình này cũng có thể kéo dài nhiều tuần hoặc nhiều tháng.
Một nhân vật khác được nhắc đến là Bộ trưởng các lực lượng vũ trang Al Carns – người được một số thành viên Công đảng coi là gương mặt có thể làm mới hình ảnh của đảng.
Viễn cảnh nước Anh lại phải bước vào một cuộc đua lãnh đạo mới để chọn ra thủ tướng thứ 7 chỉ trong khoảng 10 năm khiến cộng đồng doanh nghiệp bất an.
Nhiều lãnh đạo doanh nghiệp cảnh báo tình trạng bất ổn chính trị kéo dài sẽ làm suy giảm niềm tin đầu tư – yếu tố mà chính phủ Công đảng cho rằng là then chốt để phục hồi nền kinh tế.