Sáng 26/10, Quốc hội thảo luận ở tổ về hai dự án luật: Dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Quản lý, sử dụng vũ khí, vật liệu nổ và công cụ hỗ trợ, Luật Phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ; dự án Luật Bảo vệ công trình quan trọng liên quan đến an ninh quốc gia.
Phát biểu thảo luận tại tổ về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Quản lý, sử dụng vũ khí, vật liệu nổ và công cụ hỗ trợ, Luật Phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ, Đại tướng Lương Tam Quang - Bộ trưởng Bộ Công an, thông tin, phạm vi sửa đổi, bổ sung dự thảo luật ngoài thể chế hoá những quy định, kết luận theo thẩm quyền thì chủ yếu là cắt giảm, đơn giản hoá thủ tục hành chính, điều kiện đầu tư kinh doanh, với mục tiêu tạo điều kiện thuận lợi cho người dân, doanh nghiệp.
Liên quan quy định trong dự thảo về bãi bỏ thủ tục kiểm tra công tác nghiệm thu về phòng cháy, chữa cháy, theo Bộ trưởng Lương Tam Quang, khi nghiên cứu, đề xuất, cơ quan soạn thảo nhận thấy, từ ngày 1/7/2026, Chính phủ đã có nghị định bãi bỏ thủ tục kiểm tra này.
Theo bộ trưởng, trong thực tiễn, việc bãi bỏ thủ tục này là rất cần thiết, vì bản chất của công tác kiểm tra nghiệm thu về phòng cháy, chữa cháy và thẩm định này là kiểm soát chấp hành quy định của pháp luật.
“Chúng ta đã có thủ tục thẩm định thiết kế, khi thiết kế đã có thủ tục thẩm định, khi hoàn thành công trình mà kiểm tra nữa là không cần thiết", bộ trưởng lý giải.
Bộ trưởng Lương Tam Quang cũng khẳng định, việc bỏ thủ tục này không làm giảm hiệu quả, trách nhiệm, mà chỉ giảm thủ tục hành chính. Nhưng việc kiểm tra vẫn đảm bảo quy định.
Về việc hậu kiểm, dự thảo luật đã bổ sung quy định về kết hợp với công tác kiểm tra định kỳ. Kết hợp kiểm tra việc chấp hành quy định về thẩm định thiết kế, nghiệm thu về phòng cháy, chữa cháy của chủ đầu tư, chủ sở hữu công trình.
Bộ trưởng Lương Tam Quang khẳng định, gắn trách nhiệm của chủ đầu tư, kết hợp kiểm tra định kỳ, nên công tác hậu kiểm không bị buông lỏng, hiệu quả công tác phòng cháy, chữa cháy sẽ tốt hơn.
Một vấn đề nữa, luật cũng bổ sung trách nhiệm của chủ đầu tư, chủ sở hữu công trình, chủ phương tiện giao thông khi bỏ thủ tục kiểm tra nghiệm thu này.
Khoản 4 Điều 18 quy định: Chủ đầu tư, chủ sở hữu, chủ phương tiện giao thông chỉ được đưa vào khai thác sử dụng sau khi đã nghiệm thu phòng cháy, chữa cháy theo thiết kế và đã được thẩm định. Chủ đầu tư, chủ sở hữu, chủ phương tiện phải có trách nhiệm thực hiện các yêu cầu trong việc áp dụng các tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật thẩm định thi công, giám sát thi công...
Liên quan dự án Luật Bảo vệ công trình quan trọng liên quan đến an ninh quốc gia, Bộ trưởng Lương Tam Quang cho biết, việc xây dựng luật để khắc phục, xử lý những vướng mắc, bất cập của Pháp lệnh bảo vệ công trình quan trọng liên quan đến an ninh quốc gia năm 2007, bắt kịp sự phát triển nhanh chóng của khoa học kỹ thuật.
Bộ trưởng cho biết, thực tiễn trước đây, việc đưa những công trình quan trọng liên quan đến an ninh quốc gia có những vướng mắc. "Ví dụ, muốn đưa trụ sở Bộ Công an, mục tiêu rất quan trọng vào bảo vệ, phải thực hiện theo đúng trình tự của Pháp lệnh 2007, phải qua tất cả các cấp đánh giá, lấy ý kiến nhiều nơi, mất rất nhiều thủ tục hành chính... Dự thảo luật lần này đưa công trình này vào nhóm Công trình an ninh và khu an ninh", bộ trưởng dẫn chứng và cho biết, đây là cách tiếp cận và tư duy hoàn toàn mới so với pháp lệnh trước đây.
Bộ trưởng cũng nêu, các biện pháp bảo vệ trong dự thảo luật đã dẫn chiếu quy định pháp luật chuyên ngành để đáp ứng yêu cầu thực tiễn, không chỉ tập trung vào các biện pháp bảo vệ vật lý đơn thuần, mà bao gồm cả những biện pháp khoa học công nghệ hiện đại quy định tại các văn bản quy phạm pháp luật chuyên ngành. Chẳng hạn, vấn đề liên quan an ninh mạng thì dẫn chiếu với Luật An ninh mạng.
Về lực lượng bảo vệ, dự thảo luật cũng thay đổi so với pháp lệnh để đảm bảo tính đồng bộ hệ thống pháp luật và nguyên tắc 5 rõ: rõ người, rõ việc, rõ trách nhiệm, rõ thời gian, rõ kết quả, tránh chồng chéo hay bỏ trống lĩnh vực.
