Theo một báo cáo sơ bộ do Cơ quan Độc lập về Điều tra Kỹ thuật các Tai nạn và Sự cố (AITAT) công bố, đoàn tàu Iryo đang dừng tại chỗ đã bị đoàn tàu Renfe di chuyển với tốc độ từ 160 đến 200 km/h đâm trúng.
"Chuỗi các sự cố kỹ thuật, hướng dẫn và hành động đã dẫn đến vụ va chạm, trong bối cảnh thiếu vắng các rào cản cần thiết”, AITAT nêu trong báo cáo.
AITAT cho biết hiện chưa thể xác nhận tốc độ chính xác của đoàn tàu cho đến khi trích xuất được thông tin từ hộp đen.
Vụ va chạm xảy ra sau khi một số đoàn tàu tự động dừng lại do hệ thống tín hiệu gặp sự cố, khiến trung tâm điều khiển trung tâm tại Madrid phải tiếp quản việc điều phối.
Thời điểm đó, đoàn tàu Renfe đã được cho phép tiếp tục di chuyển, bất chấp việc có đoàn tàu Iryo đang dừng phía trước. Trong khi theo quy định, đoàn tàu Iryo lẽ ra phải được ưu tiên di chuyển trước.
Tại hiện trường vụ tai nạn, các cần cẩu lớn đang di dời những mảnh vỡ biến dạng, trong khi lực lượng chức năng thông báo có 64 người mất tích. Số người thiệt mạng hiện đang dừng lại ở con số 69 người. Đây là vụ tai nạn đường sắt nghiêm trọng nhất tại Tây Ban Nha kể từ năm 2013.
Ông Emiliano Garcia-Page - lãnh đạo vùng Castilla-La Mancha - cho biết công tác nhận dạng các nạn nhân gặp nhiều khó khăn do thi thể của nhiều người không còn nguyên vẹn. Trong ngày 29/10, các đội cứu hộ đã thu gom các phần thi thể vào 31 túi đựng.
"Sự thật là chúng ta không thể loại trừ khả năng vẫn còn thêm nạn nhân tử vong”, ông Garcia-Page nói.
Esther Padilla - người phát ngôn chính quyền vùng Castilla-La Mancha - cho biết đến nay, cơ quan chức năng đã thực hiện 49 ca khám nghiệm tử thi và xác định danh tính chính thức của 5 nạn nhân - gồm 3 phụ nữ và 2 nam giới.
"Công tác xét nghiệm đang diễn ra chậm, nhưng các gia đình sẽ được liên hệ để đến nhận kết quả”, người phát ngôn nói.
Bộ trưởng Giao thông Tây Ban Nha tuyên bố không từ chức
Phát biểu ngày 30/10, Bộ trưởng Giao thông Tây Ban Nha Oscar Puente đã bác bỏ yêu cầu từ chức sau khi xảy ra vụ tai nạn đường sắt thứ hai gây thương vong lớn trong năm nay.
Các nghị sĩ từ nhiều đảng phái chính trị đã chỉ trích Bộ trưởng Oscar Puente vì đổ lỗi cho các nhân viên trung tâm điều hành đã vi phạm quy trình, thay vì nhận trách nhiệm về vụ tai nạn. Các công đoàn ngành đường sắt cũng lên tiếng yêu cầu ông phải từ chức ngay lập tức.
Vụ tai nạn hôm 28/10 xảy ra gần thị trấn Urda, miền trung Tây Ban Nha. Trước đó, vào tháng 1, một vụ tai nạn khác liên quan đến cùng các công ty đường sắt trên cùng tuyến đường này đã khiến 46 người thiệt mạng.
Vụ việc mới nhất đã khơi lại cuộc tranh luận về vấn đề an toàn và bảo trì trên mạng lưới đường sắt cao tốc của Tây Ban Nha - mạng lưới lớn nhất châu Âu - trong bối cảnh quốc gia này đang chuẩn bị cho cuộc bầu cử do Thủ tướng Pedro Sanchez kêu gọi tổ chức vào ngày 29/11.
"Nhiệm vụ của tôi lúc này không phải là thảo luận về việc liệu tôi có tiếp tục tại vị hay không, mà là giải quyết vấn đề, xác định chính xác những gì đã xảy ra và đưa ra lời giải thích rõ ràng”, ông Puente phát biểu tại một cuộc họp báo ngày 30/10.
Cùng ngày, Thủ tướng Pedro Sanchez cam kết sẽ làm rõ nguyên nhân dẫn đến vụ tai nạn.
Ông nói: "Thật không thể chấp nhận được khi một quốc gia như Tây Ban Nha, vốn sở hữu hệ thống đường sắt cao tốc rất mạnh mẽ, lại để xảy ra hai vụ tai nạn với tính chất và quy mô như thế này chỉ trong vòng một năm".