Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội Vũ Đại Thắng vừa ký ban hành Quyết định số 6075/QĐ-UBND phê duyệt Điều chỉnh tổng thể Quy hoạch phân khu đô thị sông Hồng, tỷ lệ 1/5000. Đoạn quy hoạch được nghiên cứu nằm giữa cầu Hồng Hà và cầu Mễ Sở, bao trùm diện tích 11.418,96 ha.
Khu vực nghiên cứu nằm trên địa giới hành chính của 16 phường, xã bao gồm: Thượng Cát, Đông Ngạc, Phú Thượng, Hồng Hà, Bồ Đề, Long Biên, Lĩnh Nam, Ô Diên, Mê Linh, Thiên Lộc, Vĩnh Thanh, Đông Anh, Bát Tràng, Thanh Trì, Nam Phù và Hồng Vân.
Về ranh giới, phía Bắc khu vực quy hoạch cơ bản lấy đến đê tả ngạn sông Hồng; phía Nam lấy đến đê hữu ngạn; phía Tây giáp cầu Hồng Hà và phía Đông giáp cầu Mễ Sở.
Bản quy hoạch cụ thể hóa định hướng Quy hoạch tổng thể Thủ đô tầm nhìn 100 năm. Theo đó, sông Hồng chính thức được xác định là trục chiến lược, trung tâm không gian xanh, không gian văn hóa, đổi mới sáng tạo, đồng thời là trục kinh tế, thương mại, dịch vụ. Mục tiêu là hình thành một không gian biểu trưng cho hình ảnh "Văn hiến - Bản sắc - Sáng tạo" của Hà Nội.
Thành phố đặt ra 3 định hướng ưu tiên xuyên suốt gồm: An toàn - Sinh thái - Giao thông. Mọi hoạt động phát triển đô thị, sử dụng bãi sông hay bố trí hạ tầng đều phải được kiểm chứng bằng mô hình thủy văn, thủy lực. Yêu cầu bắt buộc là bảo đảm an toàn phòng, chống lũ, bảo vệ hệ thống đê điều và thích ứng với biến đổi khí hậu.
Hai bờ sông sẽ tổ chức các công trình công cộng, công viên, không gian phục vụ hoạt động văn hóa, lễ hội, du lịch và sinh hoạt cộng đồng. Quá trình phát triển bám sát nguyên tắc tôn trọng địa hình tự nhiên, bảo đảm không gian thoát lũ, đồng thời hài hòa với việc bảo tồn các giá trị lịch sử, làng nghề truyền thống.
Tái thiết khu dân cư ngoài đê
Nhiệm vụ trọng tâm tiếp theo của đồ án là giải quyết bài toán dân sinh ven sông. Hà Nội sẽ từng bước di dời, sắp xếp và quy hoạch lại các khu dân cư ngoài đê. Các khu vực này sẽ được cải tạo chỉnh trang, tái định cư và xây dựng mới nhằm nâng cao chất lượng sống, bảo đảm an sinh xã hội cho người dân.
Đối với khu vực ven sông Hồng, nơi có nhiều khu dân cư hình thành lâu đời, làng nghề truyền thống, di tích lịch sử - văn hóa và thiết chế cộng đồng, nguyên tắc quy hoạch là phân loại theo điều kiện thực tế, không áp dụng một phương án chung cho toàn bộ khu vực ngoài đê.
Theo đó, các khu vực được chia thành ba nhóm chính: Nhóm được giữ lại để cải tạo, chỉnh trang có điều kiện; nhóm phải di dời một phần do yêu cầu phòng, chống lũ hoặc bảo đảm hạ tầng thiết yếu như phòng cháy, chữa cháy, an toàn vệ sinh môi trường; và nhóm tái thiết đô thị.
Việc phân loại các khu vực căn cứ vào mức độ bảo đảm an toàn phòng, chống và thoát lũ, phạm vi ảnh hưởng của trục đại lộ, các nút giao thông và công trình hạ tầng, khả năng duy trì cấu trúc làng sau khi mở đường và giá trị di tích, kiến trúc, lịch sử, văn hóa và nghề truyền thống; chất lượng hạ tầng hiện hữu cũng như vị trí trong cấu trúc phát triển đô thị mới. Với những làng nghề truyền thống, làng lâu đời có giá trị, thành phố ưu tiên bảo tồn khu vực lõi, chỉnh trang hạ tầng và kiểm soát phát triển.
Diện di dời để tái thiết là những khu vực không bảo đảm an toàn thoát lũ, nằm trong phạm vi mở đường giao thông, bao gồm trục đại lộ cảnh quan, các nút giao thông và công trình hạ tầng.
Về hạ tầng giao thông, quy hoạch vạch ra mạng lưới kết nối đồng bộ các loại hình từ đường bộ, giao thông công cộng, đường thủy đến đường sắt đô thị dọc và ngang sông, kết hợp với hệ thống cầu vượt. Không gian đô thị hai bờ sông sẽ được gắn kết thành một cấu trúc thống nhất với trung tâm Thủ đô.
Theo các chỉ tiêu dự báo, phân khu đô thị sông Hồng có quy mô dân số từ 800.000 đến 1.200.000 người. Đây là ngưỡng tối đa để thành phố tính toán quỹ đất phục vụ phát triển đô thị, cũng như cân đối khả năng đáp ứng của hệ thống hạ tầng kỹ thuật, xã hội.
Quyết định phê duyệt quy hoạch tỷ lệ 1/5000 là cơ sở pháp lý quan trọng để Hà Nội lập quy hoạch chi tiết tỷ lệ 1/500, triển khai các dự án đầu tư, quản lý đất đai và trật tự xây dựng không gian ven sông thời gian tới.
