Cụ ông 87 tuổi thoát liệt sau đột quỵ nặng nhờ phối hợp điều trị đa chuyên khoa

Đột quỵ ở tuổi 87 do tắc hoàn toàn mạch máu chính nuôi não

Cụ H.N.T (87 tuổi) đột ngột yếu liệt nửa người trái, nói khó. Ngay khi được đưa đến BVĐK Hồng Ngọc, ê-kíp cấp cứu nhanh chóng kiểm soát các dấu hiệu sinh tồn, hỗ trợ hô hấp và thực hiện chụp cắt lớp vi tính để đánh giá tình trạng tổn thương não.

Đột quỵ là tình trạng cấp cứu y tế tối khẩn cấp cần đi bệnh viện ngay

Kết quả chụp CT 2560 lát cắt sọ não cho thấy cụ T bị nhồi máu não cấp với vùng tổn thương lớn bán cầu não phải do tắc hoàn toàn động mạch não giữa đoạn M1 - một trong những mạch máu chính cung cấp máu cho não. Đoạn hẹp tắc dài khoảng 15 mm khiến vùng não phía sau bị thiếu máu, tiềm ẩn nguy cơ tổn thương nặng và để lại di chứng thần kinh.

Đáng chú ý, hình ảnh CT tưới máu (CTP) cho thấy dù vùng tổn thương đã rộng, vẫn còn mô não có khả năng hồi phục nếu dòng máu được tái thông kịp thời. Theo ThS.BSNT Vũ Văn Khôi - Khoa Nội Tổng hợp - BVĐK Hồng Ngọc - Phúc Trường Minh: “Đây là cơ sở để ê-kíp cân nhắc can thiệp tái thông dòng chảy dù đứng trước thách thức người bệnh tuổi cao, có bệnh nền kèm xơ vữa mạch.”

Mạch máu nhỏ, ngoằn ngoèo, xơ vữa: thách thức trong can thiệp

Người bệnh nhanh chóng được đưa vào phòng DSA để tái thông mạch não. Tuy nhiên, ca can thiệp gặp nhiều thách thức do người bệnh đã 87 tuổi, hệ thống mạch máu nhỏ, ngoằn ngoèo và có tình trạng xơ vữa. Những đặc điểm này khiến việc tiếp cận vị trí huyết khối khó khăn hơn, đồng thời đòi hỏi ê-kíp phải tính toán chiến lược phù hợp để vừa tái lập dòng máu, vừa hạn chế nguy cơ tổn thương mạch.

Trong quá trình hút huyết khối, ê-kíp phát hiện thành phần huyết khối có lẫn mảng xơ vữa. Hình ảnh đoạn M1 cũng cho thấy tình trạng hẹp do xơ vữa, gợi ý nguyên nhân tắc mạch lớn liên quan đến xơ vữa động mạch nội sọ.

Tình huống này đòi hỏi bác sĩ đánh giá hình ảnh nhanh, lựa chọn chiến lược can thiệp phù hợp với đặc điểm mạch máu và phối hợp chặt chẽ để tối ưu thời gian, hiệu quả điều trị.

TS.BS Trịnh Tú Tâm, Trưởng khoa Chẩn đoán hình ảnh & Điện quang can thiệp, Bệnh viện Đa khoa Hồng Ngọc - Phúc Trường Minh, cho biết: “Trước nguy cơ dòng máu bị cản trở hoặc tái tắc, ê-kíp quyết định sử dụng bóng nong để mở rộng vùng mạch bị hẹp. Sau 45 phút can thiệp, dòng chảy qua mạch não được tái lập, các nhánh phía sau đoạn M1 được cấp máu trở lại, giúp cải thiện tưới máu cho bán cầu não phải.”

Phối hợp đa chuyên khoa giúp cụ ông thoát di chứng yếu liệt

Với người bệnh đột quỵ nặng, tái thông mạch thành công chưa đồng nghĩa đã qua giai đoạn nguy hiểm. Sau can thiệp, cụ T vẫn có nguy cơ biến chứng sau tái tưới máu, trong khi tuổi cao và thể trạng yếu khiến quá trình hồi phục cần được theo dõi sát.

Người bệnh được chuyển về Khoa Hồi sức tích cực chăm sóc mức I để theo dõi hô hấp, huyết động và các biến chứng có thể xảy ra như phù não, xuất huyết và nhiễm trùng.

Ở giai đoạn này, nhiều chuyên khoa cùng tham gia điều trị, đảm nhiệm những mắt xích khác nhau. Hồi sức tích cực tập trung duy trì hô hấp, huyết động và kiểm soát các nguy cơ sau tái tưới máu. Nội Thần kinh theo dõi diễn biến tổn thương não và quá trình phục hồi thần kinh. Tim mạch phối hợp kiểm soát các yếu tố tim mạch liên quan. Trong khi đó, Phục hồi chức năng được triển khai sớm, giúp người bệnh từng bước vận động trở lại sau giai đoạn điều trị tích cực.

Các phương án điều trị được điều chỉnh theo từng giai đoạn hồi phục của người bệnh, từ duy trì an thần, thở máy trong những ngày đầu đến giảm dần an thần và tập vận động khi tình trạng ổn định. Nhờ đó, quá trình điều trị được duy trì liên tục từ kiểm soát nguy cơ, theo dõi thần kinh đến phục hồi vận động.

Sau 3 ngày, cụ T bắt đầu có những dấu hiệu phục hồi thần kinh tích cực. Đến ngày thứ 7, người bệnh tỉnh táo hoàn toàn, có thể tự vận động nhẹ tại giường. Những ngày tiếp theo, sức cơ tiếp tục cải thiện, cụ đã có thể đứng dậy tập đi với sự hỗ trợ của các điều dưỡng.

Trường hợp của cụ T cho thấy, với những ca đột quỵ nặng ở người cao tuổi, hiệu quả điều trị không chỉ phụ thuộc vào việc tái thông mạch máu mà còn nằm ở khả năng phối hợp xuyên suốt giữa nhiều chuyên khoa.

Từ nhận diện triệu chứng, cấp cứu và chẩn đoán hình ảnh đến quyết định tái thông; từ kiểm soát các nguy cơ sau can thiệp tại hồi sức đến theo dõi thần kinh và phục hồi vận động, mỗi mắt xích đều góp phần vào quá trình hồi phục của người bệnh.

Cụ T hồi phục tích cực, không ghi nhận di chứng thần kinh sau đột quỵ

Các bác sĩ khuyến cáo, khi xuất hiện đột ngột các dấu hiệu như yếu hoặc tê bì một bên cơ thể, méo lệch mặt, nói khó, nhìn mờ, mất thăng bằng, đau đầu hoặc chóng mặt…, người bệnh cần được đưa đi cấp cứu càng sớm càng tốt. Việc đến cơ sở y tế kịp thời giúp người bệnh có cơ hội được đánh giá và lựa chọn phương án điều trị phù hợp.