Nguyễn Huy Thiệp 'chơi' kịch nhà Ôsin

Nguyễn Huy Thiệp đóng vai trò mới trên sân khấu kịch
Nguyễn Huy Thiệp đóng vai trò mới trên sân khấu kịch
TP - Một vở kịch thể nghiệm, một vở kịch tâm lý được chuyển thể từ truyện ngắn Nguyễn Huy Thiệp, và bây giờ chính ông ra tay viết kịch bản Nhà Ôsin và chọn cách đi theo vở diễn ngay từ khi bắt đầu lên sàn tập.

> Nguyễn Quang Thiều sinh ra cho tranh cãi?

Hiếm có vở diễn nào mà biên kịch lại kè kè ngồi soi đạo diễn và diễn viên làm việc ngay từ lúc mới vỡ kịch bản như Nguyễn Huy Thiệp.

Đạo diễn NSND Lê Khanh cùng nghệ sĩ Đoàn kịch 2 Nhà hát Tuổi trẻ mới làm lễ khởi công Nhà Ôsin cuối tuần trước, chiều qua bắt tay tập vở. Bảy diễn viên trên sân khấu, nhưng đoàn có tới tận ba kíp diễn viên.

Kịch mở đầu bằng nhân vật Thủy Trần, cô bạn của Oanh Bé-cô con gái ông đại tá- đến nhà chơi. Ở đây người xem sẽ khám phá ra từng chân dung, một ông đại tá hài hước, khó tính nhưng cũng không kém chất hiền triết bị con cái ép phải rời ngôi nhà để cho người nước ngoài thuê.

Một Oanh Bé trong trẻo, vô tư đối ngược với Oanh Nhớn ghê gớm, quyền lực đi lên từ Ôsin trong nhà thành bà chủ, thành người thành đạt có tiếng trong khu vực.

Đó còn là Phú Điên quê Hà Tĩnh, người từng lặn lội ra thủ đô mong cầu hôn Oanh Bé, cuối cùng lại đem về một Ôsin mới- bà Tơ, vốn là Ôsin nhà ông đại tá, nhưng thực chất là mẹ cậu ta.

Trong đám người làm còn có nhân vật đầy hình tượng Mê-lu-za, tên một con quỷ trong kinh thánh, được tác giả phác tính cách ngắn gọn: Vừa nguy hiểm, vừa non nớt, hi sinh.

Nhìn qua thấy kịch bản Nguyễn Huy Thiệp đơn giản, hai màn với bối cảnh tại ngôi nhà của ông đại tá về hưu, sống cùng với đoàn 20 Ôsin. Lê Khanh để các nhân vật lần lượt xuất hiện, thử qua lời thoại, coi như màn ra mắt tác giả.

Nhà văn chau mày, chống cằm, khi nhấp ngụm trà, lúc lại chăm chú ghi chép. Chờ điểm mặt đủ nhân vật, ông chẳng ngại nhặt sạn, dù vở kịch mới đặt bước đi đầu tiên.

“Ai không thực sự say mê thì đừng làm việc với tôi”, Nguyễn Huy Thiệp nói ngay trong buổi lễ khởi công. Ông bảo lâu nay sân khấu Việt Nam theo lối diễn cũ-thương vay khóc mướn nhiều quá.

“Ở đây tôi muốn viết một vở kịch như chơi kịch. Kịch nhẩn nha, nhẹ nhàng, sâu sắc đòi hỏi diễn viên lối diễn nhàn nhã”, ông mở đầu chuỗi góp ý như thế, trước khi hạ câu: Mọi chuyện không hề đơn giản.

Nguyễn Huy Thiệp từng can Lê Khanh và Nhà hát Tuổi trẻ đừng dựng vở này, bởi đòi hỏi chuyển tải đúng ý đồ tác giả là điều không dễ.

Đến như NSƯT Chí Trung tưởng đã quen lắm với những vai hài, đường đường là Trưởng đoàn kịch 2 nay vào vai đại tá vẫn bị chỉnh không nể nang: “Nhân vật đại tá là nhân vật tự sự, mà sức hút của anh Chí Trung lớn quá, khí chất của anh mạnh quá, nó đè bẹp các diễn viên khác”.

Nguyễn Huy Thiệp đòi dàn diễn viên phải khớp nhau từ âm vực, cách thoại cho đến hành động.

Không chỉ riêng vai của Chí Trung, tất cả các vai khác Nguyễn Huy Thiệp đều muốn đặt ở dạng vai tự sự. Thoại đấy nhưng không hẳn để thoại, cốt nói cho mình nghe, nói hết tâm can. Trong vở kịch này, thoại không phải vấn đề quyết định. Đúng là buổi chiều ngồi nghe diễn viên thoại với nhau chưa có ấn tượng gì, có lẽ phải trông chờ cả vào diễn xuất.

Hóa thân vào nhân vật cũng không hề đơn giản, như vai cô Ôsin trẻ Mê-lu-za, nói rất ít, nhưng diễn viên phải sao cho ra dáng một cô nàng nguy hiểm, dáng đứng, điệu bộ có thể hạ gục bất cứ người đàn ông nào, kể cả ông đại tá.

Phú Điên dù từng là kẻ trộm, giờ thành tỷ phú nhờ làm ăn giỏi cũng không thể thoại, diễn một cách dễ dãi-nhà văn còn gắn cho nhân vật cái chất tiến bộ của lớp thanh niên thời nay. Không hề đơn giản. Nguyễn Huy Thiệp liên tục nhắc lại câu ấy, phần như tự nhủ, phần có vẻ như dọa diễn viên trẻ.

Kịch bản Nhà Ôsin chia hai hồi, mở đầu tràn đầy tiếng cười, phần còn lại phần nhiều buồn, có nước mắt. Khắt khe để có vở diễn hay là đương nhiên, nên tác giả kịch bản hi vọng diễn viên phải thực sự mua tiếng cười, khi cần là lấy nước mắt của khán giả.

Chí Trung bắt bẻ nhà văn đến cùng, xem thông điệp mà người viết gửi gắm, cho dễ cảm. Câu trả lời xem chừng khá tưng tửng, chẳng có thông điệp nào ghê gớm cả.

Nói vậy mà không phải vậy, dù Nhà Ôsin chỉ diễn ra trong một gia đình bình thường, nhưng rộng hơn nó là bức tranh của xã hội hiện nay. Nếu không thì đáng gì mà nhà văn phải nhọc trí đồng hành với diễn viên như thế này, để cho ra một vở hay, ít ra như ông kỳ vọng-Ngôi nhà trên thiên đường.

Không cẩn thận rồi cái nhà hát này, cái thành phố này, đất nước này cũng dễ trở thành ngôi nhà Ôsin, chúng ta sẽ là Ôsin.

Nguyễn Huy Thiệp lấp lửng thế đấy, vì ông hi vọng những vấp váp, chập chững ở buổi tập đầu sẽ không thế mà lên sàn diễn. Dự kiến, vở kịch ra mắt đầu tháng 11.

Cùng chuyên mục

Săn vé concert quốc gia ở Mỹ Đình

Săn vé concert quốc gia ở Mỹ Đình

TPO - Với quy mô dự kiến khoảng 50.000 khán giả tại sân vận động quốc gia Mỹ Đình, chương trình nghệ thuật đặc biệt "Muôn sắc Việt Nam" đặt ra yêu cầu cao về công tác bảo đảm an ninh trật tự, an toàn. Trước tình trạng xuất hiện thông tin rao bán vé mời trên mạng xã hội, đại diện Công an TP Hà Nội khuyến cáo người dân thận trọng trước các lời mời chào mua vé, tránh bị lợi dụng, lừa đảo.

Tân Hoa hậu Việt Nam mang cây hạnh phúc trở về Báo Tiền Phong

Tân Hoa hậu Việt Nam mang cây hạnh phúc trở về Báo Tiền Phong

TPO - Trong ngày Báo Tiền Phong kỷ niệm 73 năm ra số báo đầu tiên, Hoa hậu Nguyễn Yến Trang cùng hai á hậu và các đại sứ mang cây hạnh phúc trở lại tòa soạn, thực hiện lời hẹn từ trước vòng chung khảo. Gọi Tiền Phong là “ngôi nhà thứ hai”, các người đẹp mong đồng hành trong những hoạt động vì cộng đồng.

3.000 nghệ sĩ đổ về Mỹ Đình

3.000 nghệ sĩ đổ về Mỹ Đình

TPO - Chương trình nghệ thuật quy mô quốc gia “Muôn sắc Việt Nam: Văn hóa soi đường - Non sông hòa nhịp” diễn ra tối 24/11 tại sân vận động quốc gia Mỹ Đình (Hà Nội), quy tụ nhiều thế hệ nghệ sĩ như NSND Quang Thọ, NSND Thu Hiền, ca sĩ Mỹ Tâm, Tùng Dương, Hòa Minzy, Hoàng Thùy Linh, Noo Phước Thịnh. Toàn bộ vé tham dự được phát miễn phí.

Nghệ sĩ tự bảo vệ mình thế nào sau vụ Hoàng Mèo, Tấn Bo?

Hệ lụy phim ‘giang hồ mạng’

TPO - Tấn Bo, Hoàng Mèo bị khởi tố, bắt tạm giam liên quan phim ca nhạc "Huy Bến xe", đưa chuyện nghệ sĩ tham gia sản phẩm có “giang hồ mạng” trở lại tâm điểm. Nhiều nhà giáo dục lo ngại rằng những màn thanh toán, trả thù được tô vẽ thành hành động trượng nghĩa có thể khiến người trẻ ngộ nhận về bạo lực.

Nơi mặt trời trở về

Nơi mặt trời trở về

Có những câu hỏi đi qua tuổi thơ nhẹ như một cánh bướm chạm vào ô cửa. Người hỏi chẳng đợi lâu, người nghe cũng chẳng nhớ nhiều; một thoáng tò mò khép lại, ngày tháng lại tiếp tục trôi, tưởng như chẳng có gì bị bỏ quên.

Tháp nước Hàng Đậu phát ra 'cơn mưa âm thanh' của côn trùng và nhện

Tháp nước Hàng Đậu phát ra 'cơn mưa âm thanh' của côn trùng và nhện

TPO - Những cuộc đối thoại, tín hiệu tự vệ của côn trùng được tái hiện qua 59 bản ghi âm khoa học, tạo nên không gian âm thanh kỳ lạ bên trong tháp nước Hàng Đậu (Hà Nội), mang đến cho công chúng trải nghiệm độc đáo tại Lễ hội Thiết kế Sáng tạo Hà Nội 2026.

Lý giải trưởng ấp ở miền Tây có tên độc, lạ

Lý giải trưởng ấp ở miền Tây có tên độc, lạ

TPO - Việc người dân miền Tây có một số cái tên độc, lạ được soạn giả Nhâm Hùng - nhà nghiên cứu văn hóa Nam Bộ lý giải, do thói quen, phản ánh tín ngưỡng dân gian, tâm trạng vui buồn và mong ước của cha mẹ. Người Nam Bộ từ xưa tới nay nổi tiếng với cách đặt tên mộc mạc, từ mong ước "Phú, Quý, Vinh, Hoa" đến những danh xưng gắn liền với các loài vật cũng để dễ nuôi.

Ngày mai, tôi sẽ là tôi khác

Ngày mai, tôi sẽ là tôi khác

Tôi đã từng rất sợ tiếng động. Chỉ một tiếng thìa khẽ chạm vào thành bát cũng khiến tôi giật mình. Tiếng tivi từ phòng bên, tiếng người trò chuyện hay tiếng chuông điện thoại đều làm tôi khó chịu. Có những ngày, tôi chỉ nằm im trong phòng, đóng kín cửa, không muốn gặp gỡ hay nói chuyện với bất kỳ ai.

Sắc màu văn hóa hội tụ trong ngày hội đoàn kết ở Lan Thượng

Sắc màu văn hóa hội tụ trong ngày hội đoàn kết ở Lan Thượng

Giữa không khí rộn ràng của Ngày hội Đại đoàn kết toàn dân tộc và Ngày Văn hóa Việt Nam, người dân các dân tộc ở thôn Lan Thượng, xã Tam Tiến, thành phố Bắc Ninh cùng chung niềm vui, gắn bó và khát vọng xây dựng quê hương ngày càng phát triển.

Ngắm hoàng hôn ở Chùa Tháp có lịch sử 1.000 năm tại Đồ Sơn

Ngắm hoàng hôn ở Chùa Tháp có lịch sử 1.000 năm tại Đồ Sơn

TPO - Chùa Tháp Tường Long được tôn tạo, phục dựng trên nền móng của tòa tháp được xây dựng từ thế kỷ XI trên đỉnh núi Long Sơn, phường Đồ Sơn (TP Hải Phòng). Khu vực này là điểm cao nhất trong 9 ngọn núi với phong cảnh sơn thủy hữu tình, bao quát toàn bộ vùng Đông Nam Hải Phòng và vùng biển Đồ Sơn.

Sau biến cố, tôi tìm thấy hạnh phúc từ những điều bình thường

Sau biến cố, tôi tìm thấy hạnh phúc từ những điều bình thường

Tôi vẫn nhớ rất rõ cảm giác khi bị chiếc xe tải cán qua người. Cơn đau đến tê dại chạy dọc cơ thể, hơi thở yếu dần và đôi chân tôi không thể cử động. Khoảnh khắc đó, tôi chẳng còn nghĩ đến công việc còn dang dở hay những điều mình từng cố gắng để đạt được. Tôi bàng hoàng tự hỏi: Lẽ nào mình sẽ chết?

Chuyện về nghệ sĩ cải lương Thanh Nga

Chuyện về nghệ sĩ cải lương Thanh Nga

TPO - Trước ngày giỗ nghệ sĩ cải lương Thanh Nga, con trai bà xúc động nhận bằng Tổ quốc ghi công của mẹ sau 47 năm có quyết định công nhận liệt sĩ. Với nhiều khán giả, đây cũng là dịp biết thêm về cuộc đời người nghệ sĩ được gọi là “Nữ hoàng sân khấu”, tài hoa nhưng bạc mệnh.