Ngày 17/10, Bộ Chính trị ban hành Kết luận số 107-KL/TW về hoàn thiện hệ thống vị trí việc làm trong hệ thống chính trị gắn với xây dựng đội ngũ cán bộ và quản lý biên chế.
Theo Kết luận, trong năm 2026 phải hoàn thiện cơ sở dữ liệu vị trí việc làm thống nhất trong hệ thống chính trị; tập trung rà soát, bố trí, cơ cấu lại nhân lực và xây dựng phương án giao biên chế giai đoạn 2027-2031, báo cáo Bộ Chính trị trong quý IV/2026.
Kết luận cũng nhấn mạnh yêu cầu từng bước đổi mới cơ chế đánh giá, chính sách tiền lương và đãi ngộ theo vị trí việc làm, năng lực và kết quả công việc; khắc phục bình quân, cào bằng, coi trọng ngạch, bậc, thâm niên hơn hiệu quả công việc; hoàn thiện các điều kiện cải cách chính sách tiền lương theo lộ trình, từng bước nâng cao đời sống và đãi ngộ tương xứng.
Ngày 19/10, Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng ký Quyết định số 2005/QĐ-TTg thành lập Ban Chỉ đạo thực hiện nhiệm vụ này, do Phó Thủ tướng Phạm Thị Thanh Trà làm Trưởng Ban. Phó Trưởng ban Chỉ đạo là Bộ trưởng Bộ Nội vụ Nguyễn Tiến Hải.
Việc xác định vị trí việc làm phải tính theo phương pháp mới, vì đây là tính cho tương lai, không chỉ giải quyết nhu cầu biên chế của năm nay hoặc năm tới”, ông Hải cho hay.
Cũng tại cuộc họp chiều 19/10, Phó Thủ tướng Phạm Thị Thanh Trà nhấn mạnh yêu cầu không lấy số lượng biên chế hiện có hoặc biên chế được giao, tạm giao trong năm 2026 để hợp thức hóa các vị trí việc làm.
Thay vào đó, các cơ quan, đơn vị phải xuất phát từ chức năng, nhiệm vụ, thẩm quyền để xây dựng bản mô tả công việc, xác định khung năng lực của từng vị trí. Trên cơ sở đó, phân tích khối lượng công việc thực tế và tính toán số lượng người cần thiết để thực hiện các nhiệm vụ được giao.
Trao đổi về nội dung này tại Quốc hội, Bộ trưởng Nội vụ Nguyễn Tiến Hải nêu rõ, việc xác định vị trí việc làm phải làm đến từng đơn vị. Mỗi cơ quan, đơn vị phải xác định rõ chức năng, nhiệm vụ được giao; từ đó xác định có bao nhiêu vị trí việc làm, bao nhiêu đầu việc.
Trong từng vị trí, phải xác định được khối lượng công việc và yêu cầu về năng lực; phân biệt mức độ đơn giản, phức tạp, dễ, khó. Trên cơ sở đó mới xác định số người làm việc và yêu cầu đối với cán bộ để đáp ứng nhiệm vụ.
“Có công việc một người làm được, có công việc cần hai, ba người. Những nội dung này phải tính toán kỹ, rõ ràng. Khi xác định chặt chẽ số người làm việc thì đó là cơ sở để tính biên chế”, ông Hải nói.
Theo Bộ trưởng, việc tính toán tiền lương phải dựa trên cơ sở bộ máy, biên chế và phương thức làm việc mới.
“Ai cũng mong lương và thu nhập của cán bộ, công chức, viên chức, người lao động hưởng lương từ ngân sách nhà nước được nâng lên. Nhưng thực tế lại có mâu thuẫn là nhiều cơ quan, đơn vị không muốn giảm biên chế. Trong khi đó, nguồn ngân sách có giới hạn”, Bộ trưởng Nội vụ cho hay.
Nhấn mạnh việc tính toán phải gắn với vị trí việc làm, nhưng ông lưu ý, không thể xác định vị trí việc làm hoàn toàn theo phương thức làm việc truyền thống, mà phải tính đến phương pháp mới, ứng dụng khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và giải quyết công việc trên cơ sở dữ liệu.
Theo ông, nếu làm tốt, biên chế có thể tiếp tục giảm, thậm chí giảm nhiều. Khi bộ máy gọn hơn, biên chế giảm trên cơ sở khoa học thì sẽ tạo thêm điều kiện về quỹ lương để nâng thu nhập cho người hưởng lương từ ngân sách nhà nước.
