Theo Deadline, các nghị sĩ Dân chủ và Cộng hòa đang cùng xây dựng dự luật về ưu đãi thuế liên bang dành cho lĩnh vực điện ảnh và truyền hình. Trong đó, dự luật đề xuất ưu đãi thuế cơ bản 20%, cộng thêm 5%-10% đối với khu vực nông thôn hoặc các dự án được triển khai tại nhiều bang. Dự luật có thể được trình trong tháng 9, các chi tiết vẫn đang trong giai đoạn đàm phán.
“Đây là cơ hội tốt nhất chúng ta có trong nhiều thập kỷ qua để hoàn thành việc này”, Thượng nghị sĩ Adam Schiff, đảng Dân chủ, đại diện bang California, đánh giá trên CNN. Tuy nhiên, ông lưu ý các bên vẫn chưa đạt được thỏa thuận cuối cùng.
Dự luật nhận được sự ủng hộ của một số thành viên Ủy ban Tài chính và Thuế vụ Hạ viện - cơ quan đóng vai trò quan trọng trong các vấn đề ngân sách của Mỹ. Trong số những nghị sĩ tham gia xây dựng dự luật có Nathaniel Moran (Cộng hòa, Texas) và Linda Sanchez (Dân chủ, California), đều đến từ những bang có ngành sản xuất phim phát triển.
Dù những người ủng hộ nhìn thấy triển vọng chưa từng có, chính sách vẫn đối mặt nhiều trở ngại trước khi có thể trở thành luật.
Nhiều trở ngại trước khi dự luật thành luật
Đầu tiên là thời gian gấp rút. Quốc hội Mỹ chỉ còn ít ngày làm việc trước cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ vào tháng 11. Điều này khiến khả năng thông qua một dự luật mới trước thời điểm này gần như không khả thi.
Giới vận động hành lang, các hãng phim và công đoàn dự kiến tăng cường chiến dịch kêu gọi ủng hộ trong những tuần tới nếu một đề xuất cụ thể được đưa ra.
Khả năng cao vấn đề này được xem xét vào kỳ họp cuối năm, sau bầu cử giữa nhiệm kỳ. Khi đó, Quốc hội Mỹ sẽ ưu tiên giải quyết ngân sách liên bang, vì ngân sách hiện tại hết hạn vào ngày 11/12. Theo thông lệ, chính sách ưu đãi thuế cho ngành điện ảnh và truyền hình có thể được đưa vào một gói ngân sách cuối năm, thay vì được thông qua như dự luật riêng.
Kết quả bầu cử cũng được cho là có tác động lớn. Hiện nhiều nghị sĩ của cả hai đảng ủng hộ chính sách, nhưng chưa rõ thái độ của họ có còn như vậy sau ngày 3/11.
Sự phân cực chính trị hoặc tranh chấp kết quả bầu cử có thể khiến việc thông qua một dự luật lưỡng đảng khó khăn hơn. Đó là lý do những người ủng hộ muốn thúc đẩy chính sách ngay trong năm nay, thay vì chờ Quốc hội khóa mới, khi các ưu tiên lập pháp có thể thay đổi.
Chi phí cũng là một trong những vấn đề quan trọng nhất của dự luật. Chính phủ Mỹ sẽ phải đánh giá liệu số tiền bỏ ra cho ưu đãi thuế có tương xứng với lợi ích kinh tế và số việc làm được tạo ra hay không.
Mức ưu đãi cũng phải đủ hấp dẫn để các nhà sản xuất lựa chọn Mỹ thay vì Anh, Australia hoặc Canada. California từng bị chỉ trích vì mức ưu đãi quá thấp, trong khi New York và Georgia đưa ra các chính sách cạnh tranh hơn.
Đề xuất liên bang hiện được cho là tham khảo chương trình ưu đãi của California, với ngân sách 750 triệu USD mỗi năm. Mục tiêu là thu hút các bộ phim và series từ nước ngoài về Mỹ sản xuất, qua đó tạo thêm việc làm và thúc đẩy hoạt động sản xuất trong nước.
Biến số từ ông Trump
Trong khi đó, sự ủng hộ của ông Trump là biến số khó đoán. Đầu tháng 9, Tổng thống Donald Trump lên tiếng ủng hộ chính sách sau khi được tài tử Jon Voight vận động. Động thái này tạo thêm động lực cho dự luật, nhưng ông cũng có thể thay đổi quan điểm. Không thể loại trừ khả năng phát sinh điều gì đó khiến ông nổi giận - đặc biệt là những vấn đề liên quan đến ngành giải trí - và khiến ông không còn quan tâm đến chính sách ưu đãi thuế.
Những người muốn thúc đẩy dự luật đang cố gắng nhấn mạnh sự ủng hộ của các nghị sĩ Cộng hòa, nhằm chứng minh chính sách này không chỉ có lợi cho California và New York. Điều này cũng giúp giảm bớt tác động từ việc Thượng nghị sĩ Adam Schiff, một trong những đối thủ chính trị của Trump, là người tích cực thúc đẩy chính sách.
Schiff khẳng định ông vẫn ủng hộ dự luật dù ông Trump là người đứng sau sáng kiến. Ông nói với CNN: “Cho dù đó là tổng thống này, nếu là ý tưởng tốt, tôi sẽ không phản đối. Thực tế, tôi hoàn toàn ủng hộ điều này”.
Khi được hỏi liệu mối quan hệ căng thẳng với ông Trump có thể cản trở dự luật hay không, Schiff cho biết điều đó không ảnh hưởng đến lập trường của tổng thống. Theo ông, Tổng thống Mỹ đã ghi nhận sự ủng hộ của cả hai đảng và thái độ thiện chí từ Schiff, đồng thời xem đây là tín hiệu tích cực.
Một trở ngại khác đến từ hình ảnh của Hollywood trong chính trường Mỹ. Ngành giải trí thường bị phe bảo thủ chỉ trích là ngành công nghiệp tinh hoa, có xu hướng ủng hộ đảng Dân chủ.
Đầu tháng 9, Wall Street Journal đăng bài xã luận chỉ trích kế hoạch trợ cấp cho Hollywood. Nội dung cho rằng chính sách tín dụng thuế sản xuất chỉ tạo ra động lực ngắn hạn cho một ngành chủ yếu ủng hộ đảng Dân chủ.
Đó là lý do sự ủng hộ của các nhà lập pháp tại những bang có truyền thống nghiêng về đảng Cộng hòa như Texas, Louisiana và Tennessee có thể đóng vai trò quan trọng, ngay cả khi đã có sự hậu thuẫn của ông Trump. Những người vận động cũng muốn định vị chính sách này không phải là “gói cứu trợ Hollywood”, mà là biện pháp tạo việc làm, thúc đẩy sản xuất và mang lại lợi ích kinh tế cho nhiều khu vực của Mỹ.
Hiệp hội Điện ảnh Mỹ (MPA) từ lâu đã vận động để các vấn đề của ngành giải trí, từ bản quyền đến chống sao chép lậu, được nhìn nhận dưới góc độ lợi ích kinh tế và việc làm.
“Mọi người phải ngừng sử dụng từ Hollywood” - một người ủng hộ chính sách nói, nhấn mạnh cách gọi này có thể khiến đề xuất mất đi sự ủng hộ cần thiết.