Hơn một thập kỷ xa sân nhà
Tháng 6/2026, Yemen đánh bại Lebanon 2-0 tại Doha, qua đó giành vé dự Asian Cup 2027. Tiền vệ Nasser Al Gahwashi lập cú đúp trong trận đấu quyết định, đưa đội tuyển này trở lại sân chơi lớn nhất châu lục sau khi vắng mặt ở kỳ giải năm 2023.
Đó là thành quả đáng chú ý với một đội tuyển đã trải qua nhiều năm hoạt động trong điều kiện không bình thường. Lần gần nhất Yemen thi đấu trên sân nhà là năm 2012, khi họ đánh bại Palestine 2-1 tại Sanaa. Kể từ đó, các trận đấu quốc tế của đội tuyển phải diễn ra ở nước ngoài, khiến khái niệm sân nhà gần như không còn hiện diện trong hành trình thi đấu của các cầu thủ.
Trong bóng đá, lợi thế sân nhà không chỉ nằm ở mặt sân quen thuộc. Đó còn là sự cổ vũ của khán giả, nhịp sinh hoạt ổn định và cảm giác được thi đấu trước những người thân yêu. Với Yemen, những điều tưởng như hiển nhiên ấy đã trở thành điều xa xỉ. Cuộc nội chiến tại đất nước này khiến việc tổ chức các trận đấu quốc tế tại đây gần như bất khả, do các đội tuyển khác không muốn mạo hiểm tới Yemen thi đấu.
Trong quá trình chuẩn bị cho Gulf Cup tại Saudi Arabia, các cầu thủ Yemen cũng hội quân và tập luyện tại Aden trước khi đến Jeddah thi đấu. Điều kiện tập huấn tốt tại Saudi Arabia, từ sân bãi đến khách sạn, giúp đội tuyển có thể dành nhiều thời gian hơn cho bóng đá.
Nhưng khi các cầu thủ tập trung ở nước ngoài, gia đình họ vẫn ở quê nhà, nơi tình hình an ninh và sinh hoạt có thể diễn biến khó lường vì chiến sự. Nỗi lo, sự phân tâm là khó tránh bởi các cầu thủ vẫn là những con người có cảm xúc, không thể hoàn toàn tách mình khỏi những gì đang diễn ra bên ngoài sân bóng.
Với đội tuyển Yemen, chuẩn bị cho một trận đấu vì thế còn bao gồm cả việc duy trì trạng thái tinh thần trong hoàn cảnh đặc biệt. Đấy là một áp lực rất riêng, hay đúng hơn, là một gánh nặng mà chỉ có đội bóng của HLV Noureddine Ould Ali phải chịu đựng so với những đối thủ ở Gulf Cup 2026.
Nơi bóng đá vượt lên nghịch cảnh
Nếu việc thi đấu xa sân nhà đã trở thành trở ngại kéo dài, tình trạng của bóng đá trong nước còn đặt ra bài toán lớn hơn. Giải vô địch quốc gia Yemen từng bị gián đoạn trong thời gian dài trước khi được tổ chức trở lại trong năm 2026. Việc giải đấu hoạt động trở lại có ý nghĩa thiết thực, bởi các cầu thủ cần được thi đấu thường xuyên để duy trì thể lực và thể hiện năng lực.
Đối với một đội tuyển quốc gia, khi giải vô địch trong nước bị ngắt quãng, cả quá trình phát triển cầu thủ lẫn việc xây dựng lực lượng cho đội tuyển đều chịu ảnh hưởng. Phải tìm cách duy trì đội tuyển trong bối cảnh nền tảng bóng đá trong nước như vậy, sự chênh lệch giữa Yemen với các đối thủ là điều khó tránh khỏi.
Tuy nhiên, Yemen vẫn tìm được những kết quả đủ sức gây chú ý. Tại vòng loại Asian Cup 2027, họ đánh bại Lebanon 2-0 trong trận đấu quyết định để đứng đầu bảng B với 14 điểm. Chiến thắng ấy không đến từ một cuộc đối đầu dễ dàng: Lebanon chỉ cần hòa để giành vé, trong khi Yemen buộc phải thắng. Và họ đã làm được, bằng một chiến thắng được ấn định ở phút cuối cùng của trận đấu.
Tháng 9 và đầu tháng 10, đội tuyển Yemen tiếp tục tham dự Gulf Cup tại Jeddah. Họ thua UAE 0-4 trong trận ra quân, rồi nhận thất bại 0-1 trước Qatar, kết quả khiến Yemen không còn cơ hội vào bán kết. Nhưng ở trận cuối vòng bảng hôm 1/10, đội bóng này đánh bại Bahrain 5-2, tạo nên một trong những trận cầu hấp dẫn nhất giải đấu.
Chiến thắng trước Bahrain không thể xóa đi những hạn chế của Yemen, cũng không đủ để khẳng định họ đã thu hẹp được khoảng cách với các đội tuyển hàng đầu khu vực. Nhưng kết quả ấy cho thấy đội bóng này vẫn có khả năng tạo ra những trận đấu vượt ngoài dự đoán. Đó là tín hiệu có ý nghĩa khi họ chuẩn bị bước vào Asian Cup 2027, nơi mỗi sai lầm đều có thể phải trả giá rất nhanh.
Ký ức Việt Nam và khát vọng của Yemen
Tại Asian Cup 2027, Yemen sẽ phải đối mặt với một bảng đấu không dễ dàng, nơi Hàn Quốc quá mạnh để các đối thủ nghĩ tới việc giành điểm trong khi UAE và Việt Nam cũng là những rào cản lớn đối với giấc mơ vượt qua vòng bảng của Yemen.
Các cầu thủ trụ cột trong đội hình Yemen hiện tại hẳn chưa quên Việt Nam, đối thủ đã đánh bại họ ở Asian Cup 2019. Trận đấu tại UAE năm đó khép lại với tỷ số 2-0 nghiêng về thầy trò HLV Park Hang-seo. Kết quả ấy không quyết định tương quan giữa hai đội ở thời điểm hiện tại, nhưng là một cột mốc đáng chú ý khi Yemen chuẩn bị cho lần tái ngộ.
Đội tuyển Việt Nam giờ đây tiếp tục hướng đến mục tiêu vượt qua vòng bảng, trong khi Yemen phải tìm cách chứng minh rằng tấm vé giành được sau chiến thắng trước Lebanon không chỉ là thành quả của một thời điểm thăng hoa.
Trận đấu với Việt Nam vì thế có ý nghĩa riêng trong hành trình của đội bóng Tây Á. Đây không chỉ là cuộc tái ngộ với đối thủ từng đánh bại họ tại Asian Cup, mà còn là cơ hội để Yemen cho thấy những tiến bộ sau nhiều năm phải tìm cách duy trì bóng đá trong điều kiện thiếu thốn.
Với HLV Ould Ali, bóng đá còn mang một ý nghĩa vượt ra ngoài thành tích thi đấu. Trong cuộc phỏng vấn hồi đầu tháng 10 với báo Guardian, Ould Ali bày tỏ hy vọng thông qua những kết quả trên sân cỏ, thế giới sẽ có một tiêu đề khác khi nhắc đến Yemen, thay vì những tin tức về chiến sự, về Houthi, về phong tỏa Biển Đỏ hay về những người dân cần được hỗ trợ lương thực, thực phẩm.
Đó có lẽ là mục tiêu đáng nhớ nhất của đội tuyển này trước Asian Cup 2027. Và theo cách hiểu đó, mỗi trận đấu của Yemen tại bảng E đều có thể xem như một trận chung kết của đội bóng này, trận chung kết của một nền bóng đá không chịu khuất phục trước chiến tranh và nghịch cảnh.
