Giấc mơ mang tên "du lịch cộng đồng"
Trước khi trở thành ông chủ của Lũng Mười homestay (tỉnh Cao Bằng), Chu Tiến Thanh (SN 1992, dân tộc Dao) đã thực hiện nghĩa vụ quân sự trở về địa phương mang theo khát vọng làm giàu. Thực hiện ý định lập nghiệp với mô hình du lịch cộng đồng, anh xin làm hướng dẫn viên cho du khách đến Cao Bằng.
Những chuyến đi, những lần dẫn du khách trải nghiệm ở nhiều thôn bản đã giúp chàng trai người Dao mở ra tầm nhìn mới, tiềm năng của mô hình du lịch cộng đồng – hướng đi bền vững, vừa phát triển kinh tế, vừa giữ gìn được nét văn hóa đặc sắc của địa phương. Đồng thời, qua từng chuyến đi anh có dịp tiếp thu, học hỏi thêm kỹ năng, kinh nghiệm làm du lịch cộng đồng từ các mô hình homestay, cũng như từ góp ý, chia sẻ của du khách.
“Sau khi đi dẫn tour khắp các điểm, tôi nhận thấy du lịch cộng đồng có tiềm năng rất lớn. Tôi quyết định trở về quê, mở một homestay để du khách có thể trải nghiệm những nét đẹp riêng trong văn hóa của người Dao Tiền quê mình”, anh Thanh tâm sự.
Anh Thanh kể, khu đất anh dự định xây homestay vốn là nương ngô, ruộng lúa của gia đình. Phải mất rất nhiều thời gian phân tích, thuyết phục, anh mới nhận được cái gật đầu của bố mẹ.
Năm 2019, hai vợ chồng anh bắt tay vào xây dựng. Homestay vừa nên hình hài thì đại dịch COVID-19 ập đến. Khách du lịch vắng bóng, khó khăn chồng chất. Bà con trong bản không khỏi tò mò, thậm chí có phần nghi ngại. "Họ bảo không biết thằng Thanh làm cái nhà kiểu gì trên này, làm sao mà có khách về tham quan, ngủ nghỉ được", anh Thanh nhớ lại.
May mắn thay, anh nhận được sự động viên và tư vấn quý báu từ anh Triệu Kim Cương, một người anh đi trước ở Na San. Đặc biệt, nguồn vốn ban đầu 300 triệu đồng cũng không phải của gia đình, mà do anh Cương tin tưởng cho ứng trước để xây dựng.
Với sự quyết tâm và giúp đỡ đó, Lũng Mười homestay dần được hoàn thiện từ tháng 7/2021 đến năm 2022. Hiện Lũng Mười homestay có 7 phòng với sức chứa 30 khách.
Lan tỏa giá trị, thay đổi bản làng
Anh Chu Tiến Thanh cho biết, theo đuổi mô hình nghỉ dưỡng gần gũi với thiên nhiên, Lũng Mười homestay được dựng nên từ những vật liệu dân dã nhất là gỗ, tre, trúc từ ngôi nhà cũ của gia đình, mái lợp ngói âm dương truyền thống.
Lối đi vào homestay được anh Thanh tự tay vác từng hòn đá suối về lát, tạo nên một vẻ đẹp mộc mạc, hoang sơ. Ngay cả những chiếc móc treo quần áo trong phòng cũng được anh khéo léo tận dụng từ những cành cây rừng.
Một trong điểm nhấn được anh Thanh đầu tư tâm sức là xây dựng không gian văn hoá đồng bào Dao Tiền. Trên bức tường gỗ treo những bộ trang phục truyền thống, những tấm vải nhuộm chàm với hoa văn sáp ong.
Từ ngôi nhà của anh Thanh, du khách có thể phóng tầm mắt về thung lũng, chiêm ngưỡng đỉnh Phia Oắc. Du khách còn được "sống" cùng văn hóa bản địa, như tự tay bắt cá, làm nông, tắm suối, và đặc biệt là trải nghiệm mặc trang phục của phụ nữ Dao Tiền, học cách in hoa văn sáp ong lên váy, thêu thùa những hoa văn độc đáo.
Từ chỗ băn khoăn không biết tìm khách ở đâu, anh Thanh đã mày mò học hỏi, làm hướng dẫn viên cho khách đến Cao Bằng, rồi quảng bá homestay qua mạng xã hội. Dần dần, Lũng Mười homestay trở thành điểm đến yêu thích. Đến nay, mỗi tháng homestay đón từ 50 đến 100 lượt khách, mang lại nguồn thu nhập ổn định.
Không chỉ làm giàu cho gia đình, anh Thanh còn tạo công ăn việc làm cho bà con trong bản như dọn dẹp phòng, nấu ăn. Anh cũng thu mua nông sản địa phương như gà đồi, lợn bản, rau rừng để phục vụ du khách, tạo ra một chuỗi giá trị kinh tế tại chỗ.
Anh Thanh cho biết đang ấp ủ dự định liên kết với các hộ dân khác để xây dựng Lũng Mười thành một làng du lịch cộng đồng bền vững. Dù vẫn còn gặp rào cản từ thế hệ đi trước, những người còn lo ngại việc "làm hỏng đất trồng ngô, trồng lúa", nhưng anh tin rằng mình sẽ thuyết phục được bà con, cùng nhau xóa đói giảm nghèo, đưa hình ảnh và văn hóa của người Dao Tiền vươn xa hơn nữa.
Mô hình “Lũng Mười homestay – gìn giữ bản sắc văn hoá dân tộc Dao Tiền” của anh Chu Tiến Thanh lọt top 30 dự vòng chung kết cuộc thi Dự án khởi nghiệp thanh niên nông thôn năm 2025 do T.Ư Đoàn tổ chức.
