Bán dự án, thu hồi hàng nghìn tỷ đồng
Thị trường bất động sản năm nay ghi nhận làn sóng chuyển nhượng dự án và thoái vốn tại nhiều doanh nghiệp địa ốc. Không ít chủ đầu tư lựa chọn bán bớt tài sản, chuyển nhượng công ty con hoặc tìm kiếm đối tác góp vốn nhằm cải thiện dòng tiền, giảm áp lực tài chính, tái cơ cấu hoạt động.
Ghi nhận thực tế cho thấy, hoạt động mua bán, sáp nhập (M&A) bất động sản đang trở thành một trong những kênh giúp doanh nghiệp cơ cấu lại đầu tư và nguồn vốn. Trong quý III, thị trường ghi nhận một số thương vụ đáng chú ý như Empire City (Thủ Thiêm) với giá trị khoảng 7.000 tỷ đồng; EverRich 2/River City khoảng 5.230 tỷ đồng; Amata Township Long Thành hơn 492 tỷ đồng và Phú Định Riverside 245 tỷ đồng.
Riêng trong tháng 7 và tháng 8, tổng giá trị các thương vụ M&A được thống kê đạt hơn 22.000 tỷ đồng, trong đó bất động sản chiếm khoảng 58%, tương đương 13.000 tỷ đồng.
Một trong những doanh nghiệp tích cực cơ cấu lại danh mục đầu tư là Tổng công ty Địa ốc Sài Gòn (Saigonres). Cuối tháng 8, doanh nghiệp này đã chuyển nhượng dự án Khu nhà ở thương mại Phú Định Riverside với giá trị 245 tỷ đồng. Theo định hướng của doanh nghiệp, việc chuyển nhượng nhằm rà soát, cơ cấu lại danh mục đầu tư, tập trung nguồn lực tài chính cho những dự án có quy mô lớn và tiềm năng phát triển dài hạn.
Trong nửa đầu năm, Công ty CP Phát triển Bất động sản Phát Đạt cũng hoàn tất chuyển nhượng nhiều dự án lớn. Cụ thể, doanh nghiệp bán dự án Thuận An 1 cho Mitsubishi Corporation với giá hơn 1.900 tỷ đồng; chuyển nhượng Thuận An 2 cho Công ty Đầu tư Xây dựng Bcons với giá trị hơn 3.000 tỷ đồng.
Ngoài ra, Phát Đạt còn thoái 99% vốn tại dự án Serenity Phước Hải với giá 2.500 tỷ đồng; chuyển nhượng 30% vốn tại Công ty Phát triển Đô thị Tam Hiệp với số tiền khoảng 637 tỷ đồng và hoàn tất chuyển nhượng toàn bộ dự án The EverRich 2 tại TPHCM cho Big Gain, giá trị hơn 5.225 tỷ đồng.
Tập đoàn DIC (DIC Corp) cũng thông qua các thủ tục chuyển nhượng hai phần dự án Đại Phước, gồm phân khu 8 rộng hơn 134.300 m2 cho DCP Châu Á và phần diện tích hơn 19.100 m2 thuộc các phân khu 1, 2, 3 cho Quốc tế Việt Nét...
Không thể chỉ trông chờ vào tín dụng ngân hàng
Trao đổi với PV Tiền Phong, bà Lê Thị Huyền Trang - Tổng Giám đốc JLL Việt Nam - cho biết, hoạt động M&A bất động sản năm 2026 diễn ra nhộn nhịp nhưng thận trọng và có chọn lọc hơn. Nhà đầu tư tăng cường thẩm định, ưu tiên những dự án có pháp lý hoàn chỉnh, tiềm năng sinh lời rõ ràng và thời gian triển khai ngắn.
Trong bối cảnh chi phí vốn cao, chính sách đất đai có nhiều thay đổi, bên bán cũng tính toán kỹ hơn về tổng mức đầu tư và biên lợi nhuận khi tham gia giao dịch. Theo bà Trang, chuyển nhượng tài sản đang trở thành công cụ giúp doanh nghiệp tái cơ cấu các khoản đầu tư, rút ngắn vòng quay vốn, giảm phụ thuộc vào vay nợ và tập trung cho những dự án có triển vọng tốt hơn.
Ở góc độ doanh nghiệp, ông Nguyễn Anh Quê - Chủ tịch Hội đồng quản trị Tập đoàn G6 - cho rằng, bên cạnh bán tài sản, các chủ đầu tư cần mở rộng các kênh huy động vốn, trong đó có nguồn tiền trả trước từ người mua nhà.
Tuy nhiên, việc huy động vốn từ khách hàng phải đi kèm cơ chế kiểm soát chặt chẽ. Chủ đầu tư cần thiết lập cơ chế quản lý dòng tiền, có chế tài cụ thể và giám sát quá trình thực hiện các cam kết. Ngân hàng tham gia quản lý dòng tiền cũng cần có cơ chế kiểm soát phù hợp, bảo đảm nguồn tiền được sử dụng đúng mục đích.
TS.Cấn Văn Lực - chuyên gia kinh tế trưởng Ngân hàng BIDV - cho rằng, doanh nghiệp bất động sản cần thực hiện đồng bộ nhiều giải pháp để thích ứng với áp lực tài chính.
Trước hết, doanh nghiệp phải nâng cao năng lực dự báo và quản trị rủi ro, đặc biệt là rủi ro lãi suất và dòng tiền. Việc thiếu các kịch bản tài chính linh hoạt có thể khiến doanh nghiệp rơi vào thế bị động khi chi phí vốn tăng.
Thứ hai, cần chấm dứt tư duy đầu tư dàn trải, tập trung nguồn lực vào những dự án có pháp lý rõ ràng, khả năng tiêu thụ tốt và phù hợp với nhu cầu thị trường. Đây cũng là cách hạn chế tình trạng vốn bị chôn trong các dự án kéo dài, chưa thể đưa vào khai thác.
TS. Cấn Văn Lực nhấn mạnh yêu cầu tái cấu trúc sản phẩm. Thị trường hiện có tình trạng dư thừa nguồn cung nhà ở cao cấp, trong khi thiếu trầm trọng nhà ở trung cấp và nhà ở xã hội. Do đó, doanh nghiệp cần dịch chuyển sang những phân khúc đáp ứng nhu cầu ở thực. Hướng đi này không chỉ giúp cải thiện thanh khoản mà còn tạo điều kiện để doanh nghiệp tiếp cận thuận lợi hơn với các chính sách hỗ trợ tín dụng.
