Hải quân Mỹ thử nghiệm bộ đồ lặn sâu hơn 180m, nổi lên không cần giảm áp

Nếu thành công, công nghệ này có thể thay đổi hoàn toàn cách quân đội Mỹ tiến hành các nhiệm vụ cứu hộ, trục vớt, xử lý bom mìn và bảo trì tàu chiến dưới đáy biển.

Hải quân Mỹ vừa hoàn thành đợt thử nghiệm ngoài khơi đầu tiên đối với nguyên mẫu Deep Sea Expeditionary with No Decompression (DSEND – Thám hiểm biển sâu không cần giảm áp) tại Trung tâm Tác chiến Dưới biển Hải quân ở Keyport, bang Washington. Đây là lần đầu tiên hệ thống được đánh giá trong môi trường biển mở sau khi chỉ thử nghiệm trong bể nước tại Đại học Maryland.

Không còn cảnh nổi lên từng đoạn hay nằm buồng giảm áp

Theo Hải quân Mỹ, bộ đồ DSEND thế hệ đầu tiên (Gen 0) duy trì áp suất bên trong luôn tương đương áp suất khí quyển trên mặt đất, bất kể người lặn đang hoạt động ở độ sâu hàng trăm mét dưới nước.

Điều này đồng nghĩa thợ lặn không còn phải hít hỗn hợp khí heli - nitơ như các hệ thống lặn sâu truyền thống, qua đó giảm đáng kể nguy cơ mắc chứng say nitơ (nitrogen narcosis) - hiện tượng gây mất tỉnh táo, rối loạn nhận thức giống như say rượu khi lặn ở áp suất cao.

Quan trọng hơn, người lặn sẽ không cần thực hiện quá trình nổi lên từng giai đoạn kéo dài nhằm tránh bệnh giảm áp - tình trạng các bong bóng khí hình thành trong máu và mô khi áp suất thay đổi quá nhanh, có thể dẫn đến liệt hoặc tử vong.

Chuẩn úy Hải quân Mỹ Chris Lansford cho biết, mục tiêu tổng thể của chương trình là tạo ra hệ thống lặn duy trì “một bầu khí quyển” nhằm giảm thiểu, thậm chí loại bỏ hoàn toàn nguy cơ bệnh giảm áp và hạn chế ảnh hưởng của thời gian làm việc dưới đáy biển đối với sức khỏe thợ lặn.

Nhẹ hơn một nửa, cơ động dưới đáy đại dương

Một trong những cải tiến quan trọng nhất của DSEND là giảm đáng kể trọng lượng.

Các bộ đồ lặn khí quyển (Atmospheric Diving Suit - ADS) đang được Hải quân Mỹ sử dụng hiện nay thường nặng từ 363-454 kg, đòi hỏi hệ thống cẩu lớn và đội hỗ trợ đông đảo để đưa người lặn xuống nước.

Trong khi đó, DSEND nặng khoảng 227 kg. Dù vẫn cần cẩu để hạ xuống nước, trọng lượng giảm gần một nửa giúp người lặn linh hoạt hơn rất nhiều khi di chuyển sát đáy biển bằng các thiết bị điều chỉnh lực nổi.

Thiết kế của DSEND cũng mang dáng dấp bộ đồ du hành vũ trụ với các khớp xoay đa hướng, hệ thống hỗ trợ sự sống khép kín cùng các “bàn tay” cơ khí có thể thao tác nhiều công việc phức tạp.

Trong các cuộc thử nghiệm tại Keyport, ba thợ lặn Hải quân đã sử dụng DSEND để mô phỏng các nhiệm vụ thực tế như cứu hộ dưới nước, trục vớt, xử lý vật liệu nổ và bảo trì thân tàu.

Một trong những bài kiểm tra là tìm kiếm và thu hồi một phương tiện lặn không người lái (UUV) mà Hải quân cố tình đánh chìm xuống đáy biển. Các thợ lặn đã phối hợp với nhóm kỹ sư điều khiển trên mặt nước, xác định vị trí mục tiêu, sử dụng các càng gắp cơ khí để gắn thiết bị nâng và đưa UUV lên thành công.

Hệ thống cũng được đánh giá trong nhiều điều kiện khắc nghiệt như tầm nhìn hạn chế, đáy biển nhiều bùn, lực bám thấp nhằm kiểm tra khả năng cơ động của bộ đồ.

Ngoài ra, DSEND còn có thể tích hợp bộ động cơ đẩy giúp tăng tốc độ bơi và tạo lực nổi để khắc phục hiện tượng đôi giày nặng bị hút xuống nền bùn mềm dưới đáy biển.

Thợ lặn hạng nhất Onofre Lopez, một trong những người đầu tiên thử nghiệm DSEND ngoài biển, cho biết việc làm quen với độ nổi của bộ đồ chỉ là “một chút khó khăn ban đầu”. “Nhưng ngoài điều đó, bộ đồ cho phép chúng tôi duy trì trạng thái thoải mái gần như vô thời hạn dưới nước”, anh nói.