Phát biểu kết luận và chỉ đạo tại Hội nghị quán triệt và triển khai thi hành Luật Phát triển đô thị, ngày 26/8, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Thành ủy TPHCM Trần Lưu Quang nhấn mạnh đây là buổi thống nhất các nội dung phải làm và giao trách nhiệm cụ thể cho các cơ quan, đơn vị.
Đặt cho cán bộ thành phố câu hỏi “Thực chất, đạo luật này cho thành phố chúng ta điều gì?”, người đứng đầu Đảng bộ TPHCM nhấn mạnh: Giá trị lớn nhất là thay đổi về cách nhìn, thay đổi tư duy. “Đô thị không còn là một đối tượng chỉ để quản lý, mà đô thị phải là một chủ thể tạo ra sự tăng trưởng. Nếu chúng ta vẫn nhìn luật theo kiểu cũ hay tư duy theo lối mòn thì luật này sẽ không có ý nghĩa”, ông Trần Lưu Quang nêu rõ.
Bí thư Thành ủy TPHCM nhìn nhận Luật Phát triển đô thị mang lại cho thành phố ba điều quan trọng.
Thứ nhất, là phân cấp và phân quyền thực chất đúng theo phương châm “địa phương quyết, địa phương làm và địa phương chịu trách nhiệm”. Theo đó, Luật gồm 240 nội dung được trao thẩm quyền hướng dẫn cho HĐND, UBND và Chủ tịch UBND, kèm theo một nguyên tắc "có giá trị bằng kim cương", đó là: ưu tiên áp dụng luật này khi có sự xung đột về pháp luật.
Thứ hai, Luật cũng mở ra không gian mới cho thí điểm chính sách và các mô hình kinh tế mới. Bí thư Trần Lưu Quang cho biết, nghị quyết trước đây cơ bản là thí điểm, còn với Luật này, thành phố phải trả lời câu hỏi làm thế nào để phát triển lâu dài, ổn định.
Thứ ba, đó là tốc độ và hiệu năng triển khai. Luật cho thành phố không phải chờ nghị định. Ông cũng nhấn mạnh: “Cán bộ sẽ không thể nói với lãnh đạo thành phố rằng cần chờ hướng dẫn của Trung ương”.
Bí thư Thành ủy TPHCM khẳng định đây là một cơ hội rất lớn, nhưng không phải là kết quả mà thành phố có quyền thụ hưởng. Ông đánh giá, hạ tầng là đường băng, nguồn vốn là nguyên liệu, thể chế quyết định TPHCM có thể cất cánh. Và điều quan trọng là ai sẽ thực hiện, tức năng lực thực thi. Do đó, ông Quang yêu cầu ngay từ hội nghị này, toàn đội ngũ phải bắt đầu hành động trên nguyên tắc hiểu thấu được, quán triệt và cụ thể bằng chương trình hành động.
Trên cơ sở đó, lãnh đạo Thành ủy TPHCM đề nghị từng cán bộ phải trả lời được ba câu hỏi: Luật trao cho chúng ta và cơ quan chúng ta quyền hành gì? Với quyền hành đó, chúng ta tạo ra được sản phẩm gì? Nếu không làm hoặc làm không có hiệu quả thì ai là người chịu trách nhiệm?. “KPI mà lãnh đạo thành phố dành cho các đồng chí cơ bản xoay quanh 3 câu hỏi này”, ông Trần Lưu Quang nói thêm.
Ông cũng lưu ý, cán bộ thành phố cần chuyển từ đề xuất giải pháp cho các vấn đề đặc thù sang chủ động thiết kế giải pháp trong giới hạn mà luật đã cho phép, đặc biệt cần quán triệt nguyên tắc hiện nay là không xin ý kiến lòng vòng làm mất thời gian triển khai và lỡ mất cơ hội.
Người đứng đầu Đảng bộ TPHCM đánh giá sự thành bại trong thực thi Luật Phát triển đô thị chính là ở cơ sở, tại 168 phường, xã, đặc khu - nơi luật đến được với người dân và doanh nghiệp.
Bí thư Thành ủy TPHCM cũng đề cập vấn đề kiểm soát quyền lực. Ông lưu ý, quyền hạn lớn hơn nhất thiết phải đi liền với trách nhiệm lớn hơn. “Trên cơ sở cơ chế ‘có van, có khóa’, tinh thần cơ chế của chúng ta là chuyển từ kiểm soát bằng ‘xin phép’ sang kiểm soát bằng ‘công khai, minh bạch và trách nhiệm giải trình’” - ông Trần Lưu Quang.
Ông Trần Lưu Quang cũng nhấn mạnh: Luật đang tạo ra môi trường mà cán bộ không sợ khi quyết định đúng nhưng cũng không thể che giấu những quyết định sai. TPHCM sẽ công khai định kỳ bộ chỉ số đánh giá hiệu quả quản trị và hiệu quả phân quyền. Nếu cán bộ quyết định đúng thẩm quyền, minh bạch, không vụ lợi, vì lợi ích chung mà kết quả đạt được như kỳ vọng thì thành phố sẽ bảo vệ đến cùng và ngược lại sẽ xử lý nghiêm đối với những ai lợi ích nhóm, làm thất thoát nguồn lực.
