Ý nghĩa của việc chuyên gia Việt Nam trúng cử Toà án Luật Biển quốc tế

TPO - Lần đầu tiên Việt Nam có chuyên gia pháp lý quốc tế được bầu làm Thẩm phán của một trong những cơ quan tài phán quốc tế quan trọng nhất về luật biển, thể hiện sự tín nhiệm của cộng đồng quốc tế đối với những nỗ lực và đóng góp có trách nhiệm của Việt Nam cũng như năng lực, uy tín của chuyên gia Việt Nam.

Ngày 18/6, tại Hội nghị lần thứ 36 của các quốc gia thành viên Công ước Liên Hợp Quốc về Luật Biển diễn ra tại New York (Mỹ), PGS. TS. Nguyễn Thị Lan Anh - ứng cử viên của Việt Nam, trúng cử vị trí thẩm phán Tòa án quốc tế về Luật Biển (ITLOS) nhiệm kỳ 2026 - 2035, với số phiếu cao hàng đầu trong các ứng cử viên.

btng-le-hoai-trung-9049.jpg
Bộ trưởng Ngoại giao Lê Hoài Trung. Ảnh: Mofa

Trả lời báo chí sau sự kiện này, Bộ trưởng Ngoại giao Lê Hoài Trung khẳng định, việc PGS.TS. Nguyễn Thị Lan Anh được các quốc gia thành viên UNCLOS 1982 tín nhiệm bầu làm Thẩm phán ITLOS với số phiếu cao hàng đầu trong số các ứng cử viên thể hiện sự đánh giá tích cực của các quốc gia thành viên UNCLOS 1982, của cộng đồng quốc tế đối với mong muốn đóng góp của Việt Nam đối với việc đề cao và bảo đảm vai trò thượng tôn của luật biển quốc tế trong đời sống quốc tế, nhất là trong giai đoạn luật biển quốc tế có nhiều phát triển mới.

Kết quả này cũng thể hiện sự đúng đắn và hiệu quả của đường lối đối ngoại độc lập, tự chủ, tự cường, hoà bình, hữu nghị, hợp tác và phát triển, đa phương hoá, đa dạng hoá quan hệ đối ngoại, hội nhập quốc tế toàn diện, sâu rộng và hiệu quả, đẩy mạnh đối ngoại đa phương, thúc đẩy thượng tôn luật pháp quốc tế, Hiến chương LHQ và UNCLOS 1982.

Bộ trưởng Lê Hoài Trung cho biết, các lãnh đạo Đảng, Nhà nước đã dành nhiều sự quan tâm, chỉ đạo, trong khi nhiều bộ, ngành liên quan, các cơ quan đại diện Việt Nam ở nước ngoài đã tích cực hỗ trợ trong quá trình ứng cử của PGS. TS Nguyễn Thị Lan Anh.

Việc các nước ủng hộ còn phản ánh sự nhìn nhận của quốc tế đối với sự phát triển của ngành luật quốc tế của Việt Nam, trong đó có chuyên ngành luật biển và đối với năng lực chuyên môn , kinh nghiệm và uy tín cá nhân của ứng cử viên của Việt Nam.

Theo Bộ trưởng, nhìn lại chặng đường dài hội nhập quốc tế thời gian qua, từ một quốc gia chủ động hội nhập và nghiêm túc thực thi luật pháp quốc tế, Việt Nam đang ngày càng tham gia sâu hơn vào quá trình thảo luận, xây dựng và phát triển các nguyên tắc, chuẩn mực pháp lý quốc tế.

Việt Nam đã có nhiều đóng góp tại các cơ chế và tiến trình pháp lý quan trọng như Ủy ban Pháp luật quốc tế, Ủy ban Pháp lý - Kỹ thuật thuộc Cơ quan Quyền lực đáy đại dương quốc tế, Uỷ ban pháp luật thương mại quốc tế (UNCITRAL) và nhiều diễn đàn đa phương khác.

Việc Việt Nam lần đầu tiên có chuyên gia trúng cử Thẩm phán ITLOS cũng là kết quả của một quá trình lâu dài của các cơ quan liên quan của ta trong hợp tác quốc tế, việc đào tạo chuyên gia và đẩy mạnh tham gia đối ngoại đa phương, đánh dấu bước phát triển mới của hội nhập pháp lý quốc tế, đồng thời phản ánh uy tín, năng lực đóng góp và vị thế ngày càng gia tăng của đất nước trong các công việc chung của cộng đồng quốc tế.

img-1952.jpg
PGS. TS. Nguyễn Thị Lan Anh (áo xanh, phải) cùng đoàn Việt Nam dự hội nghị. Ảnh: Mofa

Gắn liền với lợi ích của Việt Nam

Là quốc gia ven biển, Việt Nam có lợi ích gắn bó mật thiết với hòa bình, ổn định, an ninh, an toàn, tự do hàng hải và phát triển bền vững.

Bộ trưởng Lê Hoài Trung cho biết, Việt Nam sẽ tiếp tục cùng các nước thúc đẩy việc tuân thủ đầy đủ UNCLOS 1982 với vai trò là “Hiến pháp của đại dương”, giải quyết các tranh chấp bằng biện pháp hòa bình, tăng cường hợp tác biển, bảo vệ môi trường biển và sử dụng bền vững tài nguyên đại dương.

PGS.TS. Nguyễn Thị Lan Anh sẽ thực hiện nhiệm vụ Thẩm phán ITLOS một cách độc lập, khách quan, theo đúng quy chế của Tòa và các quy định liên quan của UNCLOS.

“Với phẩm chất, bản lĩnh và năng lực chuyên môn đã được ghi nhận, chúng tôi tin tưởng rằng PGS.TS. Nguyễn Thị Lan Anh sẽ hoàn thành tốt nhiệm vụ trên cương vị mới, đóng góp tích cực vào hoạt động chung của Tòa và sự phát triển của luật pháp quốc tế nói chung”, Bộ trưởng Lê Hoài Trung nói.

Theo Bộ trưởng, đây cũng là sự khích lệ đối với đội ngũ chuyên gia Việt Nam trong quá trình tham gia sâu hơn vào các thiết chế pháp lý quốc tế, các công việc chung của cộng đồng quốc tế, việc học, đào tạo, nghiên cứu và phát triển ngành luật quốc tế của Việt Nam.

PGS.TS Nguyễn Thị Lan Anh hiện là Phó Giám đốc Học viện Ngoại giao, kiêm Viện trưởng Viện Biển Đông và phụ trách Khoa Luật Quốc tế, Học viện Ngoại giao. Bà đồng thời là Phó Chủ tịch Hội Luật Quốc tế châu Á.

Trước đó, bà đảm nhiệm vị trí Tham tán Công sứ tại Đại sứ quán Việt Nam ở London (2018-2021). Bà là chuyên gia trong lĩnh vực Luật Biển và Luật Quốc tế, với hơn 20 năm kinh nghiệm nghiên cứu, giảng dạy và tư vấn.