Ưu đãi thuế ô tô điện, cảnh báo rủi ro ô nhiễm môi trường từ pin thải

Luân Dũng

23/04/2026 11:57

TPO - Cảnh báo rủi ro ô nhiễm môi trường từ pin xe điện, đại biểu Quốc hội đề nghị bổ sung quy định bắt buộc doanh nghiệp sản xuất, lắp ráp, nhập khẩu xe điện phải thu hồi, tái chế pin đã qua sử dụng.

Sáng 23/4, Quốc hội Thảo luận ở hội trường về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Thuế thu nhập cá nhân, Luật Thuế giá trị gia tăng, Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp và Luật Thuế tiêu thụ đặc biệt. Trong đó, nhiều đại biểu góp ý về chính sách thuế tiêu thụ đặc biệt đối với xe điện chạy bằng pin.

Đại biểu Quốc hội Đoàn Hùng Vũ - Phó giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ tỉnh Đồng Tháp, đồng tình với đề xuất tiếp tục ưu đãi thuế của Chính phủ. Cụ thể, chính sách ưu đãi thuế đối với ô tô chở người dưới 24 chỗ chạy bằng pin sẽ được kéo dài đến hết năm 2030.

*Đại biểu Quốc hội Đoàn Hùng Vũ. (Ảnh: Như Ý)*

Cơ quan soạn thảo cho rằng, việc kéo dài ưu đãi nhằm từng bước thay đổi thói quen tiêu dùng từ xe sử dụng nhiên liệu hóa thạch sang xe điện, qua đó giảm phát thải khí nhà kính, hạn chế ô nhiễm đô thị và giảm phụ thuộc vào nguồn nhiên liệu truyền thống trong bối cảnh giá và nguồn cung biến động.

Tuy nhiên, đại biểu lưu ý rủi ro ô nhiễm môi trường từ pin xe điện khi hư hỏng hoặc hết hạn sử dụng. Theo ông, chính sách khuyến khích tiêu dùng cần đi kèm phát triển hạ tầng trạm sạc, hoàn thiện hạ tầng kỹ thuật và thúc đẩy chuyển giao công nghệ sản xuất pin thân thiện với môi trường.

Ngoài ra, đại biểu cũng đề nghị bổ sung quy định bắt buộc doanh nghiệp sản xuất, lắp ráp, nhập khẩu xe điện phải thu hồi, tái chế pin đã qua sử dụng, đồng thời xây dựng hệ thống thu gom, xử lý chuyên nghiệp.

Cùng với đó, cần có cơ chế khuyến khích đầu tư nghiên cứu công nghệ tái chế, thay thế các loại pin công nghệ cũ bằng pin thế hệ mới an toàn hơn, tránh nguy cơ phát sinh dạng ô nhiễm mới trong quá trình xử lý.

Vẫn theo đại biểu, việc khuyến khích sử dụng xe chạy bằng pin phù hợp với định hướng tăng trưởng xanh, chuyển đổi năng lượng, giảm phát thải khí nhà kính và mục tiêu phát thải ròng bằng không vào năm 2050 của Việt Nam.

Việc kéo dài ưu đãi thuế tiêu thụ đặc biệt không chỉ góp phần giảm ô nhiễm không khí, tiếng ồn tại đô thị mà còn mở ra cơ hội phát triển ngành công nghiệp mới, tạo việc làm và thúc đẩy tăng trưởng kinh tế.

Cùng quan điểm, đại biểu Nguyễn Thị Việt Nga (Hải Phòng) tán thành chính sách này để phù hợp với mục tiêu chuyển đổi xanh, giảm phụ thuộc nhiên liệu hóa thạch. Tuy nhiên, bà lưu ý, ưu đãi thuế chỉ phát huy hiệu quả khi đi kèm hạ tầng sạc, khả năng đáp ứng của lưới điện phân phối, xử lý pin thải và nâng tỉ lệ nội địa hóa.

“Hồ sơ đánh giá tác động đã thừa nhận rủi ro quá tải cục bộ lưới điện, thách thức xử lý pin sau sử dụng và tác động giảm thu ngân sách khoảng 10.000 tỷ đồng mỗi năm”, bà Nga lo ngại.

Do đó, đại biểu đề nghị, sau khi luật được thông qua, Chính phủ cần triển khai đồng bộ các giải pháp ngoài thuế để chính sách này không chỉ kích cầu tiêu dùng, mà còn thực sự thúc đẩy một hệ sinh thái giao thông xanh bền vững.