UBND TPHCM vừa chấp thuận chủ trương triển khai không gian thử nghiệm thực tế (sandbox) về công nghệ thiết bị bay không người lái (drone/UAV) trên địa bàn. Đây là bước chuẩn bị nhằm thúc đẩy nghiên cứu, thử nghiệm và ứng dụng công nghệ bay không người lái trong các lĩnh vực kinh tế - xã hội.
Theo đó, UBND TPHCM giao Bộ Tư lệnh thành phố chủ trì, phối hợp với Quân chủng Phòng không - Không quân, Bộ Tư lệnh Quân khu 7, Công an thành phố, Sở Khoa học và Công nghệ cùng các đơn vị liên quan nghiên cứu, đề xuất địa điểm tổ chức.
Việc lựa chọn địa điểm phải bảo đảm quy định về quản lý vùng trời, quốc phòng, an ninh và an toàn bay. Thành phố ưu tiên nghiên cứu các khu vực như Cần Giờ, Củ Chi, khu Đô thị Khoa học công nghệ Bắc thành phố hoặc những địa điểm khác đáp ứng yêu cầu quản lý.
Song song đó, Sở Khoa học và Công nghệ được giao kêu gọi, lựa chọn doanh nghiệp công nghệ, viện nghiên cứu, trường đại học tham gia đầu tư hạ tầng, thiết bị, nền tảng quản lý và hệ thống điều hành không gian thử nghiệm theo hình thức xã hội hóa.
Sau khi xác định địa điểm và cơ chế triển khai, Sở Khoa học và Công nghệ sẽ xây dựng kế hoạch tổ chức, trình UBND thành phố xem xét. Kết quả thử nghiệm là cơ sở để cơ quan có thẩm quyền xem xét tiếp nhận, ứng dụng, đặt hàng, mua sắm hoặc hỗ trợ thương mại hóa công nghệ.
Tuy nhiên, việc tham gia sandbox không thay thế, miễn trừ trách nhiệm thực hiện các thủ tục, điều kiện theo quy định pháp luật chuyên ngành của tổ chức, doanh nghiệp. Sở Công Thương được giao phối hợp hướng dẫn các đơn vị thực hiện thủ tục nhập khẩu, tạm nhập tái xuất, tạm xuất tái nhập đối với tàu bay không người lái và phương tiện bay khác.
Cùng với việc xây dựng không gian thử nghiệm, TPHCM đang đẩy nhanh các bước chuẩn bị để hình thành hệ thống quản lý hoạt động bay ở tầm thấp.
Theo chỉ đạo của Phó Chủ tịch UBND TPHCM Trương Minh Huy Vũ, các đơn vị liên quan được yêu cầu khẩn trương hoàn thiện thủ tục thành lập Ban Chỉ đạo phát triển kinh tế tầm thấp. Sở Khoa học và Công nghệ có trách nhiệm hoàn thiện hồ sơ, trình UBND thành phố xem xét, quyết định thành lập.
Đáng chú ý, thành phố giao Sở Khoa học và Công nghệ chủ trì, phối hợp với Bộ Tư lệnh TPHCM và Công an TPHCM nghiên cứu phương án thuê dịch vụ công nghệ thông tin để thử nghiệm hệ thống quản lý không gian tầm thấp (UTM) và hệ thống quản lý thiết bị bay không người lái. Các hệ thống này được yêu cầu bảo đảm tiến độ đưa vào sử dụng trong năm 2027. Đây được xem là nền tảng quan trọng để giám sát, điều phối hoạt động bay, đồng thời tạo điều kiện khai thác những ứng dụng mới của công nghệ UAV.
Bên cạnh mục tiêu thúc đẩy đổi mới sáng tạo, việc phát triển hoạt động bay không người lái cũng đặt ra yêu cầu cấp thiết về quản lý, kiểm soát vùng trời, nhất là tại khu vực sân bay và những địa bàn thuộc phạm vi cấm, hạn chế bay.
Trước đó, UBND TPHCM đã ban hành kế hoạch tuyên truyền, phổ biến pháp luật về sử dụng phương tiện bay không người lái và các phương tiện bay khác. Thành phố tập trung tuyên truyền tại 63 đơn vị cấp xã thuộc phạm vi cấm bay, hướng đến người dân, doanh nghiệp truyền thông, quảng cáo, tổ chức sự kiện, nhiếp ảnh, quay phim và các cơ sở kinh doanh thiết bị bay.
Thực tế, tình trạng drone hoạt động trái phép đã nhiều lần ảnh hưởng đến hoạt động khai thác tại Cảng hàng không quốc tế Tân Sơn Nhất. Gần đây nhất, ngày 11/8, thiết bị bay không người lái xuất hiện 2 lần tại khu vực sân bay trong hơn 2 tiếng, từ 18h đến 20h, buộc sân bay phải tạm dừng tiếp nhận tàu bay để bảo đảm an toàn. Sự việc ảnh hưởng đến 73 chuyến bay.
Từ ngày 1/1 đến 4/9/2026, cơ quan chức năng ghi nhận thêm 32 trường hợp tương tự. Đáng chú ý, từ ngày 27/8 đến 8/9, hệ thống giám sát của Công an cửa khẩu Tân Sơn Nhất phát hiện gần 230 UAV hoạt động trong khu vực cấm, hạn chế bay.
Công an đã xác minh 40 vụ với 64 đối tượng, thu giữ nhiều thiết bị; 158 trường hợp còn lại đang tiếp tục được xác minh, xử lý.