Ngày 18/8, Ban Thường trực Ủy ban MTTQ Việt Nam TPHCM tổ chức Hội nghị phản biện xã hội đối với hồ sơ Quy hoạch tổng thể TPHCM thời kỳ 2025-2050, tầm nhìn 100 năm.
Ông Phạm Minh Tuấn - Phó Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam TPHCM và ông Phạm Bình An - Phó Viện trưởng Viện Nghiên cứu phát triển TPHCM, chủ trì hội nghị.
Đưa các trường đại học về Bình Dương, Bà Rịa - Vũng Tàu
Theo PGS.TS Nguyễn Đức Lộc - Phó Chủ tịch Hội Kiến trúc sư TPHCM, quy hoạch tổng thể này được xem là tổng thể của 3 mảnh ghép, do vậy khi lập quy hoạch cần đánh giá kỹ hiện trạng 3 đô thị tỉnh, thành trước sáp nhập (TPHCM, Bà Rịa - Vũng Tàu, Bình Dương). Trong đó, cần xem xét các đồ án quy hoạch trước đây có những ưu điểm và bất cập gì để phát huy và khắc phục.
Ông Lộc cho biết hiện nay thành phố đang tập trung phát triển các thế mạnh, các khâu đột phá gắn với các vùng trọng điểm và “để ngỏ” các vùng khác. Cho rằng điều này dẫn đến sự phát triển không đồng đều ở các khu vực, chuyên gia này đề nghị cần có những nghiên cứu sâu cho các vùng còn lại.
Về phát triển giao thông công cộng và hạ tầng, ông Lộc nhìn nhận hiện nay thành phố ưu tiên phát triển trong vùng lõi nhưng không đề cập đến những vùng khác như các vùng lân cận hay vùng phát triển du lịch.
Theo ông, giao thông công cộng cho những vùng du lịch có vai trò vô cùng quan trọng. “Nếu chúng ta phát triển các vùng ven, vùng đô thị ven những vùng du lịch đó thì tự khắc người dân sẽ đi theo hướng phát triển đô thị xanh, giao thông xanh”, ông Nguyễn Đức Lộc gợi ý và cho rằng nên ưu tiên phát triển giao thông xanh ở những vùng như Côn Đảo, Hồ Tràm, Vũng Tàu.
Nhìn nhận vấn đề kẹt xe gây ảnh hưởng lớn đến sự phát triển dù đã phát triển giao thông công cộng, mở rộng đường, ông Nguyễn Đức Lộc nhận định nguyên nhân chính là do khu vực trung tâm có rất nhiều trường đại học, bệnh viện, dẫn đến tập trung lượng người không chỉ của thành phố mà còn từ các tỉnh đổ về.
Do đó, ông kiến nghị đưa những trường đại học sang vùng Bình Dương hay Bà Rịa - Vũng Tàu, hoặc ra vùng ven. Theo ông, ở đây đã có giao thông kết nối vùng tốt, do vậy không cần thiết đưa các em học sinh, sinh viên từ các tỉnh khác về khu vực TPHCM (cũ) để học tập.
Cùng với đó, phân tán các bệnh viện ra những vùng khác. Chuyên gia này đề xuất: Khám chữa bệnh cao cấp thì có thể đưa về Vũng Tàu, Hồ Tràm hay khu ven biển, vừa chữa bệnh kết hợp nghỉ dưỡng sinh thái. Khi đó, thành phố vừa giảm áp lực giao thông vừa đảm bảo phát triển kinh tế và du lịch.
Tương tự, đối với vấn đề logistics, ông Lộc cũng đề xuất nên phân tán các cảng bởi các công trình này đang tập trung ở khu Cát Lái, Tân Cảng, khiến các container đi vào Vành đai 2 rất nhiều. “Cần đầu tư sớm, đưa vào kế hoạch phát triển mạng lưới giao thông đường sắt vận chuyển hàng hóa từ Bình Dương, Đồng Nai xuống khu vực cảng Cái Mép”, ông Lộc đề xuất.
"Không dùng kịch bản tốt nhất"
GS.TS Nguyễn Văn Phước - Phó Chủ tịch không chuyên trách Ủy ban MTTQ Việt Nam TPHCM, Chủ tịch Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật thành phố - cho rằng việc hình thành cấu trúc đô thị đa cực, tăng cường liên kết nhằm tạo tiền đề để TPHCM hướng tới mục tiêu tăng trưởng 2 con số. Ở đó, quy hoạch cần tính đến sự đa dạng không gian lãnh thổ và khả năng chống chịu trước biến đổi khí hậu.
GS Nguyễn Văn Phước đề nghị quan điểm quy hoạch cần chú trọng tổ chức phát triển dựa trên khả năng chống chịu biến đổi khí hậu, đồng thời phân chia không gian TPHCM thành các nhóm khác nhau. Theo đó, những khu vực có khả năng chống chịu cao có thể bố trí các cực tăng trưởng và hạ tầng chiến lược.
Đồng tình, ông Đặng Văn Khoa - Chủ tịch Hội Bảo vệ thiên nhiên và môi trường TPHCM - nhìn nhận TPHCM bị ảnh hưởng nghiêm trọng từ biến đổi khí hậu. Do vậy, thành phố cần cập nhật, dự trù các kịch bản và “đừng dùng kịch bản tốt nhất vì diễn biến là cực đoan, nhằm tránh hệ lụy vô cùng lớn trong tương lai”.
Ông Khoa cũng đề nghị làm rõ hơn vấn đề mảng xanh của thành phố, trong đó có công viên, hành lang xanh.
Nhấn mạnh việc hiện nay tỷ lệ cây xanh TPHCM thấp nhất cả nước, ông Khoa cho rằng việc cải thiện mạnh mẽ nên là nhiệm vụ cấp bách ngay từ hôm nay, trở thành quyết sách của nhà nước để phát triển thành phố xanh.
“Đây là quy hoạch thế kỷ, 100 năm nữa chúng ta không mường tượng được thành phố sẽ như thế nào từ sự phát triển của khoa học cũng như tâm lý con người. Do đó, chúng ta cần tính toán để quy hoạch không trở thành "quy hoạch treo thế kỷ" và đặc biệt là tạo không gian rộng mở cho tương lai của con cháu”, ông Khoa góp ý.
