Xử lý các vấn đề cấp bách phát sinh
Chiều 27/7, Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho ý kiến về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của 9 luật về quân sự, quốc phòng.
Thừa ủy quyền của Thủ tướng, trình bày tóm tắt tờ trình, Đại tướng Phan Văn Giang - Phó Thủ tướng, Bộ trưởng Quốc phòng - cho biết, dự án luật tập trung sửa đổi các quy định liên quan đến sắp xếp tổ chức bộ máy và xử lý các vấn đề cấp bách phát sinh trong thực tiễn.
Dự án luật sửa đổi, bổ sung một số điều của 9 luật, gồm: Luật Quốc phòng; Luật Sĩ quan QĐND Việt Nam; Luật Quân nhân chuyên nghiệp, công nhân và viên chức quốc phòng; Luật Nghĩa vụ quân sự; Luật Biên phòng Việt Nam; Luật Phòng không nhân dân; Luật Lực lượng dự bị động viên; Luật Phòng thủ dân sự; Luật Dân quân tự vệ.
Với Luật Sĩ quan Quân đội Nhân dân Việt Nam được sửa đổi, bổ sung một số điều: Quy định về chức vụ cán bộ của Chỉ huy Bộ chỉ huy quân sự cấp tỉnh, Ban chỉ huy quân sự cấp xã; hạn tuổi phục vụ cao nhất của Chỉ huy trưởng Ban chỉ huy quân sự cấp xã; bổ nhiệm chức vụ trong các đơn vị dự bị động viên.
Luật Nghĩa vụ quân sự được sửa đổi, bổ sung một số điều theo hướng: Quy định xử lý hành vi trốn tránh thực hiện nghĩa vụ quân sự; các hành vi bị nghiêm cấm gian dối trong khám sức khỏe quân sự; bàn giao hạ sĩ quan, binh sĩ hoàn thành nghĩa vụ phục vụ tại ngũ; chế độ chính sách của công dân trong thời gian đăng ký nghĩa vụ quân sự, sơ tuyển, khám, kiểm tra sức khỏe.
Báo cáo thẩm tra, ông Lê Tấn Tới - Chủ nhiệm Ủy ban Quốc phòng, An ninh và Đối ngoại của Quốc hội - cho biết, Thường trực Ủy ban nhất trí cao với tờ trình của Chính phủ về sự cần thiết ban hành luật nhằm thể chế hóa chủ trương của Đảng về sắp xếp tổ chức bộ máy, thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp.
Việc sửa đổi kịp thời sẽ khắc phục các "khoảng trống pháp lý" khi bãi bỏ cấp huyện, bảo đảm tính liên tục trong công tác chỉ huy, chỉ đạo nhiệm vụ quân sự, quốc phòng tại địa phương.
Liên quan đến sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Sĩ quan Quân đội nhân dân Việt Nam (Điều 2), Ủy ban thẩm tra đề nghị cơ quan chủ trì soạn thảo tiếp tục nghiên cứu quy định về “Chính trị viên Ban Chỉ huy quân sự cấp xã” để quy định phù hợp với yêu cầu thực tiễn và bảo đảm khả thi.
Chức danh kiêm nhiệm đặc thù
Nêu ý kiến tại phiên thảo luận, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn cho rằng, việc chuyển Ban Chỉ huy quân sự cấp xã thành đơn vị quân sự địa phương trực thuộc Bộ Chỉ huy quân sự cấp tỉnh và đưa sĩ quan Quân đội chính quy về để đảm nhiệm các chức danh chỉ huy là chủ trương lớn, đúng đắn của Đảng. Dự thảo luật đã bổ sung các chức danh vào hệ thống chức vụ cơ bản của sĩ quan.
Chủ tịch Quốc hội dẫn chứng khi có thiên tai, lũ lụt, hỏa hoạn ở cấp xã, quân đội là một trong những lực lượng hàng đầu nhận nhiệm vụ, "gồng mình" để cứu hộ, cứu nạn, giải quyết khó khăn vướng mắc. “Chiến dịch 500 ngày đêm” tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ, lực lượng quân đội cũng đi đầu, cùng với các lực lượng khác tham gia.
Bên cạnh đó, Chủ tịch Quốc hội cũng đề nghị nghiên cứu ý kiến của cơ quan thẩm tra về bố trí chính trị viên Ban Chỉ huy quân sự cấp xã là sĩ quan chính quy. Đề xuất này phù hợp với việc đưa sĩ quan về cấp xã thực hiện chế độ một người chỉ huy gắn với chế độ chính ủy, chính trị viên.
Trường hợp chưa bố trí được thì quy định rõ ràng về vị trí, chức năng, nhiệm vụ và mối quan hệ công tác của chức danh chính trị viên ban chỉ huy quân sự cấp xã do bí thư cấp ủy kiêm nhiệm. Đây là chức danh kiêm nhiệm đặc thù, vừa là chức vụ chỉ huy vừa liên quan đến công tác đảng, công tác chính trị trong lực lượng quân sự địa phương.
Làm rõ thêm một số vấn đề, Đại tướng Phan Văn Giang cho biết, một năm trước Ban Bí thư đã quy định về tổ chức cơ quan chính trị trong quân đội. Kết luận của Bộ Chính trị về bí thư đảng ủy cấp xã đảm nhiệm chính trị viên cũng mới được ban hành vào tháng 1.
Đại tướng Phan Văn Giang khẳng định sẽ tiếp thu ý kiến để báo cáo lại Bộ Chính trị và Ban Bí thư để bổ sung chính trị viên Ban Chỉ huy quân sự cấp xã là sĩ quan chính quy.
