Quyết định này đánh dấu sự leo thang trong đợt căng thẳng ngày càng nghiêm trọng giữa Tổng thống Mỹ Trump và Tổng thống Brazil Luiz Inacio Lula da Silva. Mâu thuẫn này đang cản trở quan hệ thương mại giữa hai nước và trở thành yếu tố đáng kể trong cuộc bầu cử tổng thống Brazil dự kiến diễn ra vào tháng 10.
Ngày 4/8, quan chức Mỹ cho biết thị thực của Đại sứ Brazil Maria Luiza Ribeiro Viotti sẽ được khôi phục nếu tình hình được giải quyết.
“Biện pháp được áp dụng là thu hồi hoặc hủy thị thực của một nhà ngoại giao cấp cao tại đây. Điều đó không đồng nghĩa với việc trục xuất người đó khỏi nước Mỹ”, vị quan chức giấu tên nói trong cuộc họp báo.
“Điều đó có nghĩa là bà ấy vẫn ở đây nhưng không còn thị thực và sẽ chỉ được khôi phục khi sự cân bằng được lập lại thông qua việc Brazil cấp agrément (chấp thuận ngoại giao) cho ứng viên đại sứ mà chúng tôi lựa chọn”, ông nói thêm.
Thủ tục chấp thuận ngoại giao với đại sứ được đề cử vốn thường chỉ mang tính hình thức.
Ông Daniel Perez - nghị sĩ bang Florida và là đồng minh thân cận của Ngoại trưởng Marco Rubio, được Tổng thống Trump đề cử làm đại sứ Mỹ tại Brazil hôm 1/6. Brazil vẫn chưa chấp thuận chính thức đề cử này trong nhiều tuần qua.
Chính phủ Brazil ra tuyên bố bác bỏ quyết định của Mỹ, cho rằng quyết định này dựa trên những cáo buộc “không đúng sự thật”. Brazil khẳng định quá trình xem xét đối với ông Perez đang được tiến hành theo đúng thông lệ ngoại giao quốc tế, trong đó Washington lẽ ra phải nhận được sự đồng ý của Brazil trước khi công bố đề cử.
Tháng trước, Brazil cũng từ chối cấp thị thực cho hai quan chức thuộc Cục Dân chủ, Nhân quyền và Lao động của Bộ Ngoại giao Mỹ. Chính phủ Brazil cho rằng chuyến thăm dự kiến của hai quan chức này sẽ chỉ nhằm gieo nghi ngờ về hệ thống bầu cử của Brazil, đồng thời gọi đây là “một nỗ lực không thể chấp nhận nhằm can thiệp vào tiến trình chính trị quốc gia”.
Các cuộc thăm dò gần đây cho thấy Tổng thống Lula đang dẫn trước Thượng nghị sĩ Flavio Bolsonaro - con trai cả của cựu Tổng thống Jair Bolsonaro. Cựu Tổng thống Bolsonaro là đồng minh thân cận của Tổng thống Trump, hiện đang chấp hành án quản thúc tại gia vì âm mưu đảo chính sau cuộc bầu cử năm 2022.
“Về cơ bản, chúng tôi đã rơi vào tình huống các nhà ngoại giao Mỹ không thể thực hiện những công việc thông thường giữa hai nước. Trong bối cảnh việc cấp agrément bị trì hoãn quá lâu và chưa có dấu hiệu bế tắc sẽ sớm kết thúc, chúng tôi đã thực hiện biện pháp đáp trả tương xứng đối với nhà ngoại giao Brazil tại đây, để khẳng định tình trạng này không thể mãi chỉ diễn ra theo một chiều”, vị quan chức Mỹ nói.
Tổng thống Mỹ Trump cũng nhiều lần công khai bày tỏ quan điểm về các cuộc bầu cử gần đây tại Mỹ Latin, bao gồm Colombia, Chile và Honduras. Trong khi đó, chủ quyền quốc gia đã trở thành một thông điệp trọng tâm trong chiến dịch tranh cử của ông Lula, người đang nỗ lực giành chiến thắng trong cuộc bầu cử tháng 10.
