Thị trường ô tô Việt Nam đang bước vào giai đoạn chuyển dịch đáng chú ý khi phương tiện sử dụng năng lượng điện ngày càng được quan tâm. Theo Bộ Công Thương, đến năm 2030, số lượng ô tô điện tại Việt Nam có thể đạt khoảng 1-1,6 triệu xe. Chi phí vận hành, đặc biệt chi phí sạc điện, cũng đang trở nên cạnh tranh hơn so với phương tiện sử dụng nhiên liệu hóa thạch, góp phần thúc đẩy xu hướng chuyển đổi.
Khi số lượng ô tô điện lưu hành tăng, chiếc xe không chỉ là phương tiện đi lại mà còn trở thành một loại tài sản cần được xác định giá trị trong nhiều giao dịch, trong đó có các khoản vay có tài sản bảo đảm.
Định giá ô tô điện không chỉ dựa vào giá mua ban đầu
Một trong những yếu tố đầu tiên ảnh hưởng đến giá trị chiếc xe là đời xe và phiên bản. Cùng một dòng xe, các phiên bản khác nhau có thể có sự chênh lệch về dung lượng pin, công suất, trang bị và công nghệ. Vì vậy, năm sản xuất và đúng phiên bản là những thông tin quan trọng khi tham chiếu giá trị tài sản.
Tiếp đó là số kilomet đã vận hành và tình trạng thực tế của xe. Lịch sử bảo dưỡng, tình trạng thân vỏ, nội thất và hệ thống vận hành đều có thể ảnh hưởng đến giá trị phương tiện.
Với ô tô điện, một yếu tố đặc thù cần được quan tâm là tình trạng pin.
Theo nghiên cứu cập nhật năm 2026 của Geotab trên dữ liệu thực tế của hơn 22.700 xe điện thuộc 21 mẫu xe, mức suy giảm dung lượng pin trung bình khoảng 2,3% mỗi năm. Nghiên cứu cũng cho thấy cách thức sạc ảnh hưởng đến tốc độ suy giảm; nhóm xe thường xuyên sử dụng sạc nhanh DC công suất trên 100 kW có mức suy giảm lên tới khoảng 3% mỗi năm, cao hơn nhóm chủ yếu sử dụng phương thức sạc công suất thấp hơn.
Tuy nhiên, điều này không đồng nghĩa ô tô điện đã qua sử dụng sẽ mất giá nhanh chỉ vì pin suy giảm. Cũng theo Geotab, pin trên các mẫu xe điện hiện đại nhìn chung vẫn duy trì độ bền tốt trong vòng đời sử dụng. Vì vậy, tình trạng thực tế của pin, lịch sử sử dụng và cách thức sạc nên được xem xét cùng các yếu tố khác khi đánh giá một chiếc xe cụ thể.
Ngoài ra, khả năng thanh khoản và mặt bằng giá tại thời điểm định giá cũng có vai trò quan trọng. Khi thị trường xuất hiện mẫu xe mới, thay đổi giá bán hoặc chính sách bán hàng, giá trị xe đã qua sử dụng có thể chịu tác động.
Do đó, không có một công thức đơn giản kiểu “xe sử dụng bao nhiêu năm thì còn lại bao nhiêu phần trăm giá trị”. Giá trị của từng chiếc xe cần được xem xét dựa trên nhiều dữ liệu tại thời điểm định giá, thay vì chỉ căn cứ vào giá mua ban đầu hoặc số năm đã sử dụng.
Khi ô tô điện vừa là tài sản, vừa là phương tiện sử dụng hằng ngày
Với nhiều chủ xe, ô tô không chỉ là tài sản mà còn phục vụ trực tiếp cho công việc và sinh hoạt. Vì vậy, khi phát sinh nhu cầu vốn, việc phải dừng sử dụng phương tiện có thể gây bất tiện, thậm chí ảnh hưởng đến công việc và thu nhập.
Đây cũng là lý do vay bằng đăng ký xe được quan tâm: chủ xe có thể khai thác giá trị tài sản để đáp ứng nhu cầu vốn, đồng thời vẫn duy trì khả năng sử dụng phương tiện.
Tại F88, với hình thức vay bằng đăng ký ô tô, khách hàng sử dụng đăng ký/cà vẹt xe chính chủ làm tài sản bảo đảm mà không phải để lại chiếc xe tại phòng giao dịch. Theo thông tin F88 công bố, khách hàng vẫn có thể sử dụng phương tiện trong thời gian vay.
Điểm đáng chú ý là giải pháp này hướng tới việc giải quyết đồng thời hai nhu cầu: cần vốn nhưng vẫn cần xe để sử dụng. F88 cũng hỗ trợ khách hàng các thủ tục cần thiết để tiếp tục lưu thông phương tiện, trong đó có giấy đi đường, giúp việc sử dụng xe thuận tiện hơn trong thời gian cầm cố.
Bên cạnh yếu tố thuận tiện, khoản vay vẫn được xác định dựa trên giá trị thực tế của tài sản và hồ sơ khách hàng. Với ô tô, các yếu tố như đời xe, phiên bản và tình trạng phương tiện được xem xét để xác định giá trị tài sản và khoản vay phù hợp. F88 hiện công bố khoản vay bằng đăng ký/cà vẹt ô tô có thể lên đến 2 tỷ đồng, tùy tài sản và hồ sơ khách hàng.
Đối với ô tô điện, cách tiếp cận này càng cho thấy vai trò của việc đánh giá tài sản toàn diện. Bên cạnh đời xe, phiên bản, số kilomet và tình trạng thân vỏ, tình trạng pin, lịch sử sử dụng và khả năng thanh khoản cũng là những thông tin có giá trị tham chiếu.
Như vậy, định giá ô tô điện khi cầm cố không chỉ xoay quanh câu hỏi “chiếc xe này đáng giá bao nhiêu?”, mà còn là “giá trị đó được xác định dựa trên những yếu tố nào và chủ xe có thể khai thác giá trị ấy như thế nào mà không làm gián đoạn cuộc sống?”
Trong bối cảnh ô tô điện tiếp tục mở rộng tại Việt Nam, hiểu rõ các yếu tố ảnh hưởng đến giá trị phương tiện sẽ giúp chủ xe chủ động hơn khi có nhu cầu tài chính, đồng thời lựa chọn được giải pháp phù hợp giữa nhu cầu vốn trước mắt và nhu cầu duy trì công việc, sinh hoạt hằng ngày.
