Học phí cao vì đặc thù đào tạo
Sau khi trúng tuyển, nhiều tân sinh viên ngành Y bắt đầu đối mặt với một bài toán không nhỏ là chi phí cho 6 năm học phía trước.
Tại TPHCM, học phí dự kiến của các trường đào tạo nhóm ngành Y, Dược dao động từ vài chục triệu đến hơn 150 triệu đồng/năm. So với năm học trước, học phí tại đa số trường tăng khoảng 5-10%, trong đó Y khoa và Răng - Hàm - Mặt tiếp tục là những ngành có mức học phí cao nhất.
Đơn cử, Trường Đại học Y khoa Phạm Ngọc Thạch dự kiến thu 81 triệu đồng/năm với ngành Y khoa và Răng - Hàm - Mặt, Trường Đại học Khoa học Sức khỏe (ĐH Quốc gia TPHCM) thu khoảng 70 triệu đồng/năm cho ngành Y khoa.
Ở khối ngoài công lập, học phí ngành Y khoa cao hơn đáng kể, có trường khoảng 200 triệu đồng/năm, tương đương gần 930 triệu đồng cho 6 năm học.
Tại Trường Đại học Quốc tế Hồng Bàng, chương trình Y khoa giảng dạy bằng tiếng Anh có mức học phí 220 triệu đồng/năm, trong khi chương trình tiếng Việt là 180 triệu đồng/năm.
Trường Đại học Nguyễn Tất Thành có mức học phí ngành Y khoa trung bình khoảng 155 triệu đồng/năm, tương đương khoảng 930 triệu đồng cho 6 năm học. Tại Trường Đại học Văn Lang, sinh viên ngành Y khoa đóng khoảng 85 triệu đồng/kỳ, tương đương 170-200 triệu đồng/năm.
Với thời gian đào tạo kéo dài nhiều năm, mức học phí này khiến tổng chi phí để trở thành một bác sĩ không hề nhỏ, nhất là với những gia đình có điều kiện kinh tế hạn chế. Từ đó đặt ra câu hỏi: học phí ngành Y ngày càng cao, sinh viên nghèo có còn cơ hội theo đuổi giấc mơ trở thành bác sĩ?
Trao đổi với phóng viên báo Tiền Phong, PGS.TS Nguyễn Đăng Thoại, Phó Hiệu trưởng Trường Đại học Y khoa Phạm Ngọc Thạch, cho rằng mức học phí ngành Y cao xuất phát từ đặc thù đào tạo, thời gian học kéo dài và chi phí đầu tư lớn.
Tuy vậy, nhà trường hiện có nhiều chính sách hỗ trợ sinh viên, đặc biệt là những trường hợp có hoàn cảnh khó khăn. Theo quy định, các trường đại học phải trích 8% nguồn thu học phí để lập quỹ học bổng khuyến khích học tập và hỗ trợ sinh viên.
"Những sinh viên có kết quả đầu vào tốt nhưng gặp khó khăn về kinh tế có thể làm đơn gửi Phòng Công tác sinh viên để được xem xét, hỗ trợ theo các chế độ chính sách hiện hành. Bên cạnh đó, trường cũng có các suất học bổng dành cho sinh viên đạt thành tích cao trong học tập", ông Thoại cho biết hay.
Về lý do học phí ngành Y ở mức cao, PGS.TS Nguyễn Đăng Thoại cho biết mức thu được xây dựng trên cơ sở chi phí đào tạo thực tế. Đào tạo bác sĩ đòi hỏi đầu tư lớn cho chương trình, cơ sở vật chất, trang thiết bị thực hành và đội ngũ giảng viên.
Đặc biệt, để bảo đảm chất lượng đào tạo, các trường cần duy trì và thu hút đội ngũ giảng viên có chuyên môn cao. Trong khi đó, ngành Y có thời gian đào tạo dài, yêu cầu thực hành và đào tạo lâm sàng lớn nên chi phí đào tạo cao hơn nhiều ngành học khác.
Không thể tuyển quy mô lớn
Cùng quan điểm, Phó Hiệu trưởng một trường đại học ngoài công lập có đào tạo ngành Y khoa cho rằng chi phí đào tạo ngành Y cao xuất phát từ đặc thù của chương trình. Các trường không thể tuyển sinh với quy mô quá lớn mà phải duy trì số lượng sinh viên phù hợp trong từng lớp để đảm bảo chất lượng đào tạo.
Bên cạnh đó, đào tạo y khoa đòi hỏi hệ thống máy móc, trang thiết bị phục vụ thực hành rất lớn. Có những thiết bị chuyên dụng có giá trị lên đến hàng triệu USD. Sinh viên cũng phải dành nhiều thời gian thực hành, đặc biệt là thực hành lâm sàng, nên chi phí đào tạo cao hơn đáng kể so với nhiều ngành học khác.
Một yếu tố khác là đội ngũ giảng viên và nguồn lực phục vụ đào tạo. Trong bối cảnh các trường chuyển sang cơ chế tự chủ, nguồn hỗ trợ, tài trợ từ bên ngoài trước đây không còn như trước. Các trường phải cân đối nguồn thu học phí để duy trì hoạt động và tái đầu tư cho cơ sở vật chất, công nghệ, thiết bị phục vụ đào tạo.
Tuy nhiên, vị này nhìn nhận, học phí cao không đồng nghĩa cánh cửa vào ngành Y đóng lại với sinh viên nghèo. Các trường có những chính sách học bổng, miễn giảm học phí dành cho sinh viên có thành tích tốt và hoàn cảnh khó khăn.
Có trường áp dụng mức miễn 100% học phí trong một học kỳ đối với những trường hợp đặc biệt hoặc hỗ trợ 50% học phí. Ngoài nguồn lực của nhà trường, các trường cũng có thể huy động sự đồng hành của doanh nghiệp, mạnh thường quân để hỗ trợ sinh viên.
“Ngay trong đội ngũ giảng viên, có những thầy cô sẵn sàng hỗ trợ trực tiếp hoặc tìm cách giúp đỡ những sinh viên thực sự khó khăn. Tuy vậy, sinh viên cũng cần mạnh dạn chia sẻ hoàn cảnh của mình để nhà trường và xã hội có cơ sở hỗ trợ”, vị Phó Hiệu trưởng bày tỏ.
TPHCM dự kiến hỗ trợ học phí cho 400 bác sĩ nội trú
TPHCM dự kiến hỗ trợ 100% học phí, tối đa 100 triệu đồng/người/năm cho khoảng 400 bác sĩ nội trú tại các cơ sở đào tạo y khoa công lập. Đổi lại, các bác sĩ phải cam kết làm việc tại cơ sở khám chữa bệnh công lập thuộc Sở Y tế TPHCM ít nhất 6 năm sau khi hoàn thành đào tạo. Thành phố dự kiến chi khoảng 40 tỷ đồng mỗi năm cho chính sách này.
Đánh giá chính sách, Phó Hiệu trưởng một trường đại học ngoài công lập có đào tạo ngành Y khoa cho rằng hỗ trợ học phí sẽ giúp bác sĩ trẻ giảm áp lực tài chính, bởi chương trình nội trú kéo dài, chuyên sâu và đòi hỏi nhiều thời gian học tập, thực hành, nghiên cứu. Qua đó, bác sĩ có thể yên tâm nâng cao chuyên môn, đồng thời chính sách cũng góp phần thu hút và giữ chân nhân lực y tế chất lượng cao cho TPHCM.