Đổi cách tiếp cận đối với chất thải
Dự án được xây dựng tại Khu xử lý chất thải rắn Long Mỹ trên diện tích hơn 70.410 m², tổng vốn đầu tư hơn 57,5 tỷ đồng, công suất thiết kế 480 tấn phế thải/ngày. Nhà máy có chức năng thu gom, xử lý chất thải không độc hại; phân loại, tái chế phế thải xây dựng thành cốt liệu, gạch không nung, vật liệu san lấp; đồng thời thu hồi kim loại, nhựa, giấy và các thành phần có khả năng tái chế.
Khi đi vào hoạt động, dự án dự kiến đáp ứng nhu cầu thu gom, xử lý phế thải xây dựng tại khu vực Quy Nhơn và các địa bàn lân cận, góp phần hạn chế tình trạng đổ thải không đúng quy định, giảm lượng chất thải phải chôn lấp và tạo thêm nguồn vật liệu phục vụ xây dựng.
Phát biểu tại lễ khởi công, Phó chủ tịch UBND tỉnh Gia Lai Nguyễn Tự Công Hoàng nhấn mạnh, cùng với quá trình đô thị hóa, chỉnh trang đô thị và phát triển hạ tầng, lượng chất thải xây dựng phát sinh ngày càng lớn, việc thu gom, phân loại và xử lý đúng quy định là yêu cầu cần thiết nhằm khắc phục nguy cơ ô nhiễm, bảo vệ cảnh quan và đời sống người dân.
“Nếu được phân loại, thu gom và xử lý bằng công nghệ phù hợp, phế thải xây dựng có thể trở thành nguồn nguyên liệu đầu vào để sản xuất các sản phẩm mới. Đây cũng là hướng sử dụng tiết kiệm, hiệu quả tài nguyên, giảm phát thải và nâng cao giá trị gia tăng trong lĩnh vực xây dựng. Từ định hướng phát triển xanh, Gia Lai đang thúc đẩy kinh tế tuần hoàn, tăng cường tái chế, tái sử dụng chất thải gắn với bảo vệ môi trường, đồng thời xúc tiến, kêu gọi đầu tư vào lĩnh vực thu gom, xử lý chất thải và tạo điều kiện về mặt bằng, hạ tầng để triển khai các dự án”, ông Hoàn nói.
Theo Phó Chủ tịch UBND tỉnh Gia Lai, Nhà máy xử lý xà bần, phế thải xây dựng Long Mỹ - Quy Nhơn là một trong những dự án cụ thể hóa định hướng này. Ý nghĩa của dự án không chỉ nằm ở việc xử lý lượng phế thải xây dựng phát sinh ngày càng lớn mà còn góp phần thay đổi cách tiếp cận đối với chất thải, từ nguồn phải loại bỏ sang nguồn có thể thu hồi, tái chế và tạo ra giá trị mới.
Đáng chú ý, từ khi nhà đầu tư đề xuất ý tưởng đến thời điểm khởi công dự án chưa đầy 3 tháng. Đây là kết quả này cho thấy sự phối hợp giữa các sở, ngành và chính quyền địa phương trong quá trình xử lý các thủ tục liên quan, tạo điều kiện để dự án sớm triển khai.
Không tạo thêm ô nhiễm
Cũng tại buổi lễ khởi công, Chủ tịch Hội đồng quản trị kiêm Tổng Giám đốc Công ty Cổ phần Công trình đô thị Gia Lai Nguyễn Thị Sen cho hay, Nhà máy dự kiến hoàn thành nghiệm thu, đưa vào vận hành từ tháng 2/2027.
Bà Nguyễn Thị Sen chia sẻ: “Doanh nghiệp xác định đây không đơn thuần là cơ sở xử lý chất thải mà là công trình hạ tầng môi trường, hướng tới biến chất thải thành tài nguyên. Dây chuyền công nghệ sẽ thực hiện nghiền, sàng, phân loại và tái chế phế thải xây dựng để tạo ra cốt liệu tái chế, gạch không nung, vật liệu san lấp và các sản phẩm phục vụ xây dựng”.
Bà Sen cho biết thêm, nhà máy đồng thời thu hồi kim loại, nhựa, giấy và các thành phần có khả năng tái chế. Cụ thể, một phần chất thải rắn sinh hoạt thông thường lẫn trong quá trình thu gom cũng được định hướng tiếp nhận, xử lý phù hợp, qua đó góp phần chia sẻ áp lực xử lý chất thải với địa phương mà không phát sinh chi phí từ ngân sách Nhà nước.
Bà Sen thông tin, nhà máy xử lý chất thải phải góp phần giải quyết vấn đề môi trường, không tạo ra vấn đề môi trường mới. Do đó, toàn bộ quá trình tiếp nhận, lưu giữ, phân loại, vận chuyển nội bộ và xử lý chất thải sẽ được kiểm soát; các yếu tố có nguy cơ tác động đến môi trường như bụi, tiếng ồn, nước thải được chú trọng kiểm soát.
Sau khi vận hành, doanh nghiệp đặt mục tiêu ưu tiên thu hồi, tái chế tối đa các thành phần có ích, nâng cao chất lượng sản phẩm tái chế và từng bước hình thành chuỗi liên kết từ nguồn phát sinh chất thải đến sản xuất, tiêu thụ vật liệu tái chế.
Cùng với dự án tại Long Mỹ - Quy Nhơn, Gia Lai đang định hướng nghiên cứu, kêu gọi thêm các cơ sở xử lý chất thải tại những khu vực có nhu cầu lớn, trong đó có khu vực xã Gào. Qua đó, từng bước hình thành hệ thống xử lý chất thải phù hợp với quy mô phát triển đô thị, hướng đến chuyển từ tư duy “xử lý chất thải” sang thu hồi, tái chế và tái tạo nguồn tài nguyên từ chất thải.
