Hạn chế chi tiêu "vung tay quá trán"
Ba nhân viên văn phòng tại TPHCM có thể tiết kiệm số tiền lớn sau một thời gian đi làm nhờ đầu tư thụ động, tích luỹ và hạn chế chi tiêu "vung tay quá trán".
Nhờ có tư duy tích luỹ, biết đầu tư và kiểm soát chi tiêu, nhiều người trẻ có thể tiết kiệm hơn 1 tỷ đồng sau một thời gian đi làm. Đáng chú ý, họ chủ yếu làm công ăn lương, không kiếm tiền từ các hoạt động kinh doanh. Thực tế này phần nào chứng minh tầm quan trọng của khâu quản lý tài chính cá nhân trên hành trình tích sản.
Nghiên cứu về tâm lý người tiêu dùng ASEAN (2025) của ngân hàng UOB, thực hiện trên 5.000 người tại Singapore, Malaysia, Thái Lan, Indonesia và Việt Nam, bao gồm 1.000 đáp viên Việt Nam, phần nào hỗ trợ nhận định trên.
82% người Việt được khảo sát tiết kiệm hơn 10% thu nhập hàng tháng, cao nhất trong 5 thị trường Đông Nam Á. 57% đầu tư hơn 10% thu nhập hàng năm, đứng thứ 2 trong khu vực. 90% chủ động tìm kiếm kiến thức về đầu tư, cao nhất ASEAN. Đáng chú ý, 94% tự tin trong việc quản lý tài chính cá nhân, cũng cao nhất khu vực.
Trong cuộc trao đổi với Tri Thức - Znews, 3 người trẻ ở TPHCM chia sẻ về thu nhập, chi tiêu và khoản tiết kiệm sau một thời gian gắn bó với công việc văn phòng. Điểm tương đồng nằm ở nỗ lực gia tăng thu nhập đều đặn và quyết tâm không “lạm phát lối sống”.
Mua vàng và không "lạm phát lối sống"
Vân Anh (32 tuổi, phường An Khánh, TP.HCM)
1,2 tỷ đồng là số tiền mà tôi có trong tay sau 10 năm đi làm. Tôi hiện đảm nhiệm vị trí chuyên viên kinh doanh, có thu nhập trung bình khoảng 45 triệu đồng/tháng, gồm lương cứng và hoa hồng.
Khi mới bước chân vào thị trường lao động, tôi bắt đầu với mức lương khoảng 10 triệu đồng/tháng, chưa thể đem về hợp đồng lớn, khó nhận hoa hồng từ doanh nghiệp. Theo thời gian, khi mối quan hệ khách hàng phát triển, tôi dần nhận được hoa hồng tương xứng. Lương cứng cũng tăng đều đặn, giúp tổng thu nhập đạt mức như hiện tại.
Trong suốt thời gian đi làm, tôi không coi hoa hồng là khoản tiền để tiêu thêm, mà đưa vào quỹ tiết kiệm hoặc mua vàng. Khoảng 7-8 năm trước, tôi bắt đầu xây dựng thói quen mua vàng mỗi khi nhận hoa hồng.
Tôi không mua nhiều, chỉ 1-2 chỉ mỗi lần hoa hồng về tay, không quá quan tâm đến biến động giá cả ngắn hạn. Đến giai đoạn giá vàng tăng mạnh hồi năm ngoái, tôi quyết định bán một phần vàng tích lũy từ trước. Khoản chênh lệch trở thành một trong những cú hích giúp tổng tài sản đạt mức hiện nay.
Bên cạnh đó, tôi còn chú trọng kiểm soát tài chính cá nhân từ sớm, tiết kiệm khoảng 40% số tiền được cộng vào tài khoản hàng tháng. Những tháng có hoa hồng cao, tỷ lệ tích lũy có thể lên đến 60%.
Khoản lớn nhất trong sinh hoạt phí hàng tháng của tôi, tương đương với 7 triệu đồng, được dành cho thuê nhà. Ngoài ra, tôi không có nhiều nhu cầu liên quan đến vui chơi, giải trí, dành phần lớn thời gian rảnh ở nhà. Khi thu nhập tăng, tôi không chuyển sang căn hộ đắt gấp đôi hay mua ôtô, luôn cố gắng giữ cấu trúc chi tiêu ổn định.
Trong tương lai, tôi có kế hoạch mua nhà trả góp, coi đây là cách xây dựng tài sản lâu dài, đồng thời tiết kiệm tiền thuê nhà hàng tháng. Tuy nhiên, đây chưa phải mục tiêu cấp thiết trước mắt do lãi suất cho vay hiện ở mức cao. Hiện tại, tôi ưu tiên gửi tiết kiệm ngân hàng và giữ một số vàng nhất định.
Tiết kiệm và đầu tư chứng khoán
Thanh Nguyễn (29 tuổi, phường Tân Định, TPHCM)
Ở vị trí quản lý marketing dự án trong lĩnh vực bất động sản, tôi hiện có mức lương 50 triệu đồng/tháng, chưa kể thưởng doanh thu bán hàng. Sau 7 năm đi làm, tôi chứng kiến tài sản vượt mốc 1 tỷ đồng hồi giữa năm nay.
Bên cạnh công việc văn phòng, tôi còn nhận tư vấn dự án, song không coi đây là nguồn thu nhập chính. Toàn bộ thu nhập từ công việc này được tôi chuyển thẳng đến tài khoản tiết kiệm hoặc đầu tư.
Tôi đầu tư vào nhiều kênh, bao gồm chứng khoán, luôn giữ nguyên tắc đầu tư trước - tiêu dùng sau. Khoản tiết kiệm và đầu tư của tôi thường chiếm khoảng 40% thu nhập. Trong nhiều trường hợp, tôi chia đôi số tiền 20 triệu đồng này, dành một nửa cho đầu tư, phần còn lại để tích luỹ.
Tổng tài sản mà tôi đạt được hiện nay đến từ cả khoản tiết kiệm và lợi nhuận đầu tư. Ở thời điểm này, tôi nhận thấy kế hoạch quản lý tài chính cá nhân trên tương đối phù hợp với nhu cầu, mong muốn và mục tiêu của bản thân.
Về chi tiêu, tôi dành 8 triệu đồng cho tiền thuê nhà, 8 triệu đồng cho ăn uống, 5 triệu đồng cho mua sắm/dịch vụ, 3 triệu đồng cho chăm sóc sức khỏe (gym, chạy bộ,...), 2 triệu đồng di chuyển và số tiền còn lại cho hiếu hỉ.
Nhìn chung, tôi nhận thấy bản thân chi tiêu khá thoải mái, không phải hoàn toàn hy sinh mong muốn cá nhân để tiết kiệm cho mục tiêu tài chính dài hạn. Số tiền 1 tỷ đồng chưa đủ để mua nhà hay kinh doanh lớn, song phần nào giúp tôi cảm thấy yên tâm, có thể thoải mái sống tại thành phố lớn nếu đột ngột không tạo ra thu nhập trong khoảng 6 tháng đến một năm.
Ở chung với bố mẹ để gia tăng tích lũy
Minh Ánh (30 tuổi, phường Cầu Ông Lãnh, TPHCM)
Tôi tiết kiệm được 1,6 tỷ đồng sau gần 10 năm đi làm, chủ yếu nhờ vẫn sống cùng nhà với bố mẹ. Không tốn các khoản chi tiêu cố định hàng tháng như thuê nhà, điện nước và ăn uống, tôi dễ dàng tích luỹ hơn nhiều đồng nghiệp, bạn bè từ các tỉnh thành khác đến sinh sống, làm việc tại TPHCM.
Tôi bước vào thị trường việc làm ngành công nghệ với mức lương khoảng 20 triệu đồng, cao hơn thu nhập trung bình của bạn bè khi đó. Với vai trò trưởng nhóm phát triển sản phẩm hiện nay, tôi đạt mức thu nhập 55 triệu đồng, chưa bao gồm thưởng dự án.
Vì sống cùng gia đình, tôi chỉ phải chi tiêu 5 triệu đồng cho mua sắm, 5 triệu đồng cho dịch vụ chăm sóc cá nhân, 7 triệu đồng cho du lịch và 3 triệu đồng dự phòng cho hoạt động khác. Tổng số tiền này đạt mức 20 triệu đồng/tháng, chưa chiếm đến một nửa thu nhập. Do đó, dù thỉnh thoảng du lịch nước ngoài, tôi vẫn chứng kiến quỹ tiết kiệm gia tăng đều đặn.
Trên thực tế, tôi chỉ có sở thích dịch chuyển, dành nhiều tiền cho trải nghiệm này, chưa từng sở hữu hàng hiệu, cũng ít khi ăn uống tại nhà hàng sang trọng. Nhờ vậy, mức chi tiêu của tôi vẫn nằm trong khả năng kiểm soát, không dẫn đến tình trạng vay mượn lớn.
Tôi hiện giữ tài sản dưới dạng tiền mặt, tiền gửi và các khoản đầu tư. Trong tương lai, tôi dự định tiếp tục duy trì lối sống hiện tại, vẫn ở chung với gia đình để tiết kiệm sinh hoạt phí, đồng thời dành nhiều thời gian hơn với bố mẹ.
Tôi chỉ chuyển ra khỏi nhà khi lập gia đình riêng. Hiện tại, tôi vẫn chưa có đối tượng tình cảm, nên khó lập gia đình sớm, hy vọng có thể tích lũy 2 tỷ đồng trước khi bước vào hôn nhân. Lúc đó, hai vợ chồng có thể góp tiền mua nhà mà không lo áp lực trả góp.