PGS.TS Nguyễn Thị Liên Hương, Thứ trưởng Bộ Y tế chủ trì cuộc họp. Tại cuộc họp, đại diện Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) tại Việt Nam cho biết, dịch bệnh Ebola đang có diễn biến phức tạp tại 2 quốc gia CHDC Congo và Uganda vì thế Việt Nam không nên chủ quan.
Ông Hoàng Minh Đức, Cục trưởng Cục Phòng bệnh (Bộ Y tế), cho biết đến ngày 22/5, nước ta chưa ghi nhận trường hợp mắc Ebola. Tuy nhiên, nguy cơ dịch xâm nhập vẫn tồn tại thông qua hành khách nhập cảnh từ các quốc gia có dịch.
WHO đánh giá nguy cơ đối với sức khỏe cộng đồng do đợt dịch này gây ra ở mức cao tại các quốc gia bị ảnh hưởng và trong khu vực, song ở mức thấp trên phạm vi toàn cầu, bao gồm Việt Nam.
Bộ Y tế cho biết đợt dịch lần này xuất hiện nhiều yếu tố bất thường. Đáng chú ý là sự xuất hiện các chùm ca tử vong trong cộng đồng với triệu chứng nghi Ebola, trong đó có 4 nhân viên y tế tử vong, làm dấy lên lo ngại về nguy cơ lây nhiễm trong cơ sở điều trị và những lỗ hổng trong kiểm soát nhiễm khuẩn.
Cục Phòng bệnh cũng khuyến cáo các dấu hiệu thường gặp khi nhiễm virus gồm sốt, mệt mỏi, đau đầu, đau cơ, đau họng, nôn, tiêu chảy, đau bụng, phát ban. Một số trường hợp có thể có biểu hiện xuất huyết. Thời gian ủ bệnh thường từ 2 - 21 ngày. Đồng thời khuyến cáo người dân theo dõi sức khỏe, chủ động trình báo cơ sở y tế khi trở về từ vùng dịch.
Hiện Bộ Y tế đang phối hợp chặt chẽ với WHO và các quốc gia thông qua cơ chế Điều lệ Y tế quốc tế để cập nhật diễn biến dịch bệnh và triển khai các biện pháp ứng phó phù hợp. Đồng thời, Bộ tham mưu Chính phủ và Thủ tướng chỉ đạo các giải pháp phòng chống dịch hiệu quả.
Ngành y tế cũng yêu cầu các địa phương tăng cường giám sát tại cửa khẩu, cơ sở khám chữa bệnh; chú trọng khai thác tiền sử dịch tễ của người trở về từ vùng có dịch để phát hiện sớm, cách li và điều trị kịp thời. Các đội phản ứng nhanh chống dịch được yêu cầu sẵn sàng xử lí tình huống khi có ca bệnh xâm nhập.
Kết luận cuộc họp, Thứ trưởng Bộ Y tế Nguyễn Thị Liên Hương chỉ đạo Cục Phòng bệnh chủ động phối hợp với WHO tại Việt Nam rà soát toàn bộ thông tin, xây dựng kịch bản ứng phó liên quan đến dịch bệnh, những đối tượng nguy cơ, các hướng dẫn về phòng chống, điều trị và xử lý ca bệnh liên quan đến Ebola nhằm chủ động xử lý nếu có dịch bệnh.
Đồng thời, Thứ trưởng cũng yêu cầu các cơ quan chuyên môn khẩn trương rà soát năng lực ứng phó với dịch bệnh. Cục Quản lý Khám chữa bệnh sớm ban hành văn bản chỉ đạo các bệnh viện triển khai công tác phòng chống dịch, dự phòng các phương án thu dung, điều trị.
Tại các cửa khẩu, Thứ trưởng đề nghị rà soát hành khách trở về từ vùng nguy cơ, với những trường hợp đang trong thời gian ủ bệnh phải có khuyến cáo để địa phương theo dõi, giám sát, tổ chức sẵn sàng các đội phản ứng nhanh đáp ứng chống dịch kịp thời khi có ca bệnh xâm nhập.
Theo Bộ Y tế, tính đến ngày 18/5, Cộng hòa Dân chủ Công Gô ghi nhận 516 ca nghi nhiễm Ebola, trong đó có 131 trường hợp tử vong tại 7 khu vực y tế thuộc các tỉnh Ituri và Bắc Kivu. Đây là đợt bùng phát Ebola thứ 17 tại quốc gia này kể từ khi dịch bệnh lần đầu được phát hiện năm 1976.
Trước đó, ngày 5/5, WHO ghi nhận 4 nhân viên y tế tại tỉnh Ituri tử vong. Đến ngày 15/5, cơ quan này xác nhận các trường hợp trên mắc Ebola do chủng virus Bundibugyo. Tính đến ngày 16/5, tỉnh Ituri đã ghi nhận 8 ca xác định bằng xét nghiệm, 246 ca nghi ngờ và 80 ca tử vong nghi do Ebola.
Tại Uganda, ngày 15/5, Bộ Y tế nước này xác nhận một trường hợp nhập cảnh từ Công Gô mắc Ebola. Bệnh nhân là người đàn ông lớn tuổi, nhập viện ngày 11/5 với triệu chứng nặng và tử vong sau đó ba ngày. Một ngày sau, Uganda tiếp tục phát hiện thêm một ca nhập cảnh khác tại thủ đô Kampala từ người trở về từ Công Gô và chưa xác định được mối liên hệ dịch tễ với ca đầu tiên.
Đến nay, Uganda ghi nhận 2 ca mắc Ebola được khẳng định bằng xét nghiệm, trong đó có một trường hợp tử vong. Cả hai bệnh nhân đều đến từ Cộng hòa Dân chủ Công Gô.
Theo Cục Phòng bệnh (Bộ Y tế), các chùm ca bệnh tại Công Gô và Uganda đều có triệu chứng phù hợp với bệnh Ebola do chủng Bundibugyo gây ra. Đây cũng là chủng virus được xác định gây nên đợt bùng phát dịch hiện
Ngày 17/5, WHO chính thức công bố đợt bùng phát Ebola do chủng Bundibugyo tại Công Gô và Uganda là sự kiện y tế công cộng khẩn cấp gây quan ngại quốc tế.
Ngoài ra, giới chức y tế chưa xác định đầy đủ số ca nhiễm thực tế, phạm vi lây lan cũng như mối liên hệ dịch tễ giữa các ca bệnh. Tỷ lệ xét nghiệm dương tính cao, với 8/13 mẫu bệnh phẩm thu thập tại nhiều khu vực cho kết quả nhiễm virus Ebola. Đồng thời, số ca nghi ngờ và các chùm tử vong tiếp tục gia tăng tại tỉnh Ituri, cho thấy nguy cơ số ca mắc thực tế có thể cao hơn nhiều so với báo cáo.
WHO cũng cảnh báo nguy cơ dịch lan rộng trong khu vực khi đã xuất hiện các ca bệnh vượt qua biên giới giữa Công Gô và Uganda..
Hiện thế giới mới có vắc xin và thuốc điều trị đặc hiệu đối với Ebola do chủng Ebola gây ra. Với các chủng khác như Sudan và Bundibugyo – chủng gây ra đợt dịch hiện nay tại Công Gô và Uganda vẫn chưa có vắc xin hoặc thuốc điều trị đặc hiệu.
Ebola là bệnh truyền nhiễm cấp tính đặc biệt nguy hiểm với khả năng lây lan nhanh và tỷ lệ tử vong có thể lên tới 90%. Virus lây từ động vật hoang dã sang người, sau đó lây truyền qua tiếp xúc trực tiếp với máu, dịch tiết hoặc các dịch cơ thể của người bệnh.
