'Bạc mặt' vì vàng, kim cương

Chạy khắp nơi bán vàng

Những ngày qua, thay vì chen chân mua vàng như trước, nhiều người lại tất tả mang vàng đi tìm nơi thu mua.

Chị Thiên An (46 tuổi, ngụ phường Gò Vấp, TPHCM) chưa từng nghĩ sẽ có ngày rơi vào cảnh “khóc trên túi vàng”. Nhiều năm nay, cứ có tiền nhàn rỗi là chị mua vàng tích lũy. Dịp vía Thần Tài vừa qua, chị tiếp tục mua 20 chỉ vàng nhẫn của PNJ với suy nghĩ vừa lấy may, vừa dành dụm cho con sau này.

Đến khi con gái chuẩn bị đi du học, chị An tính bán số vàng để trang trải học phí, tiền ký túc xá cùng nhiều khoản chi khác. Nhưng thay vì nhận tiền ngay, chị được thông báo sẽ được thanh toán theo nhiều đợt trong vòng 120 ngày. “Mua vàng là để phòng lúc hữu sự nhưng đến lúc cần thì lại không thể bán ngay, gia đình rất bị động”, chị An nói.

Chị Minh Trang (ngụ phường An Đông) cho biết, toàn bộ vàng tích trữ và trang sức đều mua tại tiệm vàng Kim Lý. Gần một tháng qua, tiệm vàng này đóng cửa và chưa biết khi nào hoạt động trở lại.

Cần tiền gấp, chị Trang mang số vàng, nữ trang đến nhiều cửa hàng khác trong khu vực An Đông cũng như các tiệm kim hoàn tại An Đông Plaza nhưng đều bị từ chối.

“Chị mua ở đâu thì bán ở đó, bên em không nhận vàng của nơi khác” - nhân viên một cửa hàng nói.

Mỗi lần nhìn bộ trang sức kim cương trị giá hàng tỷ đồng, chị Hòa (ngụ xã Nhà Bè) lại không khỏi ngao ngán. Kim cương từng là niềm tự hào, nay lại trở thành nỗi lo vì muốn bán cũng không có người mua.

Theo chị Hòa, sau những thông tin liên quan đến thị trường kim cương, chị không còn muốn sử dụng bộ trang sức này. Điều chị nghĩ đến đầu tiên là bán ngay để thu hồi vốn. Thế nhưng, cửa hàng nơi chị mua trước đây đã đóng cửa và ngừng thu mua sản phẩm của khách hàng. Những cửa hàng còn hoạt động cũng lắc đầu từ chối.

Không còn cách nào khác, chị Hòa đăng thông tin lên các hội nhóm mua bán kim cương, đá quý với hy vọng “pass càng nhanh càng tốt”. Tuy nhiên, các hội nhóm hiện nay cũng toàn người bán, chẳng thấy ai hỏi mua.

Cần bình tĩnh, cân nhắc kỹ

Theo đại diện Hiệp hội Kinh doanh vàng Việt Nam (VGTA), ngành vàng bạc, đá quý đã được quản lý từ năm 1988 với nhiều văn bản pháp lý. Trong khi hoạt động kinh doanh vàng được quản lý tương đối chặt chẽ thông qua Nghị định 24/2012/NĐ-CP cùng các thông tư bổ sung thì lĩnh vực đá quý và kim cương hiện vẫn chưa có hành lang pháp lý tương xứng.

Đại diện VGTA cho rằng, những vụ việc xảy ra gần đây chắc chắn sẽ tác động nhất định đến niềm tin của người tiêu dùng, nhất là khi các đơn vị kinh doanh kim cương cũng chính là những đầu mối bán vàng lớn trên thị trường hiện nay.

Tuy nhiên, vị này cũng nhấn mạnh vàng khác hoàn toàn với kim cương. Theo đó, các doanh nghiệp lớn trong ngành vàng đã có lịch sử hình thành và phát triển hàng chục năm nên không dễ đánh đổi uy tín chỉ vì vài vụ việc. Về mặt kỹ thuật, vàng cũng rất dễ kiểm định. Chỉ cần nấu chảy hoặc cắt mẫu đã có thể xác định chính xác tuổi vàng ngay tại các tiệm vàng.

Kim cương có quy trình xác định phức tạp hơn nhiều với các chứng chỉ GIA, nhân tạo và tự nhiên. Để hạn chế rủi ro, nhiều doanh nghiệp đã ép vỉ với vàng nhẫn các loại nhằm giảm nguy cơ gian lận.

Với diễn biến của thị trường, đại diện VGTA khuyến nghị người tiêu dùng cần giữ tâm lý bình tĩnh, tránh chạy theo đám đông. Nếu chưa thực sự cần tiền cho những nhu cầu cấp bách, việc bán vàng trong thời điểm thị trường nhiều biến động có thể khiến người sở hữu chịu thiệt.

Bà Trần Thị Ngọc Liên - Phó Giám đốc Ngân hàng Nhà nước Chi nhánh khu vực 2 - cho biết, các vụ việc vi phạm pháp luật trong lĩnh vực kinh doanh kim cương, đá quý đang được cơ quan chức năng điều tra, xác minh theo đúng quy định. Việc xác định hành vi vi phạm cũng như trách nhiệm của các tổ chức, cá nhân liên quan thuộc thẩm quyền của cơ quan tiến hành tố tụng.

Người dân cần tiếp cận thông tin từ các nguồn chính thống, không nên đồng nhất sai phạm của một số cá nhân, tổ chức với toàn bộ hoạt động sản xuất, kinh doanh vàng trang sức, mỹ nghệ. Trên thực tế, vẫn có rất nhiều doanh nghiệp hoạt động đúng quy định, chịu sự quản lý, cấp phép và kiểm tra định kỳ của các cơ quan chức năng.

Theo bà Liên, trong bối cảnh hiện nay, người tiêu dùng cần cân nhắc kỹ trước khi quyết định mua hoặc bán sản phẩm vàng. Khi giao dịch, nên ưu tiên lựa chọn các cơ sở kinh doanh hợp pháp, yêu cầu đầy đủ hóa đơn, chứng từ, lưu giữ phiếu bảo hành và chứng thư kiểm định (nếu có), đồng thời tìm hiểu rõ chính sách thu mua lại của đơn vị bán trước khi quyết định xuống tiền. Khi phát hiện dấu hiệu vi phạm, người dân cần kịp thời phản ánh tới lực lượng quản lý thị trường hoặc cơ quan công an để được xem xét, xử lý theo quy định.

Đối với các doanh nghiệp sản xuất, kinh doanh vàng trang sức, mỹ nghệ, bà Liên đề nghị tiếp tục tuân thủ nghiêm các quy định về hóa đơn, chứng từ; công khai, minh bạch chính sách bán hàng và thu mua lại sản phẩm; chủ động cung cấp đầy đủ thông tin cho khách hàng cũng như phối hợp với cơ quan chức năng khi có yêu cầu.