Quyền Bộ trưởng Hoàng Minh Sơn: Không thể chỉ 'đếm bài báo' khoa học

TPO - Theo Quyền Bộ trưởng Bộ GD&ĐT Hoàng Minh Sơn, triển khai Nghị quyết 57, trách nhiệm cơ sở giáo dục ĐH cần có sản phẩm nghiên cứu có thể ứng dụng vào thực tiễn, những đề tài, nhiệm vụ khoa học giải quyết vấn đề cấp bách của đất nước, đào tạo đội ngũ nhân lực chất lượng cao.

Ngày 10/3, Bộ GD&ĐT làm việc với các cơ sở giáo dục ĐH trực thuộc Bộ về tình hình triển khai Nghị quyết số 57 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia.

Phát biểu tại hội nghị, Quyền Bộ trưởng Bộ GD&ĐT Hoàng Minh Sơn nhấn mạnh, Nghị quyết 57 đặt ra nhiều nhiệm vụ quan trọng, trong đó phát triển nguồn nhân lực khoa học – công nghệ và thúc đẩy khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo là hai nội dung then chốt.

Cơ sở giáo dục đại học giữ vai trò đặc biệt quan trọng trong việc thực hiện đồng thời hai nhiệm vụ này, bởi đây là nơi vừa đào tạo nguồn nhân lực, vừa triển khai nghiên cứu khoa học và đổi mới sáng tạo. Năng lực khoa học công nghệ không chỉ phụ thuộc vào hạ tầng nghiên cứu hay nguồn lực đầu tư, mà yếu tố quyết định chính là đội ngũ nhân lực.

2026-03-10-07-53-088.jpg
Quyền Bộ trưởng Bộ GD&ĐT Hoàng Minh Sơn phát biểu.

Bên cạnh đó, cần đánh giá việc thực hiện các mục tiêu lớn trong phát triển khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo, đặc biệt là đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao, mở rộng đào tạo các ngành STEM, phát triển đào tạo sau đại học và tiến sĩ; đồng thời xem xét mức độ đáp ứng của các cơ chế, chính sách hiện hành theo yêu cầu phát triển.

Quyền Bộ trưởng Hoàng Minh Sơn cũng khẳng định hệ thống giáo dục ĐH phải nhận thức rõ trách nhiệm quốc gia và chủ động, quyết liệt trong việc thúc đẩy mục tiêu tăng trưởng kinh tế hai con số.

Về trách nhiệm đóng góp, Quyền Bộ trưởng nhấn mạnh không thể chỉ dừng lại ở việc đếm số lượng bài báo hay so sánh tăng trưởng lượng công bố hàng năm.

Khoa học công nghệ phải đóng góp trực tiếp vào nền kinh tế thông qua những sản phẩm nghiên cứu có thể chuyển giao, ứng dụng vào thực tiễn; những đề tài, nhiệm vụ khoa học giải quyết vấn đề cấp bách của đất nước; đội ngũ nhân lực chất lượng cao mà các trường đại học đào tạo phải đóng vai trò then chốt trong thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội. Những đóng góp đó cần được chứng minh bằng kết quả cụ thể.

Từng trường, từng đại học, cũng như giữa các cơ sở giáo dục đại học với nhau, cần rà soát và thúc đẩy mạnh mẽ hơn nữa các hoạt động hợp tác.

Bên cạnh đó, hợp tác không chỉ dừng lại trong hệ thống giáo dục đại học mà còn cần mở rộng với doanh nghiệp, địa phương và các đối tác liên quan.

Về hiệu quả và chuyển đổi số, việc phân bổ kinh phí sẽ dựa trên sứ mạng và chất lượng, hiệu quả thực tế. Ông Sơn cũng cảnh báo việc lãng phí khi đầu tư thiết bị đắt tiền nhưng ít sử dụng, đồng thời yêu cầu đẩy mạnh cơ chế dùng chung trang thiết bị, phòng thí nghiệm.

Còn những "điểm nghẽn"

Phát biểu tại Hội nghị, PGS.TS Hoàng Tùng, Hiệu trưởng Đại học Xây dựng Hà Nội cho rằng, Nghị quyết 57 đã góp phần thúc đẩy hợp tác “Nhà nước – Nhà trường – Doanh nghiệp” và chuyển đổi số. Nhà trường tập trung phát triển các nhóm nghiên cứu về vật liệu mới, công nghệ xây dựng, môi trường, AI và bản sao số; xây dựng các trung tâm xuất sắc, đẩy mạnh sở hữu trí tuệ và chuẩn hóa quy trình quản trị.

Tuy nhiên, theo PGS Tùng, vẫn còn những “điểm nghẽn” như cơ chế ưu đãi doanh nghiệp chưa đủ cụ thể, sự phối hợp giữa các trường còn hạn chế và thiếu kiến trúc tổng thể cho hệ thống dữ liệu trong chuyển đổi số.

Trong khi đó, PGS.TS Nguyễn Đức Sơn, Hiệu trưởng Trường Đại học Sư phạm Hà Nội đề xuất thúc đẩy nghiên cứu khoa học giáo dục, sớm triển khai Chương trình khoa học giáo dục quốc gia giai đoạn 2025–2030, đồng thời hỗ trợ phát triển khoa học cơ bản, đầu tư phòng thí nghiệm và đẩy mạnh giáo dục STEM trong phổ thông.

Để các trường phát huy tối đa tiềm năng, các đại biểu kiến nghị Bộ GD&ĐT xây dựng kiến trúc dữ liệu dùng chung cho toàn ngành nhằm kết nối, chia sẻ học liệu số và tránh đầu tư dàn trải. Đồng thời cần cụ thể hóa các cơ chế ưu đãi để thu hút doanh nghiệp tham gia đầu tư cho giáo dục đại học, cũng như sớm ban hành hướng dẫn về ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong giảng dạy và quản lí nhằm bảo đảm triển khai thống nhất, hiệu quả trong toàn hệ thống.

Cục trưởng Cục Khoa học, Công nghệ và Thông tin Phạm Quang Hưng (Bộ GD&ĐT) cho biết, trong phát triển nguồn nhân lực, Bộ GD&ĐT đã ban hành chuẩn chương trình đào tạo vi mạch bán dẫn, kĩ sư và thạc sĩ tài năng STEM, đồng thời xây dựng chuẩn đào tạo điện hạt nhân và đường sắt.

Quy mô đào tạo STEM tiếp tục tăng mạnh, với hơn 685.800 sinh viên khối công nghệ – kĩ thuật trong năm học 2024–2025. Các cơ sở giáo dục đại học đã đăng kí 57 chương trình nghiên cứu khoa học công nghệ, trong đó có 2 chương trình đã được phê duyệt và triển khai thực hiện.

Các cơ sở giáo dục đại học thuộc Bộ GD&ĐT đã hình thành 184 phòng thí nghiệm có mức đầu tư từ 10 tỷ đồng trở lên, tuy nhiên, số lượng phòng thí nghiệm quy mô hiện đại còn hạn chế.

Cùng chuyên mục

Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam có tân Chủ tịch, Tổng giám đốc

Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam có tân Chủ tịch, Tổng giám đốc

TPO - Bộ trưởng Bộ GD&ĐT Hoàng Minh Sơn vừa kí quyết định điều động, bổ nhiệm ông Triệu Ngọc Lâm, Tổng Biên tập Báo Giáo dục và Thời đại giữ chức vụ Chủ tịch Hội đồng thành viên đồng thời là Tổng giám đốc công ty TNHH Một thành viên Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam.

Cô giáo suốt gần 30 năm chọn cách bước vào thế giới của những học trò mặc cảm

Cô giáo suốt gần 30 năm chọn cách bước vào thế giới của những học trò mặc cảm

TPO - Một bài kiểm tra để giấy trắng, vài dòng chữ nguệch ngoạc từng khiến cô giáo Bùi Thị Hương, Trường THCS xã Cúc Phương (Ninh Bình) trăn trở nhiều ngày. Nhưng suốt gần 30 năm đứng lớp ở vùng khó khăn, cô đã chọn kiên nhẫn thay vì trách phạt, chọn yêu thương để đánh thức niềm tin và khơi dậy khát vọng học tập trong những đứa trẻ còn nhiều mặc cảm.

Tri ân thầy cô ngày 20/11: Đừng để lòng biết ơn thành áp lực

Tri ân thầy cô ngày 20/11: Đừng để lòng biết ơn thành áp lực

TPO - Những tấm thiệp tự làm, bó hoa giấy hay lời chúc viết nắn nót vẫn là món quà khiến thầy cô xúc động trong ngày 20/11. Thế nhưng, phía sau ngày tri ân đôi khi lại là những cuộc bàn bạc về quà cáp, mức đóng góp và cả nỗi lo con bị thiệt thòi nếu gia đình không tham gia. Khi nào món quà thực sự xuất phát từ lòng biết ơn và khi nào nó trở thành áp lực?

Nghiên cứu trong phòng lab tại trường ĐH Ảnh: NTCC

Dự thảo chuẩn giáo sư, phó giáo sư: Tự chủ nửa vời, rào cản chồng rào cản

TP - Dự thảo quy định mới về tiêu chuẩn, quy trình bổ nhiệm giáo sư (GS), phó giáo sư (PGS) của Bộ GD&ĐT hướng tới trao quyền cho các trường đại học. Tuy nhiên, những rào cản về hạn mức số lượng, công bố khoa học, ghi nhận sản phẩm đổi mới sáng tạo và cơ chế đánh giá đang tạo ra nhiều nghịch lí, có nguy cơ làm giảm ý nghĩa của chủ trương tự chủ.

Phó Thủ tướng Phạm Gia Túc dự kỷ niệm 60 năm thành lập trường ở Ninh Bình

Phó Thủ tướng Phạm Gia Túc dự kỷ niệm 60 năm thành lập trường ở Ninh Bình

TPO - Ngày 15/11, Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Phạm Gia Túc dự Lễ kỷ niệm 60 năm thành lập Trường THPT A Trần Hưng Đạo (phường Nam Định, tỉnh Ninh Bình). Cùng dự có Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo Hoàng Minh Sơn, đại diện lãnh đạo các bộ, ngành Trung ương và lãnh đạo tỉnh Ninh Bình.

TPHCM tuyên dương 1.113 nhà giáo trẻ tiêu biểu

TPHCM tuyên dương 1.113 nhà giáo trẻ tiêu biểu

TPO - Trong năm 2026, Ban Tổ chức giải thưởng tiếp nhận 1.645 hồ sơ giới thiệu từ 158 đơn vị, 349 trường học. Qua quá trình xét chọn, thẩm định, Ban Thường vụ Thành Đoàn TPHCM quyết định tuyên dương 1.113 nhà giáo trẻ tiêu biểu TPHCM.

Trường THPT Cao Bá Quát - Gia Lâm kỷ niệm 65 năm thành lập

Trường THPT Cao Bá Quát - Gia Lâm kỷ niệm 65 năm thành lập

Ngày 15/11, Trường THPT Cao Bá Quát – Gia Lâm (Hà Nội) đã long trọng tổ chức lễ kỷ niệm 65 năm thành lập trường (1961–2026). Buổi lễ có sự tề tựu đông đủ của hàng nghìn thầy cô giáo và các thế hệ học trò, cùng nhau ôn lại chặng đường vẻ vang nửa thập kỷ "dạy chữ, dạy người".

Vì sao nhà vô địch Vovinam thế giới chọn làm thầy giáo?

Vì sao nhà vô địch Vovinam thế giới chọn làm thầy giáo?

TPO - Từng nghĩ sẽ dành trọn thời gian cho thi đấu, thầy Phan Tấn Thành chọn làm giáo viên thể dục khi vẫn đang theo đuổi Vovinam chuyên nghiệp. Nhớ tiết dạy đầu tiên, thầy kể điều khiến mình hồi hộp nhất là làm sao để học trò hiểu động tác và muốn tập cùng thầy.