Sáng 16/11, Phó Chủ tịch UBND TPHCM Trần Thị Diệu Thúy chủ trì buổi gặp gỡ, động viên các cá nhân đạt Giải thưởng Khoa học công nghệ Quả Cầu Vàng và Giải thưởng Nữ sinh Khoa học công nghệ Việt Nam năm 2025 đang nghiên cứu, học tập tại TPHCM.
Giải thưởng Khoa học công nghệ Quả Cầu Vàng do Trung ương Đoàn TNCS Hồ Chí Minh chủ trì phối hợp với Bộ Khoa học và Công nghệ tổ chức từ năm 2003. Giải thưởng Nữ sinh Khoa học công nghệ Việt Nam là giải thưởng cao quý dành cho những nữ sinh đam mê nghiên cứu, dám ước mơ, dám sáng tạo, khẳng định bản lĩnh, trí tuệ và vai trò của phụ nữ Việt Nam trong kỷ nguyên chuyển đổi số.
Tại buổi gặp gỡ, TS Mai Ngọc Xuân Đạt (nghiên cứu viên, Viện Công nghệ Vật liệu tiên tiến Đại học quốc gia TPHCM, đạt Giải thưởng Quả Cầu Vàng) cho biết, anh đã “theo đuổi” giải thưởng 3 năm và năm nay thành tựu đã đến. TS Đạt nhìn nhận, giải thưởng đã chứng minh cho sự kiên trì, kiên nhẫn của các nhà khoa học trẻ đối với việc nghiên cứu khoa học (NCKH) và cũng là kết quả cho sự ủng hộ của lãnh đạo đơn vị, lãnh đạo thành phố trong việc tạo điều kiện cho việc nghiên cứu của anh sau khi tốt nghiệp tiến sĩ.
“Tôi mong muốn lãnh đạo thành phố và ĐHQG có thêm nhiều đề tài để hỗ trợ các nhà khoa học trẻ có cơ hội phát triển nhóm nghiên cứu trẻ, nghiên cứu tiềm năng của mình. Đồng thời có thêm một số nguồn quỹ để hỗ trợ các nhà khoa học trẻ tham gia các chuyến công tác ngắn hạn trao đổi tại các đơn vị nghiên cứu, các trường đại học quốc tế để học hỏi nhiều hơn”, TS Xuân Đạt kiến nghị.
Trong quá trình nghiên cứu từ ĐHQG TPHCM, TS Đặng Thị Lệ Hằng (Phó trưởng Phòng Công nghệ Vật liệu Y sinh, Viện Công nghệ tiên tiến, Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam) nhìn nhận thành phố đã đầu tư rất nhiều về phòng ốc, cơ sở phòng thí nghiệm nhưng quy chế dùng chung chưa có. Do đó việc tiếp cận sử dụng phòng lab và trang thiết bị dùng chung cũng còn khó khăn. “Thành phố có thể mở chương trình phòng lab mở để các nhà nghiên cứu trẻ và sinh viên có thể tận dụng, sử dụng hiệu quả hơn”, TS Lệ Hằng đề xuất.
Về kiến nghị này, Phó Chủ tịch UBND TPHCM Trần Thị Diệu Thúy đánh giá đây là ý tưởng hay. Bà Thúy cho hay, hiện Sở Khoa học và Công nghệ có mấy đề án để xây dựng các trung tâm nghiên cứu cũng như các đơn vị dùng chung, trong đó có mô hình “Đại học chia sẻ”. Tuy nhiên vị lãnh đạo cũng nhìn nhận hiện thành phố chưa làm được và việc này các trung tâm của ĐHQG cần tính toán thêm.
Giới nữ góp phần phát triển nền khoa học công nghệ
Là một trong 9 cá nhân tiêu biểu của thành phố đạt Giải thưởng Nữ sinh Khoa học công nghệ Việt Nam năm 2025, Võ Ngọc Minh Anh (sinh viên Trường Đại học Khoa học Tự nhiên, ĐHQG TPHCM) khẳng định giải thưởng này là một khởi đầu mới cho một hành trình dài hơn, có trách nhiệm hơn đối với xã hội.
“Hiện chúng em đang dần làm chủ tri thức, khoa học công nghệ và tiếp cận với những công nghệ tiên tiến. Chúng em mong thành phố sẽ mở rộng điều kiện hỗ trợ đối với các hoạt động NCKH cũng như những đề tài do phụ nữ làm chủ nhiệm. Bên cạnh đó, có thêm sự hỗ trợ đối với những đề tài ứng dụng AI để bảo tồn và phát triển văn hóa dân tộc”, nữ sinh Minh Anh gửi gắm với lãnh đạo TPHCM.
Với sinh viên Trần Thị Kiều My (khoa Cơ khí, Trường Đại học Bách khoa, ĐHQG TPHCM), giải thưởng với bạn vừa là sự may mắn vừa là đại diện cho rất nhiều người phụ nữ Việt đã luôn cố gắng trong thời đại ngày nay. “Thời gian tới bản thân em sẽ cố gắng hơn nữa, đầu tư vào những đề tài có thể góp phần phát triển nền KHCN Việt Nam”, nữ sinh tự tin chia sẻ.
Bạn Hà Ngọc Như Ý (Trường Đại học Tôn Đức Thắng) bày tỏ hy vọng thành phố sẽ có những chính sách thu hút hơn đối với các nhà khoa học, chuyên gia đầu ngành về lĩnh vực khoa học đổi mới. “Họ là những người mang đến những kiến thức, kỹ thuật mới và giúp chúng em được học hỏi, tiếp thu và phát triển nhiều hơn”, Như Ý nói.
Cô bạn cũng mong thành phố có chính sách để doanh nghiệp có thể gặp gỡ các bạn sinh viên đang làm NCKH, từ đó có dịp tiếp xúc với các công trình nghiên cứu của sinh viên và phản hồi thực tế. Qua đó, doanh nghiệp có thể định hướng các bạn đi đúng hướng hơn với thị trường hiện nay.
Hình thành các văn phòng, trung tâm nhỏ trong trường đại học
Phó Chủ tịch UBND TPHCM Trần Thị Diệu Thúy khẳng định thành phố luôn tự hào khi các giải thưởng NCKH luôn có lực lượng đáng kể các nhà khoa học, sinh viên đạt giải, khó nơi nào cạnh tranh. Thành phố cũng là thị trường lao động sôi động với nguồn lao động công nghệ cao dồi dào, trở thành lợi thế cạnh tranh rất lớn.
Phó Chủ tịch UBND TPHCM thông tin, hiện thành phố được Trung ương giao xây dựng trở thành trung tâm quốc tế về khởi nghiệp, đổi mới sáng tạo. Và sắp tới, ĐHQG sẽ khánh thành Trung tâm đổi mới sáng tạo của mình. Trong bối cảnh không gian rộng lớn của TPHCM mới, điều này sẽ hợp thành một trung tâm lớn về khởi nghiệp, đổi mới sáng tạo, trong đó có NCKH, có đổi mới sáng tạo và có sự hỗ trợ cho cộng đồng khởi nghiệp.
“Tất cả chúng ta sẽ được đặt trong không gian rộng lớn này. Từ đề tài NCKH của sinh viên, của các thầy cô, cho đến các mục tiêu nghiên cứu, sản phẩm của doanh nghiệp sẽ được kết nối với nhau. Cùng với đó, các trường đại học bên trong TPHCM sẽ cố gắng xây dựng thành các văn phòng hoặc trung tâm nhỏ thuộc trường và cùng với hệ sinh thái ĐHQG, với TPHCM sẽ trở thành không gian rộng lớn, mang tầm quốc tế”, bà Thúy nhấn mạnh.
Theo bà Thúy, trong quá trình này, chính các sản phẩm NCKH phải được sử dụng và nằm trong tổng thể đó. Theo đó, thành phố, Sở KH&CN, các trường sẽ có trách nhiệm tạo điều kiện gợi mở, kết nối doanh nghiệp, kết nối nhà khoa học, nhà nước trở lại thành một mối để tương hỗ, kết nối với nhau.
Anh Nguyễn Đăng Khoa - Phó Bí thư Thành Đoàn, Chủ tịch Hội SVVN TPHCM, cho biết trong thời gian tới, bên cạnh duy trì các đội hình khoa học trẻ và tạo các kênh, Thành Đoàn cũng sẽ tổ chức các diễn đàn, tọa đàm góp ý để các bạn sinh viên, các nhà khoa học trẻ có cơ hội hiến kế, góp ý cho việc xây dựng và phát triển thành phố được hiệu quả, nhanh chóng. Thành Đoàn và Sở KH&CN sẽ đóng vai trò chủ lực trong thực hiện việc này.
