Hơn 100 nghệ sĩ bị tẩy chay

Hơn 100 nghệ sĩ gia nhập “kho AI”

Ngày 20/4, CEO iQIYI Cung Vũ thông báo nền tảng AI do công ty tự phát triển đã ký thỏa thuận với hơn 100 nghệ sĩ, trong đó có Trần Triết Viễn, Thừa Lỗi, Tăng Thuấn Hy, Vương Sở Nhiên, Lý Nhất Đồng, Vương Ngọc Văn…

Theo thỏa thuận, dữ liệu khuôn mặt của các nghệ sĩ sẽ được cấp quyền để phục vụ việc tạo nội dung bằng AI. Thông tin này đồng nghĩa việc AI thay diễn viên diễn xuất và ngay lập tức làm dậy sóng dư luận.

Bước vào kỷ nguyên AI, đã có nhiều lo ngại việc công nghệ sẽ “cướp cơm” của diễn viên. Nay iQIYI công khai khai thác hình ảnh của 117 nghệ sĩ. Trong tương lai, khi các diễn viên xuất hiện trên màn ảnh, khán giả có thể khó phân biệt đó là người thật hay sản phẩm do AI tạo ra, chưa nói đến việc đánh giá diễn xuất. Với ngành phim ảnh, đây rõ ràng là nước đi đáng lo ngại.

"Khác nào tự đá chén cơm của mình. Các nền tảng đã dùng mặt AI sau này họ sẽ không mời người thật đóng phim. Trả phí gương mặt chắc chắn ít hơn nhiều cát xê mời người thật. Về lâu về dài là họ dùng diễn viên AI luôn cho thuận tiện", khán giả nêu ý kiến.

CEO iQIYI lý giải rằng AI có thể giúp diễn viên giảm tải công việc, từ việc chỉ tham gia 1-2 dự án mỗi năm có thể tăng lên hơn chục dự án, vừa có thêm thời gian nghỉ ngơi. “Công việc của diễn viên vất vả, quay phim liên tục 3-4 tháng, mỗi ngày 10-14 tiếng, không có cuộc sống riêng. AI có giúp họ đóng liền 4-14 bộ phim mỗi năm và giúp diễn viên có thêm thời gian nghỉ ngơi. Trong tương lai, việc quay phim người thật đóng có thể sẽ trở thành di sản văn hóa phi vật thể”, CEO Cung Vũ cho hay.

Quan điểm này bị cho là thiếu thuyết phục. Diễn xuất vốn là nghề đòi hỏi lao động sáng tạo và rèn luyện liên tục. Khán giả chỉ ra nếu diễn viên chỉ cho thuê gương mặt rồi thu lợi, đó là sự dễ dãi với người xem và đi ngược lại tinh thần sáng tạo.

Diễn xuất bằng AI hiện mới chỉ dừng ở việc sao chép ngoại hình và mô phỏng động tác, thiếu đi chiều sâu cảm xúc của con người. Những phản ứng ngẫu hứng tại hiện trường, khoảnh khắc bất ngờ tạo cảm xúc là điều AI khó có thể tái tạo.

Một nghịch lý được nhiều người chỉ ra, không ít nghệ sĩ từng bị đánh cắp hình ảnh để tạo nội dung AI trái phép, người hâm mộ phải lên tiếng bảo vệ quyền lợi. Hiện tại, chính họ lại chấp nhận thỏa thuận thương mại, chủ động trao quyền hình ảnh để thu lợi từ bản sao. Điều này bị cho là đánh đổi hình ảnh cá nhân, làm phai nhạt giá trị nghề diễn.

Đáng lo ngại hơn, khi các diễn viên nổi tiếng phó mặc hình ảnh cho AI, việc sản xuất hàng loạt nội dung có thể khiến các diễn viên ít tên tuổi thu hẹp cơ hội làm nghề.

Cơ quan quản lý Trung Quốc lâu nay vẫn khuyến khích ngành phim ảnh nâng cao chất lượng, tránh sản xuất ồ ạt, thiếu chiều sâu. Việc ứng dụng AI, chạy theo số lượng dễ dẫn đến tình trạng nội dung trùng lặp, kịch bản hời hợt, thiếu những tác phẩm có chiều sâu và giá trị nghệ thuật.

Diễn viên đứng vào thế khó

Làn sóng phẫn nộ từ khán giả chỉ trích sáng kiến của iQIYI. Trên Weibo nhiều hot search liên quan đến vụ việc như “iQIYI điên rồi”, “iQIYI nghèo cũng nên có giới hạn”, “diễn viên thất nghiệp”…

Đơn vị này khẳng định đã có hàng trăm nghệ sĩ đồng ý ủy quyền hình ảnh cho AI và đang kêu gọi thêm người tham gia.

Ngay sau đó, nhiều nghệ sĩ có tên trong danh sách đồng loạt lên tiếng phủ nhận. Nam diễn viên Trương Nhược Quân cho hay anh chưa từng ký bất kỳ ủy quyền AI và đang xử lý vụ việc. Vương Sở Nhiên, Lý Nhất Đồng, Trần Triết Viễn cũng đưa ra thông báo tương tự. Phía Vương Ngọc Văn yêu cầu ngừng lan truyền tin đồn thất thiệt.

Diễn viên Thừa Lỗi có tên nhưng không có động thái phủ nhận. Nhiều khán giả không vừa lòng vì anh vừa là đại diện toàn cầu iQIYI, vừa tốt nghiệp trường mỹ thuật nhưng chấp nhận để AI khai thác hình ảnh của bản thân.

Trong sự kiện, bộ phim Còn ra thể thống gì nữa (Vương Sở Nhiên, Thừa Lỗi) và Trục ngọc (Điền Hi Vi, Trương Lăng Hách đóng) được chuyển iQIYI lấy làm ví dụ, chuyển thành hoạt cảnh AI.

Người hâm mộ cho rằng diễn viên đứng vào thế khó khi một số người đã ký hợp đồng với nền tảng. Nếu trái ý có thể dẫn đến việc mất tài nguyên, không có phim tốt để đóng. “Suy cho cùng họ cũng chỉ là người làm công ăn lương, nền tảng cũng lớn, tài nguyên nhiều, diễn viên nhiều, không cho người này thì vẫn còn nhiều người khác”, “Tôi thấy tội nghiệp diễn viên, yêu cầu này không chịu cũng phải chịu”… khán giả để lại bình luận.

Một số khán giả cho rằng nền tảng nên minh bạch mọi thỏa thuận liên quan đến AI cho cả nghệ sĩ lẫn công chúng. Bên cạnh đó cũng cần xây dựng quy định pháp lý bảo vệ quyền hình ảnh nghệ sĩ. AI chỉ nên sử dụng như công cụ hỗ trợ, không thay thế hoàn toàn con người. Với nhiều fan, tôn trọng trải nghiệm của người xem chính là yếu tố quyết định thành bại của một tác phẩm.