Bê bối của ông chủ Nvidia Jensen Huang bùng lên hôm 8/11, khi ông bất ngờ thừa nhận có quan hệ tình cảm với một phụ nữ dù đã có gia đình. Báo giới đồn đoán người tình tin đồn của ông Huang là bà Alice Huang (người Trung Quốc). Thậm chí có thông tin cho rằng bà Huang là gián điệp, dù Trung Quốc đã gọi các cáo buộc này là vô căn cứ và là một chiến dịch bôi nhọ nhắm vào Bắc Kinh.
Ngày 10/11, hãng Reuters đưa tin Thượng nghị sĩ đảng Dân chủ Elizabeth Warren (bang Massachusetts) và Thượng nghị sĩ đảng Cộng hòa Jim Banks (bang Indiana) đã đưa ra một tuyên bố chung, liên kết tranh cãi xoay quanh ông Huang với "các mối lo ngại về an ninh quốc gia”.
Hai thượng nghị sĩ này lập luận, rằng những diễn biến gần đây cho thấy tính cấp bách trong việc giải quyết các rủi ro an ninh tiềm ẩn liên quan đến các công nghệ nhạy cảm, bao gồm cả việc thông qua các đạo luật nhằm thắt chặt giám sát đối với hoạt động xuất khẩu chip tiên tiến.
Đồng quan điểm, Hạ nghị sĩ đảng Dân chủ Bill Foster (bang Illinois) chia sẻ trên nền tảng mạng xã hội X, rằng Quốc hội Mỹ vốn đã có sẵn các công cụ để ngăn chặn những loại chip AI mạnh mẽ rơi vào tay các đối tượng không phù hợp, vốn có thể gây ra rủi ro cho an ninh quốc gia.
Theo Reuters, tranh cãi này có thể tiếp thêm động lực cho các nỗ lực tại Quốc hội Mỹ nhằm hạn chế hơn nữa quyền tiếp cận của Trung Quốc đối với chip AI tiên tiến, đồng thời thu hút sự chú ý trở lại vào một số đề xuất nhắm vào hoạt động xuất khẩu bán dẫn.
Tuy nhiên, Nhà Trắng hiện chưa đưa ra bình luận nào về thông tin này.
Chuyên gia Trung Quốc phản pháo
Các chuyên gia cho biết, sự việc gây tranh cãi liên quan đến CEO Nvidia đã tạo thêm động lực để các chính trị gia Mỹ thúc đẩy các đạo luật nhắm vào khả năng tiếp cận các loại chất bán dẫn tiên tiến của Trung Quốc. Điều này diễn ra trong bối cảnh vẫn còn nhiều nghi vấn về bằng chứng cho các cáo buộc, cũng như liệu vấn đề này có thực sự liên quan đến an ninh quốc gia hay không.
Nvidia - một trong những nhà sản xuất chip AI hàng đầu thế giới - đã phải đối mặt với các hạn chế trong việc bán một số loại bộ vi xử lý tiên tiến sang Trung Quốc theo các quy định kiểm soát xuất khẩu của Mỹ. Các nhà phân tích Trung Quốc cảnh báo, nếu các biện pháp này tiếp tục bị thắt chặt, các công ty bán dẫn của Mỹ có thể phải gánh thêm áp lực, đồng thời gây ra sự bất ổn trong chuỗi cung ứng công nghệ toàn cầu.
Chen Hong - Giám đốc Viện Nghiên cứu Quốc gia và Khu vực thuộc Đại học Sư phạm Hoa Đông - chia sẻ với tờ Hoàn cầu Thời báo: "Việc liệu mối quan hệ cá nhân của ông Jensen Huang có liên quan đến bất kỳ hoạt động tình báo nào hay dẫn đến sự rò rỉ các công nghệ nhạy cảm hay không vẫn đang trong quá trình điều tra. Tuy nhiên, các nghị sĩ từ cả hai đảng phái chính trị tại Mỹ đã nhanh chóng liên kết vụ việc này với các hạn chế xuất khẩu chip sang Trung Quốc, cố gắng biến một vấn đề cá nhân chưa được làm rõ thành đòn bẩy chính trị nhằm mở rộng phạm vi ngăn chặn công nghệ”.
Đồng quan điểm, Shen Yi - giáo sư tại Đại học Phúc Đán - cho rằng cuộc tranh cãi này phản ánh một xu hướng rộng lớn hơn: biến an ninh quốc gia thành một công cụ chính trị, trong đó sự nghi ngờ và các cáo buộc dần chiếm ưu thế hơn cả bằng chứng xác thực.
“Điều này cho thấy cách sử dụng các luận điệu về an ninh quốc gia đang ngày càng bị bóp méo, khi sự nghi ngờ dựa trên các mối quan hệ hoặc xuất thân của một cá nhân lại được đặt lên trên các sự thật khách quan”, ông Shen nhận định.
Ông lưu ý rằng những luận điệu như vậy có thể củng cố các định kiến và thái độ phân biệt đối xử đối với người gốc Trung Quốc trong một số giới tại Mỹ, khiến các nhà điều hành công nghệ gốc Trung Quốc phải chịu sự nghi ngờ quá mức chỉ vì nguồn gốc sắc tộc hoặc các mối liên hệ của họ với Trung Quốc.
Theo ông Shen, cách tiếp cận này có thể tạo ra hiệu ứng gây e ngại đối với các hoạt động trao đổi kinh doanh và hợp tác công nghệ thông thường giữa các công ty Mỹ và Trung Quốc, khi các mối quan hệ thương mại bình thường có nguy cơ bị chính trị hóa hoặc kỳ thị.
Ông Shen cảnh báo thêm rằng, một số thế lực có thể viện đến áp lực chính trị và các cáo buộc liên quan đến an ninh quốc gia khi họ nhận thấy ngày càng khó vượt qua các đối thủ cạnh tranh thông qua cơ chế thị trường bình thường.
“Về bản chất, đây chính là một kiểu 'săn phù thủy' được thực hiện dưới chiêu bài an ninh quốc gia”, ông nói.