Mở, và khó đỡ

Mở, và khó đỡ
TP - Cuối cùng thì cũng đã có sách “văn mẫu” cho loại đề thi mở môn văn. Cuộc thi “Ra đề và viết văn theo hướng mở” do một tạp chí và NXB Giáo dục phối hợp tổ chức vừa kết thúc. Từ cuộc thi này, cuốn đầu tiên của tuyển tập đề bài và bài văn theo hướng mở đã được in ấn, phát hành.

> Phát hoảng với bài văn lạ của nữ sinh kể chuyện Tấm-Cám

Tác dụng của loại sách “luyện đề văn mở” này đến đâu còn chờ kiểm nghiệm thực tế. Tuy nhiên, khi “công nghệ văn mẫu” được áp dụng cho cả loại đề mở, vốn nhằm khơi gợi tư duy sáng tạo và góc nhìn táo bạo bất ngờ của học sinh, thì không thể coi là bình thường được.

Từ quá lâu rồi, cả thầy lẫn trò đều đã mất hứng với những đề văn khuôn sáo, giáo điều cứ mỗi kỳ thi đến hẹn lại lên.

Học trò các cấp hầu hết đến với môn văn một cách uể oải, chép lại “văn mẫu” là chính. Bởi vậy, thỉnh thoảng nơi này nơi kia xuất hiện đề thi lạ, bài văn “lạ”, cả nước lại được dịp xôn xao.

Đó chỉ là sự cố gắng làm mới riêng lẻ của một số giáo viên dạy văn. Nhưng đáng tiếc, cách ứng xử của chính những thầy cô ra loại đề ấy nhiều khi lại không khớp với tư duy của học trò trong từng bài làm, nên thường để xảy ra những tình huống dở khóc dở cười, mà ngôn ngữ của teen gọi là “khó đỡ”.

Mới đây nhất là chuyện xảy ra với đề văn “nhập vai nhân vật Cám” trong truyện Tấm Cám. Gặp tình huống bài văn nhập vai phản diện quá xuất thần của em học sinh nọ, nếu cô giáo có “nghề” và thực sự yêu thích văn chương sáng tạo, thì lập tức lớp học sẽ có buổi thảo luận, phân tích, tranh cãi cực kỳ thú vị, sôi nổi về bài làm ấy.

Niềm hứng thú với sự vô biên của thế giới văn chương tưởng tượng chắc chắn sẽ đến với học sinh từ tiết học để đời đó. Thay vì cô giáo chỉ phóng vào bài mấy lời phê cứng nhắc, lạnh lùng.

Khi đã mở, thì phải biết “đỡ” trước mọi tình huống “khó đỡ”. Và với một đề văn mở, càng có nhiều bài văn lạ như vậy, càng chứng tỏ đề bài đã thành công, và học sinh vẫn còn hứng thú với văn chương.

Sự tương tác mạnh mẽ của xã hội hiện đại thông qua internet, báo chí là một lợi thế rất lớn, góp phần tạo diễn đàn bổ ích, lành mạnh xung quanh những bài văn “lạ”, nếu thầy cô biết khôn khéo vận dụng nó một cách chủ động. Chứ không phải cứ đối phó bị động theo kiểu xử lý một xì căng đan.

Gần đây, loại đề thi văn nghị luận tuyển sinh đại học cũng đã mở nhiều. Nhưng cách chấm cũng như ba rem điểm chủ yếu vẫn theo lối cũ. Vẫn chẻ nhỏ cơ số điểm để áp vào từng ý đúng-đủ, chứ không phải cho sự hay-lạ-bất ngờ.

Nên càng thêm nghi ngại, khi xuất hiện loại sách công cụ luyện đề văn mở. Với cung cách dạy văn, chấm văn hiện nay, liệu khi ấy học sinh có phát huy cảm thụ, sáng tạo độc đáo riêng mình, hay lại lười biếng “mở” trong những cái khuôn đúc sẵn?

Cùng chuyên mục

Bão Việt Mỹ và lòng tham

Bão Việt Mỹ và lòng tham

TP - Nhiều người ví câu chuyện xung quanh Cty Cổ phần Đầu tư y tế Việt Mỹ (Công ty Việt Mỹ) như một cơn bão, đang quét bay nhiều chiếc ghế quan chức trục lợi liên quan tới ngành y.

Cải cách cơ chế thi cử

Cải cách cơ chế thi cử

TP - Trận “mưa điểm 10” môn Toán ở Tuyên Quang trong kỳ thi tốt nghiệp THPT vừa rồi liệu có trở thành giọt nước tràn cái “ly” thi cử đang gây nhiều tranh luận hiện nay.

Nhân văn ngưỡng chịu thuế

Nhân văn ngưỡng chịu thuế

TP - Nêu ý kiến về ngưỡng chịu thuế với hộ kinh doanh mới đây từ hội trường Ba Đình, Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế Tài chính của Quốc hội Phan Văn Mãi cho rằng, 500 triệu đồng là mức thấp, đề nghị nghiên cứu ngưỡng chịu thuế tối thiểu lên khoảng 2 tỷ đồng.

Không con người

Nút thắt lớp 10

TP - Đọc báo thấy xót ruột. Về kỳ thi vào lớp 10 hệ thống THPT công lập sắp diễn ra, nhất là tại các đô thị lớn.

Một cái bắt tay, nhiều tầng năng lượng

Một cái bắt tay, nhiều tầng năng lượng

TP - Giữa những biến động của thế giới hôm nay, có những sự kiện không ồn ào nhưng lại mở ra một tương lai. Lễ ký hiệp định hợp tác xây dựng nhà máy điện hạt nhân tại Việt Nam, dưới sự chứng kiến của Thủ tướng Phạm Minh Chính và Thủ tướng Mikhail Mishustin, là một dấu mốc như thế.

Giãn trường có giãn áp lực?

Giãn trường có giãn áp lực?

TP - TPHCM đang tính toán một bước đi lớn trong quy hoạch đô thị, là di dời các trường đại học và bệnh viện khỏi khu vực nội đô. Chủ trương này không phải mới nhưng lần này được đặt lại trong bối cảnh áp lực giao thông và dân số ở thành phố đã lên đến ngưỡng báo động.

Bài học Phú Quốc

Bài học Phú Quốc

TP - Nhiều du khách quốc tế cho rằng, Phú Quốc là “thiên đường mới”. Một nơi có rừng, núi, biển; vẫn đậm nét hoang sơ nhưng không thiếu công trình đồ sộ.

Vẻ đẹp thế hệ

Vẻ đẹp thế hệ

TP - Sáng 27/12, phiên trọng thể Đại hội Thi đua yêu nước toàn quốc lần thứ XI chính thức diễn ra tại Thủ đô Hà Nội, quy tụ 2.025 đại biểu chính thức (105 đoàn) cùng 198 đại biểu khách mời.

Áp thấp nhiệt đới hình thành, vùng biển Đà Nẵng đến Đắk Lắk có gió giật cấp 7-8

Áp thấp nhiệt đới hình thành, vùng biển Đà Nẵng đến Đắk Lắk có gió giật cấp 7-8

TPO - Do ảnh hưởng của áp thấp nhiệt đới gần Biển Đông, trong ngày và đêm 8/12, vùng biển từ Đà Nẵng đến Đắk Lắk có gió Đông Bắc mạnh cấp 6, giật cấp 7-8; biển động, sóng cao 3,0-6,0m. Vùng biển từ Khánh Hòa đến Cà Mau có gió Đông Bắc mạnh cấp 6, có lúc cấp 7, giật cấp 8-9; biển động mạnh, sóng cao 3,0–5,0m.

Tiên phong trong đổi mới

Tiên phong trong đổi mới

TP - 72 năm trong chặng đường 100 năm Báo chí cách mạng Việt Nam là một bề dày truyền thống đáng tự hào của các thế hệ người làm báo Tiền Phong.

Hết thời chợ trời mạng?

Hết thời chợ trời mạng?

TP - Đã đến lúc các sàn thương mại điện tử (TMĐT), đặc biệt “chiến thần” livestream (bán hàng trực tiếp) hết cửa trốn thuế. Vài năm gần đây, tập quán tiêu dùng của người Việt đã thay đổi chóng mặt.

Làm sạch bữa ăn học đường

Làm sạch bữa ăn học đường

TP - Liên tiếp trong thời gian ngắn, từ Hà Nội đến Quảng Trị và nhiều địa phương, hàng loạt vụ việc thực phẩm bốc mùi, rau “phù phép” nguồn gốc, học sinh ngộ độc tập thể đã gióng lên hồi chuông báo động về an toàn thực phẩm trong trường học.

Vật chất và phẩm hạnh

Vật chất và phẩm hạnh

TP - Dư luận, đặc biệt là người dân thành phố Hồ Chí Minh vô cùng hân hoan trước quyết định của lãnh đạo Thành ủy chuyển 2 dự án tại cảng Nhà Rồng – Khánh Hội ven sông Sài Gòn và tại khu đất 3 mặt tiền số 1 Lý Thái Tổ sang làm công viên và công trình công cộng.

Đại phẫu giáo dục

Đại phẫu giáo dục

TP - Vấn đề của giáo dục đại học được quan tâm nhất thời điểm này là gì? Câu trả lời chắc chắn sẽ là đợi sắp xếp 140 trường đại học công lập và bỏ hội đồng trường từ ngày 1/1/2026. Cái ghế nào dành cho mình đã không còn quan trọng nếu trường sáp nhập.

Trường không thu quỹ phụ huynh

Trường không thu quỹ phụ huynh

TP - Đầu năm học mới, khi tiếng trống khai giảng rộn ràng vang lên, trong ánh mắt trẻ thơ có niềm hân hoan, trong nụ cười phụ huynh có cả niềm hy vọng gửi gắm vào mái trường. Thế nhưng, đi cùng niềm vui ấy, ở không ít nơi, lại thấp thoáng một nỗi lo quen thuộc: chuyện “quỹ phụ huynh”.