Phát biểu tại buổi lễ, GS.TS Trần Văn Thuấn, Thứ trưởng Bộ Y tế, Chủ tịch Hội đồng Y khoa Quốc gia cho biết, cuộc thi được tổ chức trong bối cảnh toàn ngành y tế đang triển khai Nghị quyết 72 của Bộ Chính trị về tăng cường bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe nhân dân. Theo ông Thuấn, xây dựng môi trường bệnh viện không khói thuốc là một trong những hành động thiết thực nhằm hướng tới hệ thống y tế hiện đại, công bằng và chất lượng.
Thứ trưởng Bộ Y tế nhấn mạnh, theo Luật Phòng, chống tác hại của thuốc lá, cơ sở y tế là địa điểm cấm hút thuốc hoàn toàn trong nhà và trong khuôn viên. Vì vậy, duy trì môi trường không khói thuốc không chỉ là yêu cầu bắt buộc mà còn phản ánh tính chuyên nghiệp, uy tín của mỗi bệnh viện.
phát biểu tại lễ phát động.
Ông Trần Văn Thuấn cũng cảnh báo nguy cơ từ các sản phẩm thuốc lá thế hệ mới như thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng đang len lỏi vào đời sống, đặc biệt trong giới trẻ, bằng nhiều hình thức hấp dẫn và dễ gây ngộ nhận.
“Đây không phải xu hướng vô hại mà là nguy cơ mới khiến thanh thiếu niên lệ thuộc nicotine và đối mặt nhiều tổn hại sức khỏe lâu dài. Quốc hội đã thống nhất cấm sản xuất, kinh doanh, nhập khẩu, vận chuyển và sử dụng thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng từ năm 2025. Vì vậy, cơ sở y tế càng phải đi đầu trong truyền thông, giám sát và ngăn chặn các sản phẩm này”, Thứ trưởng Bộ Y tế nhấn mạnh.
Theo lãnh đạo Bộ Y tế, một cơ sở y tế không khói thuốc không chỉ dừng ở việc treo biển cấm hút thuốc mà phải là nơi pháp luật được thực thi nghiêm túc, người đứng đầu thể hiện rõ trách nhiệm và nhân viên y tế trở thành tấm gương cho cộng đồng. Đồng thời, người bệnh cần được tư vấn, hỗ trợ cai thuốc lá, còn mọi hành vi sử dụng thuốc lá truyền thống hay thuốc lá thế hệ mới đều phải được nhắc nhở, giám sát thường xuyên.
Nhà báo Trần Tuấn Linh, Tổng Biên tập Báo Sức khỏe và Đời sống, đồng Trưởng Ban tổ chức cuộc thi cho rằng, ngăn chặn khói thuốc phải trở thành nhiệm vụ thường xuyên của các cơ sở y tế thay vì chỉ là phong trào thi đua ngắn hạn.
“Một bệnh viện chuyên nghiệp trước hết phải là bệnh viện sạch bóng khói thuốc lá. Khói thuốc không thể tồn tại trong không gian chữa lành, nơi mỗi nhịp thở của người bệnh cần được bảo vệ bằng trách nhiệm và lương tâm của người thầy thuốc”, ông Linh nói.
Theo Ban tổ chức, cuộc thi lần thứ nhất tổ chức năm 2025 đã thu hút gần 300 cơ sở y tế tham gia. Nhiều bệnh viện như Chợ Rẫy, Việt Nam – Thụy Điển Uông Bí, Đại học Y Dược TPHCM hay Đa khoa Vĩnh Phúc đã xây dựng thành công mô hình bệnh viện không khói thuốc, góp phần tạo môi trường điều trị trong lành, an toàn cho người bệnh.
TS.BS Hà Anh Đức, Cục trưởng Cục Quản lý Khám, chữa bệnh, Giám đốc Quỹ Phòng, chống tác hại của thuốc lá cho biết, Việt Nam hiện có hơn 1.700 bệnh viện công lập, 424 bệnh viện tư nhân cùng hàng chục nghìn phòng khám tư nhân. Mỗi năm, hệ thống y tế tiếp nhận gần 20 triệu lượt khám, chữa bệnh nội trú và ngoại trú. Với mật độ đông đúc như vậy, việc duy trì môi trường không khói thuốc là nhiệm vụ quan trọng nhằm giảm nguy cơ phơi nhiễm khói thuốc thụ động cho người bệnh và nhân viên y tế.
Theo kế hoạch, cuộc thi năm nay dành cho các bệnh viện công lập và tư nhân có quy mô từ 100 giường bệnh trở lên trên toàn quốc. Các đơn vị đăng ký trực tuyến từ ngày 1/6 đến 25/6/2026 qua website chính thức khongkhoithuocla.vn.
Vòng sơ khảo diễn ra trong tháng 7/2026 với phần thi trắc nghiệm trực tuyến và đánh giá hồ sơ minh chứng triển khai môi trường không khói thuốc. Điểm mới của cuộc thi năm nay là bổ sung hình thức bình chọn từ cộng đồng người bệnh nhằm tăng tính khách quan trong giám sát chất lượng môi trường bệnh viện.
Vòng chung khảo dự kiến diễn ra trong tháng 9/2026. Các đơn vị sẽ thực hiện video clip ghi lại thực tế triển khai mô hình bệnh viện không khói thuốc và chia sẻ các giải pháp sáng tạo trong kiểm soát khói thuốc.
Ban tổ chức cũng khuyến khích các cơ sở y tế ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI), công nghệ thông tin và hệ thống camera số nhằm phát hiện, giám sát và xóa bỏ các “điểm mù” khói thuốc trong bệnh viện.
Cuộc thi năm nay sẽ trao 4 giải Nhất trị giá 20 triệu đồng mỗi giải, 8 giải Nhì trị giá 15 triệu đồng, 12 giải Ba trị giá 10 triệu đồng và 20 giải Tư trị giá 8 triệu đồng. Lễ trao giải dự kiến tổ chức vào tháng 12/2026 tại Hà Nội.
