Đây là lần đầu tiên Mỹ đưa hệ thống Typhon tới đảo Kyushu. Đây được coi như một phần trong cách tiếp cận cứng rắn hơn của liên minh Mỹ - Nhật nhằm đối phó với việc Trung Quốc ngày càng quyết đoán về quân sự ở khu vực.
Hệ thống tên lửa này có thể phóng tên lửa hành trình Tomahawk với tầm bắn lên tới 1.600 km.
Ban đầu, Typhon sẽ tham gia cuộc tập trận Valiant Shield (Lá chắn can trường) từ căn cứ không quân Kanoya của Lực lượng Phòng vệ Biển Nhật Bản tại tỉnh Kagoshima. Cuộc tập trận kéo dài từ ngày 22/6 - 1/7.
Sau đó, Typhon dự kiến tiếp tục được sử dụng trong cuộc tập trận chung Orient Shield (Lá chắn phương Đông) vào tháng 9, trước khi được chuyển tới căn cứ quân sự Mỹ tại Nhật Bản vào khoảng giữa tháng 10, Bộ trưởng Quốc phòng Nhật Bản Shinjiro Koizumi cho biết.
“Tôi tin rằng việc tạm thời triển khai khí tài như vậy tại các cơ sở của Lực lượng Phòng vệ và tiến hành huấn luyện chung nhiều lần sẽ không chỉ nâng cao năng lực triển khai nhanh của quân đội Mỹ, mà còn cải thiện khả năng phối hợp và tương tác tác chiến giữa Nhật Bản và Mỹ”, ông Koizumi phát biểu tại cuộc họp báo ngày 19/6, đồng thời nhấn mạnh đây “hoàn toàn là đợt triển khai tạm thời” phục vụ huấn luyện.
Ông Koizumi cho biết, phía Mỹ khẳng định kế hoạch chuyển hệ thống này tới căn cứ quân sự Mỹ tại Nhật Bản sau khi kết thúc tập trận “không đồng nghĩa với việc triển khai thường trực tại Nhật Bản”.
Đây sẽ là lần thứ 2 Typhon được triển khai tới Nhật Bản, sau lần Mỹ đưa hệ thống này tới căn cứ không quân Thủy quân lục chiến Mỹ Iwakuni ở tỉnh Yamaguchi năm ngoái.
Trung Quốc phản ứng gay gắt trước động thái này. Bộ Ngoại giao Trung Quốc gọi đợt triển khai mới nhất là “một ví dụ nữa cho thấy Nhật Bản đang đẩy nhanh quá trình tái vũ trang”.
“Việc triển khai Typhon, một loại vũ khí tấn công chiến lược, sẽ gây tổn hại đến lợi ích an ninh chính đáng của các quốc gia khác, đe dọa an ninh chiến lược khu vực và làm gia tăng nguy cơ đối đầu quân sự cũng như chạy đua vũ trang. Động thái này không mang lại điều gì ngoài tổn hại đối với hòa bình và ổn định trong khu vực”, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung Quốc Quách Gia Khôn tuyên bố.
Mỹ cũng được nói là sẽ triển khai hệ thống pháo HIMARS trong cả 2 cuộc tập trận. Tuy nhiên, sẽ không có hoạt động bắn đạn thật nào của Typhon hay HIMARS tại căn cứ Kanoya.
Tháng 5 vừa qua, Lục quân Mỹ đã phóng 1 tên lửa Tomahawk từ hệ thống Typhon tại Philippines trong cuộc tập trận Balikatan, đánh dấu lần đầu tiên khai hỏa hệ thống này kể từ khi nó được đưa tới quốc gia Đông Nam Á cách đây 2 năm.
Gần đây, quân đội Mỹ liên tục đưa các hệ thống tên lửa hiện đại nhất tham gia huấn luyện chung với SDF, song song với việc Tokyo triển khai các loại vũ khí có tầm bắn xa hơn của riêng nước này.
Năm ngoái, Typhon và hệ thống chống hạm viễn chinh hải quân - thủy quân lục chiến (NMESIS) lần đầu tiên được triển khai tạm thời tại Nhật Bản, trong cuộc tập trận Resolute Dragon (Rồng kiên định) ở tỉnh Okinawa và nhiều khu vực khác, để thực hiện diễn tập tái chiếm các đảo xa bị chiếm đóng.
Ngày 22/6, Thủy quân lục chiến Mỹ thông báo hệ thống NMESIS (hệ thống tên lửa chống hạm không người lái tiên tiến) cùng với hệ thống phòng không cơ động tầm ngắn MADIS đã được đưa tới Okinawa trong tháng này, để thực hiện việc triển khai mang tính lâu dài hơn.
Thủy quân lục chiến Mỹ mô tả các loại vũ khí này là “bước tiến quan trọng trong nỗ lực hiện đại hóa lực lượng”.
Theo chính sách “chỉ phòng vệ”, Nhật Bản trong nhiều năm qua vẫn dè dặt với việc bố trí những loại vũ khí như vậy trên lãnh thổ của họ, kể cả phục vụ tập trận chung. Tuy nhiên, lập trường này dần nới lỏng trong những năm gần đây.