Fed tăng lãi suất bất chấp sức ép từ ông Trump

TPO - Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) ngày 17/9 quyết định tăng lãi suất điều hành thêm 0,25 điểm phần trăm, đánh dấu lần tăng đầu tiên kể từ năm 2023 trong bối cảnh lạm phát Mỹ tiếp tục ở mức cao.

Theo quyết định mới, lãi suất quỹ liên bang được nâng lên phạm vi 3,75-4%. Toàn bộ các nhà hoạch định chính sách của Fed đều ủng hộ quyết định tăng lãi suất.

Cùng với việc lãi suất, Fed cũng công bố các dự báo kinh tế mới. Tính đến tuần này, chỉ hai trong số các thành viên Ủy ban Thị trường Mở Liên bang (FOMC) không dự báo sẽ có thêm một đợt tăng lãi suất vào cuối năm nay.

Đợt tăng lãi suất diễn ra trong bối cảnh Fed đối mặt với các số liệu lạm phát ở mức cao. Cuộc chiến với Iran cũng đang đẩy giá cả tăng lên. Giá dầu tăng mạnh kể từ khi xung đột nổ ra trong năm nay, kéo theo giá xăng tại Mỹ tăng hơn 45% kể từ khi cuộc chiến bắt đầu vào cuối tháng 2.

Giá năng lượng tăng góp phần đẩy lạm phát lên 3,4% trong tháng 8, cao hơn mức tăng 3,1% của tiền lương tại Mỹ.

fed.jpg
Fed quyết định tăng lãi suất. Ảnh: Yahoo Finance.

Chủ tịch Fed Kevin Warsh phát biểu tại cuộc họp báo sau quyết định tăng lãi suất rằng lạm phát đang quá cao và đã duy trì ở mức cao trong thời gian quá dài.

Fed cho rằng "hành động chính sách hôm nay sẽ hỗ trợ đưa lạm phát trở lại mục tiêu 2% của Ủy ban trong thời gian phù hợp hơn".

Đợt tăng lãi suất này có thể là bước khởi đầu cho một chu kỳ tăng lãi suất mới. Theo NBC News, trong lịch sử, việc một ngân hàng trung ương tăng lãi suất một lần thường được tiếp nối bằng các đợt tăng tiếp theo.

Quyết định của Fed được đưa ra bất chấp việc Tổng thống Donald Trump nhiều lần kêu gọi giảm lãi suất. Đầu tháng 2, ông Trump từng nói với NBC News rằng ông Warsh sẽ không được đề cử nếu không có quan điểm ủng hộ việc hạ lãi suất.

Sau khi Fed công bố quyết định, Tổng thống Donald Trump phản ứng bằng lời kêu gọi với Ngân hàng Trung ương Mỹ: HẠ LÃI SUẤT CHO HỢP CHỦNG QUỐC HOA KỲ VÀ PHẢI NHANH!”

Ông Trump cho rằng lãi suất quỹ liên bang “nên ở mức 1% hoặc thấp hơn”, với lý do Mỹ có “hệ số tín nhiệm tốt nhất thế giới”. Tuy nhiên, theo S&P, Mỹ không phải quốc gia có mức xếp hạng tín nhiệm cao nhất. Canada, Australia và Đức là một số quốc gia được tổ chức này xếp hạng cao hơn Mỹ.

fed-3250.jpg
Chủ tịch Fed Kevin Warsh đã tham gia vào quyết định mang tính đồng thuận, qua đó gián tiếp thừa nhận việc chính quyền Trump không thể kiểm soát lạm phát. Ảnh: NBC News.

Ông Brian Rehling - đồng trưởng bộ phận trái phiếu toàn cầu tại Wells Fargo - cho rằng, quyết định của Fed cho thấy Ngân hàng Trung ương Mỹ vẫn ưu tiên kiểm soát lạm phát, bất chấp sức ép từ Nhà Trắng.

Khi được hỏi về thông điệp dành cho Tổng thống Trump liên quan đến quyết định tăng lãi suất, ông Warsh không đưa ra bình luận cụ thể về các cuộc trao đổi với tổng thống.

Dù giá dầu và xăng tăng mạnh, nhưng ông Warsh nhấn mạnh rằng quyền hạn của Fed trong việc tác động trực tiếp đến những khoản chi phí mà người tiêu dùng phải trả là có giới hạn.

“Chúng tôi không thể tác động đến bất kỳ mức giá riêng lẻ nào, dù đó là giá dầu hay giá thực phẩm tại các cửa hàng tạp hóa. Nhưng điều chúng tôi có thể và sẽ làm là đảm bảo rằng những thay đổi về giá tương đối không lan rộng và không tạo ra các tác động cấp hai, cấp ba trong nền kinh tế", ông Brian Rehling nói.

Thị trường tài chính Mỹ phản ứng thận trọng sau quyết định. Các chỉ số chứng khoán lớn đảo chiều trong phiên giao dịch. Chỉ số S&P 500 đóng cửa giảm 0,4%, trong khi Nasdaq Composite gần như đi ngang. Dow Jones giảm 630 điểm, chịu sức ép từ đà lao dốc mạnh của cổ phiếu IBM, Goldman Sachs, Boeing và American Express.

Trên thị trường trái phiếu, lợi suất trái phiếu Kho bạc Mỹ kỳ hạn 30 năm giảm nhẹ sau quyết định của Fed nhưng vẫn ở mức cao nhất trong nhiều năm. Lợi suất kỳ hạn 10 năm cũng giảm trong đầu phiên trước khi tăng trở lại vào cuối ngày, tiến gần mức cao nhất kể từ năm 2007.

Ông Warsh cho rằng đà tăng lợi suất trái phiếu gần đây xuất phát từ ba yếu tố chính. Thứ nhất là sức mạnh của nền kinh tế Mỹ. Thứ hai là tình hình tại các điểm nóng địa chính trị trên thế giới, trong đó có chiến tranh Iran và xung đột Ukraine, làm hạn chế nguồn cung năng lượng toàn cầu. Thứ ba là sự cạnh tranh vốn ngày càng lớn từ các công ty hoạt động trong lĩnh vực trí tuệ nhân tạo (AI).