Khi cuộc thầu chỉ còn Công ty Việt Mỹ ở 'vòng cuối'

TPO - Rà soát một số gói thầu thiết bị y tế có sự tham gia của Công ty CP Đầu tư Y tế Việt Mỹ (Công ty Việt Mỹ) cho thấy những diễn biến đáng chú ý về câu chuyện " cạnh tranh" trước khi doanh nghiệp này được lựa chọn.

Đối thủ dừng trước khi mở giá

Theo tìm hiểu của phóng viên, cuối năm 2023, gói thầu mua hệ thống chụp xạ hình SPECT 2 đầu thu với CT từ 16 lát cắt thuộc dự án Mở rộng Bệnh viện Đa khoa tỉnh Hòa Bình (cũ) được tổ chức đấu thầu rộng rãi.

Giá gói thầu 23,5 tỷ đồng. Hai doanh nghiệp bước vào cuộc đua gồm Công ty CP Đầu tư HDN (Công ty HDN) và Công ty Việt Mỹ.

Tuy nhiên, cuộc cạnh tranh về giá đã không diễn ra. Công ty HDN không vượt qua bước đánh giá năng lực, kinh nghiệm. Khi đến vòng kỹ thuật và sau đó mở hồ sơ tài chính, chỉ còn Công ty Việt Mỹ. Doanh nghiệp này chào 23,5 tỷ đồng, bằng đúng giá gói thầu, không giảm giá và sau đó trúng thầu cũng với 23,5 tỷ đồng. Tỷ lệ tiết kiệm qua đấu thầu là 0%. Thiết bị chính mà Công ty Việt Mỹ chào là hệ thống SPECT/CT NM/CT 860 của GE Medical Systems Israel.

Một kịch bản khác xuất hiện tại gói mua hệ thống gia tốc tuyến tính đa mức năng lượng của Bệnh viện Đa khoa tỉnh Bình Định (cũ) năm 2023.

bv-binh-dinh.jpg
Bệnh viện Đa khoa tỉnh Bình Định cũ (nay là Bệnh viện Đa khoa trung tâm tỉnh Gia Lai).

Giá gói thầu 78 tỷ đồng. Lần này Công ty Việt Mỹ và Công ty Đông Nam Á - Việt Nam đều vượt qua đánh giá tính hợp lệ, năng lực và kinh nghiệm. Cuộc đua chỉ dừng lại ở vòng kỹ thuật.

Hồ sơ đánh giá cho thấy Công ty Đông Nam Á - Việt Nam có nhiều nội dung không đáp ứng hoặc chưa chứng minh đáp ứng yêu cầu kỹ thuật. Nhà thầu này bị loại, còn Công ty Việt Mỹ bước một mình vào vòng tài chính và trúng với giá 77,7 tỷ đồng, thấp hơn giá gói thầu 300 triệu đồng, tỷ lệ tiết kiệm khoảng 0,38%.

Hai cuộc thầu, hai cách đối thủ rời cuộc chơi. Tại Hòa Bình là vòng năng lực, kinh nghiệm; tại Bình Định là vòng kỹ thuật. Nhưng kết quả giống nhau: khi giá trở thành yếu tố cạnh tranh, chỉ còn Công ty Việt Mỹ.

Cảnh báo trước ngày đóng thầu

Gói thầu Mua sắm trang thiết bị y tế thuộc Dự án Đầu tư mua sắm trang thiết bị y tế của Bệnh viện Ung bướu tỉnh Bắc Giang (cũ), nay là Bệnh viện Ung bướu tỉnh Bắc Ninh, năm 2024 cho thấy một diễn biến khác. Chủ đầu tư là Bệnh viện Ung bướu tỉnh Bắc Giang (cũ), bên mời thầu là Công ty TNHH Tư vấn và Đầu tư HS Group. Gói thầu IB2400301677, giá 39,65 tỷ đồng, mua nhiều nhóm thiết bị, trong đó có hệ thống SPECT/CT, thiết bị pha chế - chia liều phóng xạ và hệ thống CT 16 dãy, 32 lát cắt. Các thiết bị được đưa vào một gói thầu, không chia lô.

Ngay khi nghiên cứu hồ sơ mời thầu (E-HSMT), một nhà thầu quan tâm đã lên tiếng. Đơn vị này cho rằng các thiết bị có công năng khác nhau nhưng lại được gom chung; đồng thời cảnh báo cách tổ chức như vậy có “khả năng rất cao” dẫn tới chỉ một nhà thầu đáp ứng toàn bộ gói và đề nghị chia lô để tăng cạnh tranh.

tp_viet-my-bac-giang-1677.png
Đơn vị tư vấn quản lý dự án gói thầu Bệnh viện Ung bướu tỉnh Bắc Giang (cũ) trả lời nội dung kiến nghị của các nhà thầu. Nguồn: Trung tâm Đấu thầu qua mạng quốc gia.

Kiến nghị không dừng ở đó. Sau khi nhận được trả lời, nhà thầu tiếp tục “soi” các thông số của hệ thống SPECT/CT. Ba yêu cầu được đặt vấn đề gồm chức năng tự động định vị giúp đơn giản hóa việc thiết lập bệnh nhân; thước cảm biến cạnh bàn tương tác; và phần mềm, thuật toán gia tăng chi tiết khảo sát tai trong.

Theo đơn vị kiến nghị, một số thông số này chỉ thiết bị GE đáp ứng. Phía tổ chức đấu thầu (Công ty TNHH Tư vấn và Đầu tư HS Group) không đồng tình. Trong các văn bản trả lời, phía này cho rằng ngoài GE còn có giải pháp của Siemens đáp ứng hoặc có công năng tương đương.

Cuộc tranh luận tiếp tục. Nhà thầu phản hồi rằng tính năng của Siemens được viện dẫn về hiệu chỉnh chuyển động không giống chức năng tự động định vị bệnh nhân. Với thước cảm biến cạnh bàn, nhà thầu cho rằng model Siemens được viện dẫn là Symbia Pro.Specta và đặt vấn đề về tình trạng lưu hành của model này tại Việt Nam ở thời điểm đấu thầu.

tp_viet-my-bac-giang.png
Đơn vị tư vấn quản lý dự án Gói thầu tại Bệnh viện Ung bướu tỉnh Bắc Giang (cũ) năm 2024 trả lời kiến nghị của các nhà thầu. Nguồn: Trung tâm Đấu thầu qua mạng quốc gia.

Ngày 12/9/2024, gói thầu đóng cửa. Điều mà nhà thầu quan tâm từng cảnh báo trước đó đã xảy ra ở một khía cạnh: chỉ một doanh nghiệp nộp hồ sơ dự thầu - Công ty CP Đầu tư Y tế Việt Mỹ.

Mức giá mà Công ty Việt Mỹ đưa ra là 39,2 tỷ đồng, không giảm giá. So với giá gói thầu 39,65 tỷ đồng, mức chênh khoảng 450 triệu đồng, tương đương 1,13%.

tp_bac-giang.png
Ông Nguyễn Danh Song - Giám đốc Bệnh viện Ung bướu tỉnh Bắc Giang (cũ), hiện là Giám đốc Bệnh viện Ung bướu tỉnh Bắc Ninh, thời điểm đó ký quyết định phê duyệt kết quả lựa chọn nhà thầu cho Công ty Việt Mỹ. Nguồn: Trung tâm Đấu thầu qua mạng quốc gia.

Đáng chú ý hơn, thiết bị mà Công ty Việt Mỹ đưa vào hồ sơ dự thầu có sự hiện diện nổi bật của GE. Hệ thống SPECT/CT được chào là NM/CT 860 của GE Medical Systems Israel, trị giá khoảng 25 tỷ đồng. Hệ thống CT 16 dãy, 32 lát cắt là Revolution ACT của GE, trị giá khoảng 7 tỷ đồng.

Như vậy, trước ngày đóng thầu đã xuất hiện kiến nghị cho rằng một số tiêu chí SPECT/CT chỉ GE đáp ứng. Sau đó chỉ Công ty Việt Mỹ tham dự và hệ thống SPECT/CT doanh nghiệp chào lại là thiết bị GE.

Hồ sơ của Công ty Việt Mỹ sau đó cũng phải trải qua bước làm rõ. Trong ba ngày 23, 24 và 27/9/2024, đơn vị tư vấn, bên mời thầu và Công ty Việt Mỹ lần lượt có các văn bản yêu cầu và phúc đáp việc làm rõ E-HSDT.

Sau quá trình này, Công ty Việt Mỹ được đánh giá đạt về năng lực, kinh nghiệm và kỹ thuật, xếp thứ nhất với giá 39,2 tỷ đồng.

Một chi tiết đáng chú ý khác nằm ở phần cuối báo cáo đánh giá. Dù trước đó đã có các kiến nghị liên quan đến khả năng hạn chế cạnh tranh và thực tế chỉ một nhà thầu tham dự, tổ chuyên gia vẫn nhận xét quá trình lựa chọn nhà thầu bảo đảm “cạnh tranh, công bằng, minh bạch và hiệu quả kinh tế”. Còn tại mục xem xét những nội dung của E-HSMT có thể hạn chế sự tham dự của nhà thầu, báo cáo ghi: “Không có”.