Ít ai nghĩ rằng, chỉ từ một mâu thuẫn nhỏ của con trai chị, bi kịch lại xảy ra nhanh đến vậy. Rạng sáng 4/3, tại khu vực đường Lê Thánh Tôn (phường Cẩm Thành, tỉnh Quảng Ngãi), sau khi xảy ra mâu thuẫn tại một quán nhậu, một nhóm thanh niên đã chuẩn bị hung khí đi tìm đối thủ. Trên đường di chuyển, nhóm này tiếp tục khiêu khích, rồi dẫn đến mâu thuẫn với hai người khác trong đó có em N.B.H.K (17 tuổi, trú tại xã Tư Nghĩa). Trong lúc kích động, các đối tượng đã truy đuổi, dùng hung khí tấn công khiến K. tử vong trên đường đưa đi cấp cứu.
Trước đó vài ngày, tối 27/2, một vụ việc tương tự cũng xảy ra tại một quán ăn trên địa bàn phường Cẩm Thành. Do lời qua tiếng lại trong lúc ăn uống, nhóm của N.Q.B. (21 tuổi, trú ở phường Trương Quang Trọng, tỉnh Quảng Ngãi) đã xảy ra mâu thuẫn với nhóm ở bàn bên cạnh.
Thay vì kiềm chế, hai bên liên tục thách thức và hẹn đánh nhau. Sau đó, B. về nhà lấy dao, lôi kéo thêm một số người quay lại “giải quyết” nhóm thanh niên đã mâu thuẫn trước đó. Hậu quả, V.H.L. (25 tuổi, trú xã Tịnh Khê, tỉnh Quảng Ngãi) đã tử vong trên đường đi cấp cứu, một thanh niên khác bị thương nặng.
Không dừng lại ở những va chạm cá nhân, nhiều vụ việc còn phát triển thành các cuộc “hỗn chiến” tập thể. Điển hình là vụ ẩu đả trên đường Nguyễn Nghiêm (phường Cẩm Thành) vào tháng 10/2025 với sự tham gia của 19 thanh thiếu niên, trong đó có nhiều đối tượng từ 16/18 tuổi. Các nhóm sử dụng xe máy chạy vòng quanh khiêu khích, sau đó dùng hung khí lao vào tấn công nhau, gây náo loạn cả khu dân cư.
Những vụ việc liên tiếp xảy ra cho thấy một thực tế đáng lo ngại, ranh giới giữa mâu thuẫn nhỏ và án mạng ngày càng mong manh. Khi tâm lý hiếu thắng, bốc đồng và thiếu kỹ năng kiểm soát cảm xúc chi phối hành vi, hậu quả không chỉ dừng lại ở xung đột mà có thể trở thành bi kịch không thể cứu vãn.
Khoảng trống kỹ năng sống và những cảnh báo từ môi trường mạng
Theo Trung tá Lê Quang Đình – Phó Trưởng Công an phường Cẩm Thành, thời gian gần đây, các vụ việc liên quan đến gây rối trật tự công cộng, cố ý gây thương tích… đều có đặc điểm chung là người vi phạm rất trẻ, thậm chí nhiều trường hợp chưa đủ 16 tuổi.
Đáng lo ngại là hành vi bạo lực, cách ứng xử thiếu kiểm soát cảm xúc và lệch chuẩn đạo đức đang xuất hiện ngày càng nhiều ở một bộ phận thanh thiếu niên. Không ít vụ việc bắt nguồn từ những mâu thuẫn nhỏ, nhưng do bốc đồng và thiếu kỹ năng xử lý tình huống đã dẫn đến hậu quả nghiêm trọng.
Nếu như trước đây, các hành vi vi phạm chủ yếu xuất phát từ tụ tập trực tiếp, thì hiện nay, mạng xã hội đang trở thành một “chất xúc tác” nguy hiểm. Những video bạo lực, các “thử thách” mang tính kích động trên các nền tảng như TikTok, YouTube, Facebook… thu hút hàng triệu lượt xem, vô tình tạo ra tâm lý bắt chước trong một bộ phận giới trẻ.
Không ít thanh thiếu niên coi việc thể hiện bản thân bằng những hành vi lệch chuẩn là cách để gây chú ý, “câu like”, khẳng định cái tôi. Trong khi đó, khả năng phân biệt đúng sai, nhận thức về hậu quả pháp lý của hành vi ở độ tuổi này vẫn còn hạn chế.
Không chỉ vậy, một số đối tượng từng bị khởi tố, kết án trong các vụ án trước đó, trong quá trình bị khởi tố, điều tra các bị can lại tiếp tục phạm tội mới. Tại các phiên tòa, một số bị can thể hiện thái độ dửng dưng, xem mức án mà viện kiểm sát đề nghị như “thành tích”, không hợp tác điều tra, thay đổi lời khai hoặc bao che cho nhau, gây khó khăn cho công tác điều tra và xét xử.
"Không ít bạn trẻ hiện nay thiếu kỹ năng kiểm soát cảm xúc và giải quyết mâu thuẫn một cách tích cực. Nguyên nhân xuất phát từ việc chưa được trang bị đầy đủ kỹ năng sống, trong khi lại tiếp xúc quá nhiều với nội dung tiêu cực trên mạng xã hội" - Trung tá Lê Quang Đình - Phó trưởng Công an phường Cẩm Thành.
"Pháo đài đầu tiên" là gia đình
Từng trực tiếp tham gia bào chữa trong nhiều vụ án liên quan đến người chưa thành niên, trợ giúp viên pháp lý Đoàn Nhật Nam (Trung tâm Trợ giúp pháp lý Nhà nước tỉnh số 1 (Sở Tư pháp) cho rằng, người chưa thành niên là người đang trong quá trình phát triển cả về sinh lý lẫn tâm lý, dễ dẫn đến tình trạng mất cân bằng trong cảm xúc, có những phản ứng nóng nảy vô cớ, hành vi bất thường...
Theo Trung tá Lê Quang Đình, để hạn chế tình trạng thanh thiếu niên phạm tội, gia đình cần đóng vai trò là “pháo đài đầu tiên” trong việc giáo dục và định hướng cho con em. Nhà trường cần chú trọng giáo dục nhân cách, kỹ năng sống và xây dựng môi trường học tập tích cực. Bên cạnh đó, xã hội cũng cần tạo dựng môi trường lành mạnh, mở ra nhiều cơ hội để người trẻ tham gia các hoạt động bổ ích, phát triển toàn diện.
Đối với người dưới 18 tuổi vi phạm pháp luật, việc xử lý cần đặt mục tiêu giáo dục và tạo cơ hội sửa chữa sai lầm lên hàng đầu. Hình phạt là cần thiết để răn đe, song quan trọng hơn là giúp các em nhận thức được hành vi sai trái và có cơ hội làm lại cuộc đời.
