Hãng Yonhap của Hàn Quốc dẫn các nguồn tin chính phủ giấu tên cho biết, ông Tập có thể thăm Triều Tiên vào đầu tháng 6.
Chuyến đi diễn ra sau các cuộc gặp gần đây của Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình với Tổng thống Mỹ Donald Trump và Tổng thống Nga Vladimir Putin, đưa Bình Nhưỡng trở lại tâm điểm ngoại giao theo những cách khác nhau.
Chủ tịch Triều Tiên Kim Jong-un có chuyến thăm Trung Quốc vào tháng 9 năm ngoái, dự lễ duyệt binh kỷ niệm 80 năm kết thúc Thế chiến II. Lần gần nhất Chủ tịch Tập Cận Bình thăm Triều Tiên là năm 2019.
Giới phân tích cho rằng chuyến thăm sắp tới của ông Tập đến Bình Nhưỡng cho thấy Bắc Kinh muốn khôi phục ảnh hưởng với Triều Tiên và bán đảo Triều Tiên.
Ông Hao Nan, chuyên gia về bán đảo Triều Tiên thuộc Ủy ban quốc gia về chính sách đối ngoại Mỹ (NCAFP) tại New York, nói với CNA rằng chuyến thăm này cho thấy Trung Quốc vẫn là bên “không thể thiếu” đối với vấn đề an ninh Đông Bắc Á.
“(Trung Quốc) muốn gửi tín hiệu tới Hàn Quốc, Nhật Bản, Nga và Mỹ, rằng Triều Tiên vẫn nằm trong quỹ đạo chiến lược của mình, dù quan hệ Nga - Triều ngày càng sâu sắc”, ông Hao nói với CNA.
Nhà nghiên cứu này cho rằng Bắc Kinh sẽ “trấn an Bình Nhưỡng, gửi tín hiệu tới Washington và các đồng minh”, nhưng sẽ tránh “tuyên bố công khai về trục quan hệ Trung - Nga - Triều”.
Tránh trục cứng nhắc
Theo các nguồn tin, một nhóm quan chức an ninh và lễ tân Trung Quốc gần đây đã tới Bình Nhưỡng, cho thấy công tác chuẩn bị cho chuyến thăm có thể đang diễn ra.
Tuy nhiên, Trung Quốc vẫn kín tiếng về khả năng ông Tập thăm Triều Tiên.
Ngày 25/5, khi được hỏi về chuyến thăm, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung Quốc Mao Ninh nói “không có thông tin” để cung cấp, chỉ nhắc lại rằng “Trung Quốc và CHDCND Triều Tiên là những nước láng giềng xã hội chủ nghĩa hữu nghị”, và các trao đổi lâu dài giữa hai bên phục vụ lợi ích chung cũng như hòa bình, ổn định khu vực.
Nếu nhà lãnh đạo Trung Quốc chọn Triều Tiên để thực hiện chuyến công du đầu tiên trong năm nay, các chuyên gia cho rằng đó sẽ là lựa chọn mang tính biểu tượng rõ rệt.
Ông Lim Tai Wei, giáo sư tại Đại học Soka ở Tokyo và chuyên gia quan sát các vấn đề Đông Á, cho rằng bất kỳ chuyến đi nào cũng mang ý nghĩa lớn vì ông Tập không thường xuyên công du nước ngoài.
“Triều Tiên là đồng minh chính thức duy nhất của Trung Quốc”, ông Lim nói, đồng thời cho rằng chuyến thăm sẽ mang “ý nghĩa biểu tượng” trong văn hóa chính trị Đông Bắc Á vốn rất coi trọng tín hiệu ngầm.
Theo các nhà phân tích, thách thức với Bắc Kinh không đơn giản là Triều Tiên có gần Trung Quốc hay không, mà là Bình Nhưỡng đang tiến gần Mátxcơva tới mức nào, và liệu điều đó có giảm vai trò của Trung Quốc lên đến các lựa chọn của Triều Tiên hay không.
Quan hệ Nga - Triều trở nên gần gũi rõ rệt kể từ khi ông Putin và ông Kim ký hiệp ước đối tác chiến lược toàn diện tại Bình Nhưỡng tháng 6/2024, cam kết hỗ trợ quân sự và các hỗ trợ khác nếu 1 trong 2 bên bị tấn công.
Triều Tiên đã gửi binh sĩ hỗ trợ Nga trong cuộc xung đột với Ukraine, trong khi hai bên mở rộng hợp tác kinh tế và giao qua biên giới chung.
Theo ông Hao, Trung Quốc có thể không coi quan hệ Nga - Triều là thách thức, bởi điều này có giá trị chiến lược để đối trọng với sự phối hợp ngày càng chặt chẽ giữa Mỹ - Hàn - Nhật.
Tuy nhiên, điều đó không có nghĩa Bắc Kinh muốn hình thành một khối liên minh chính thức.
“Trung Quốc không muốn chính thức hóa điều này thành một ‘trục’ cứng nhắc vì điều đó sẽ giúp Washington củng cố các liên minh, thúc đẩy quá trình bình thường hóa quân sự của Nhật Bản và thu hẹp không gian đàm phán Mỹ - Trung”, ông Hao nhận định.
Theo ông, vấn đề với Trung Quốc là “điều chỉnh mức độ”.
“Trung Quốc vẫn muốn Triều Tiên hữu ích về chiến lược, nhưng không trở nên quá xa hoặc phụ thuộc quá mức vào Nga”, ông Hao nói.
