Minh bạch trong giao dịch và quản lý
Trao đổi với PV Tiền Phong, ông Mai Văn Phấn, Phó Cục trưởng Cục Quản lý đất đai (Bộ Nông nghiệp và Môi trường) cho biết, toàn bộ nỗ lực xây dựng Cơ sở dữ liệu quốc gia về đất đai không chỉ nhằm phục vụ công tác quản lý nhà nước, mà đích đến cuối cùng là người dân và doanh nghiệp. Khi dữ liệu đất đai đã “đúng - đủ - sạch - sống”, người dân sẽ được hưởng nhiều tiện ích thiết thực.
Trước hết, thực hiện thủ tục đất đai trực tuyến, người dân không phải đi lại nhiều lần, không phải nộp lại giấy tờ đã có trong cơ sở dữ liệu. Ngoài ra, người dân ở tỉnh này có thể thực hiện thủ tục đối với thửa đất ở tỉnh khác theo mô hình giải quyết hồ sơ đất đai "phi địa giới hành chính" mà không phải về tận nơi như trước.
Theo ông Phấn, khi cơ sở dữ liệu đất đai đã chuẩn hóa và kết nối với Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư, những thông tin Nhà nước đã có thì người dân không phải kê khai, không phải nộp lại. Hồ sơ được cắt giảm, thời gian giải quyết được rút ngắn, thủ tục đủ điều kiện được cung cấp dưới hình thức dịch vụ công trực tuyến toàn trình - người dân có thể ngồi tại nhà nộp hồ sơ, theo dõi tiến độ và nhận kết quả.
Một tiện ích khác là người dân có thể tra cứu thông tin về thửa đất của mình qua VNeID. Bộ Nông nghiệp và Môi trường đang phối hợp với Bộ Công an đưa các trường thông tin về thửa đất lên ứng dụng này.
“Chỉ với một chiếc điện thoại, người dân có thể xem thông tin về thửa đất, Giấy chứng nhận của mình một cách công khai, minh bạch và chính chủ”, ông Phấn nói.
Theo ông, đây cũng là "tấm khiên" bảo vệ người dân trước nguy cơ giả mạo giấy tờ, lừa đảo trong giao dịch đất đai. Thông tin trên hệ thống có thể được đối chiếu với dữ liệu gốc đã được xác thực, định danh.
Cũng theo ông Phấn, khi dữ liệu đất đai được kết nối, việc chia sẻ thông tin giữa các cơ sở dữ liệu và các cơ quan trong hệ thống chính trị từ Trung ương đến địa phương sẽ giúp các giao dịch liên quan đến đất đai nhanh chóng, an toàn hơn.
Dữ liệu được xác thực cũng góp phần giảm những rủi ro pháp lý, hạn chế tranh chấp phát sinh từ thông tin không minh bạch.
Đặc biệt, mỗi thửa đất trong cơ sở dữ liệu đều gắn với chủ sử dụng đã được xác thực với dữ liệu dân cư - con người thật, định danh thật. Đây là cơ sở quan trọng để bảo vệ quyền của người sử dụng đất, hạn chế tối đa tình trạng tranh chấp, khiếu kiện kéo dài do hồ sơ giấy thất lạc, thông tin sai lệch qua nhiều thời kỳ...
Về lâu dài, dữ liệu đất đai còn được kỳ vọng trở thành nền tảng cho một nền quản trị đất đai hiện đại, minh bạch. Đây là nguồn dữ liệu quan trọng phục vụ công tác quy hoạch, quản lý và điều tiết thị trường bất động sản; là đầu vào quan trọng cho chuyển đổi số quốc gia và phát triển kinh tế số...
Sẽ kiểm soát được ai có bao nhiêu nhà đất
Không chỉ mang lại tiện ích cho người dân, dữ liệu đất đai khi được hoàn thiện còn được kỳ vọng tạo ra thay đổi lớn trong công tác quản lý tài sản, phòng chống tham nhũng.
Trước câu hỏi liệu khi hoàn thiện hệ thống, Nhà nước có thể kiểm soát được một cá nhân đang có bao nhiêu nhà đất hay không, ông Mai Văn Phấn khẳng định hoàn toàn có thể kiểm soát được tài sản đất đai của từng người khi các dữ liệu được kết nối, chia sẻ theo quy định.
Theo ông Phấn, cơ sở dữ liệu đất đai sẽ được chia sẻ với một số bộ, ngành phục vụ công tác quản lý. Trong đó, cơ quan thanh tra có thể khai thác dữ liệu để phục vụ việc kiểm soát tài sản.
Tuy nhiên, ông Phấn lưu ý việc chia sẻ và khai thác dữ liệu phải tuân thủ các quy định về bảo đảm an toàn, bảo mật thông tin và hạ tầng truyền dẫn - phía Bộ Công an giữ vai trò chủ trì việc chia sẻ dữ liệu.
Tính đến ngày 30/7, cả nước đã đồng bộ lên hệ thống dữ liệu đất đai quốc gia hơn 73,1 triệu thửa đất, trên tổng số hơn 100,6 triệu thửa. Trong số này, gần 38,6 triệu thửa đã đáp ứng các tiêu chí “đúng - đủ - sạch - sống”, sẵn sàng phục vụ giải quyết thủ tục hành chính. Khoảng 34,5 triệu thửa còn lại đang tiếp tục được làm giàu, làm sạch, đối khớp và bổ sung thông tin để hoàn thiện dữ liệu.