Liên quan đến việc Điều chỉnh cục bộ Quy hoạch phân khu đô thị H1-1B (khu vực Hồ Gươm và phụ cận), PV đã có cuộc trao đổi với Phó Giám đốc Sở Xây dựng Hà Nội Nguyễn Bá Nguyên.
Ông Nguyên cho biết, việc đề xuất Điều chỉnh cục bộ Quy hoạch phân khu đô thị H1-1B (khu vực hồ Hoàn Kiếm và phụ cận) và một phần Quy hoạch phân khu đô thị H1-1C nhằm cụ thể hóa định hướng Quy hoạch tổng thể Thủ đô tầm nhìn 100 năm đã được UBND thành phố phê duyệt tại Quyết định số 2512/QĐ-UBND ngày 13/5/2026.
Theo định hướng của quy hoạch, đối với khu vực nội đô lịch sử (trong đó có khu vực Hồ Hoàn Kiếm và phụ cận) cần nghiên cứu giải pháp bảo tồn và tái thiết nhằm phát huy giá trị không gian kiến trúc đô thị hiện có. Các hoạt động xây dựng mới phải tăng cường chất lượng cảnh quan và phát huy các di sản văn hóa, lịch sử, cách mạng, kiến trúc.
Đồng thời, bảo tồn văn hóa, kiến trúc cảnh quan đặc trưng khu vực xung quanh Hồ Hoàn Kiếm; cung cấp thêm tiện ích cho du lịch chất lượng cao. Cùng với đó là cải thiện điều kiện về hạ tầng đô thị và môi trường cho khu vực, tạo các không gian kết nối Hồ Hoàn Kiếm với các quảng trường công cộng, như: Quảng trường Đông Kinh Nghĩa Thục, Quảng trường Lý Thái Tổ, Quảng trường Nhà hát Lớn... tạo lập thêm không gian quảng trường lớn trước trụ sở HĐND, UBND Thành phố, tăng cường không gian cây xanh mặt nước nhằm nâng cao giá trị cảnh quan khu vực trung tâm nội đô lịch sử.
Ông Nguyên cho biết thêm, theo quy định, Quy hoạch phân khu là bước cụ thể hóa định hướng quy hoạch chung trên một khu vực, trong đó xác định chức năng sử dụng đất, quy mô diện tích, các chỉ tiêu sử dụng đất quy hoạch đối với từng ô phố, cùng các yêu cầu về tổ chức không gian, kiến trúc cảnh quan và hệ thống hạ tầng kỹ thuật trong phạm vi lập quy hoạch.
Một trong các yêu cầu đối với đồ án quy hoạch phân khu cần có nội dung về thiết kế đô thị (là giải pháp quy hoạch kiến trúc) để xác định chỉ tiêu khống chế về khoảng lùi, cảnh quan đô thị dọc các trục đường chính, khu trung tâm; các khu vực không gian mở, các công trình điểm nhấn và từng ô phố cho khu vực thiết kế. Do đó, các hình ảnh công trình, các không gian được thể hiện trong tài liệu lấy ý kiến có vai trò minh họa trực quan cho các định hướng quy hoạch, giúp cơ quan, tổ chức, chuyên gia và người dân có thể hình dung rõ hơn về tổ chức không gian kiến trúc cảnh quan, tương quan giữa các khu chức năng, không gian công cộng, công trình và hạ tầng kỹ thuật, cũng như các giải pháp cải tạo, chỉnh trang, tái thiết, tái cấu trúc không gian khu vực.
Lấy ý kiến để tiếp nhận thêm các góc nhìn
Tuy nhiên, lãnh đạo Sở khẳng định: cần hiểu đúng rằng các hình ảnh công trình, các không gian trong hồ sơ lấy ý kiến là một phương thức thể hiện, minh họa cho định hướng quy hoạch, không phải là hồ sơ thiết kế kiến trúc của công trình và cũng không phải là cơ sở để khẳng định hình thức cụ thể của công trình đã được quyết định. Các nội dung về quy mô, chức năng, tổ chức không gian và các chỉ tiêu quy hoạch được xác lập trong đồ án sẽ tiếp tục được nghiên cứu, hoàn thiện qua các bước của quá trình lập, thẩm định và phê duyệt quy hoạch.
Ông Nguyễn Bá Nguyên thông tin: Việc tổ chức lấy ý kiến ở thời điểm này là một bước trong quy trình lập quy hoạch theo quy định của Luật Quy hoạch đô thị và nông thôn, nhằm phát huy quyền làm chủ, trí tuệ và trách nhiệm của nhân dân, các chuyên gia và các tổ chức có liên quan. Đây cũng là giai đoạn để cơ quan lập quy hoạch tiếp nhận thêm các góc nhìn, đánh giá và đề xuất từ thực tiễn, qua đó có cơ sở hoàn thiện đồ án trước khi trình cấp có thẩm quyền thẩm định, phê duyệt.
Về lộ trình sau khi kết thúc thời gian lấy ý kiến, lãnh đạo Sở cho biết, cơ quan tổ chức lập quy hoạch sẽ tổng hợp đầy đủ các ý kiến; nghiên cứu, tiếp thu những nội dung phù hợp và giải trình đối với những nội dung chưa thể tiếp thu theo quy định, trên cơ sở đó hoàn chỉnh hồ sơ đồ án quy hoạch để thực hiện các bước thẩm định, phê duyệt.
Ông Nguyên cũng lưu ý, điều chỉnh cục bộ Quy hoạch phân khu sau khi được cấp có thẩm quyền phê duyệt mới là cơ sở để triển khai các bước Quy hoạch chi tiết tỷ lệ 1/500. Ở bước quy hoạch chi tiết, các yêu cầu về tổ chức không gian, kiến trúc cảnh quan, chỉ tiêu cụ thể và giải pháp đối với từng khu vực, từng công trình sẽ tiếp tục được nghiên cứu, cụ thể hóa theo quy định của pháp luật.
Vì vậy, không nên đồng nhất những hình ảnh công trình trong hồ sơ lấy ý kiến với phương án kiến trúc đã được quyết định. Đây là công cụ để thể hiện trực quan hơn định hướng quy hoạch, giúp người dân và các chuyên gia có cơ sở cụ thể để góp ý. Phương án cuối cùng vẫn phải trải qua đầy đủ các bước nghiên cứu lập, thẩm định và phê duyệt theo quy định.
Đối với Hồ Gươm, đây là không gian đặc biệt của Thủ đô, có giá trị về lịch sử, văn hóa và cảnh quan. Thành phố xác định mọi quyết định liên quan đến không gian này phải được tiếp nhận, tiếp thu, nghiên cứu kỹ lưỡng, có cơ sở khoa học, phù hợp quy hoạch và đặc biệt phải tính đến ý kiến của Nhân dân. Những ý kiến xác đáng sẽ được Thành phố nghiêm túc nghiên cứu, tiếp thu để hoàn thiện phương án.
“Mục tiêu cuối cùng là bảo tồn và phát huy được giá trị đặc biệt của Hồ Gươm, bảo đảm sự hài hòa giữa bảo tồn với phát triển, để không gian này tiếp tục là một biểu tượng của Hà Nội và có giá trị lâu dài đối với các thế hệ mai sau”, ông Nguyên chia sẻ.
