Kể câu chuyện văn hóa qua lăng kính trẻ
Một buổi chiều cuối năm 2025, tại không gian phố đi bộ Bạch Đằng (phường Hòa Cường, TP. Đà Nẵng), sự kiện diễu hành Tà áo Việt độc đáo lần đầu tiên được tổ chức. Bên sông Hàn, hàng trăm bạn trẻ trong tà áo dài duyên dáng, cổ phục Việt rực rỡ sắc màu dạo bước, thu hút ánh nhìn của đông đảo người dân và du khách.
Đêm đến, sân khấu phố đi bộ lại trở thành sàn diễn thời trang mang đậm nét văn hóa truyền thống dân tộc với hồ sen, với khung dệt cùng những bộ trang phục dân tộc qua các thời kỳ lần lượt được trình diễn.
Dòng chảy lịch sử của cổ phục Việt theo bước chân của những nam thanh, nữ tú trên sân khấu được kể lại bằng thời trang thật độc đáo, rực rỡ và thu hút. Ở đó, người dân và du khách sẽ bắt gặp những lát cắt lịch sử triều đại qua những trang phục truyền thống.
Tình cờ bắt gặp đoàn diễn hành vào buổi chiều, ông Hamish Reid (du khách New Zealand) cùng gia đình nán lại để theo dõi buổi trình diễn thời trang. “Tôi thực sự rất ấn tượng bởi hoạt động này mang đậm nét văn hóa truyền thống, giúp những du khách như chúng tôi hiểu hơn về lịch sử của đất nước này. Việc tổ chức sự kiện này ở không gian công cộng như thế này cũng rất độc đáo, góp phần lan tỏa đến nhiều người hơn”, ông Hamish nói.
Với quy mô và tầm vóc như vậy, ít ai ngờ rằng ban tổ chức chương trình đều là các bạn sinh viên của trường Đại học Sư phạm – Đại học Đà Nẵng. Mất 3 tháng để chuẩn bị, từ khâu xây dựng ý tưởng, chuẩn bị kịch bản, dàn dựng nội dung, huy động tài trợ, kết nối nguồn lực, Ban tổ chức GenZ đã mang đến cho người dân và du khách một trải nghiệm độc đáo, gần gũi bên sông Hàn.
Theo bạn Trương Thị Kim Thoa - Trưởng ban tổ chức chương trình Tà áo Việt, áo dài được lựa chọn làm chủ đề xuyên suốt bởi đây là biểu tượng văn hóa có sức lan tỏa mạnh mẽ của Việt Nam.
“Thông qua câu chuyện của áo dài từ quá khứ đến hiện đại, chúng mình mong muốn kể với người dân và du khách về giá trị văn hóa tinh thần độc đáo của người Việt Nam, đồng thời, kết nối để người trẻ hiểu và yêu thêm văn hóa truyền thống”, Kim Thoa nói.
Mới đây, khách sạn Hilton Đà Nẵng kỷ niệm 7 năm thành lập với một hoạt động độc đáo, mới mẻ, đó là triển lãm “Thường, Just like that – Thương rứa chứ răng”, kể câu chuyện Đà Nẵng bằng lăng kính nghệ thuật độc đáo. Trong không gian ấm cúng của sảnh khách sạn, giữa dòng du khách trong nước, quốc tế ra vào, những bức tranh về các công trình biểu tượng của Đà Nẵng, không gian nghệ thuật sắp đặt làng chài… hiện lên thật gần gũi, sinh động.
Đây là lần thứ 2, nhóm nghệ thuật Đàling Art Space mang triển lãm với cái tên vừa độc đáo, vừa thân thuộc Thương rứa chứ răng đến với công chúng, trước đó là ở Công viên APEC – một “điểm hẹn” quen thuộc của người dân và du khách.
Theo bạn Trần Thị Linh Đan (Trưởng nhóm Đàling Art Space), do hạn chế về không gian nên chỉ khoảng 2/3 các tác phẩm cùng các hoạt động trải nghiệm, tương tác được trưng bày, tổ chức ở triển lãm lần này, tuy nhiên, nhóm vẫn truyền tải tinh thần kể chuyện văn hóa Đà Nẵng qua hình ảnh “người thương” được thể hiện bằng đa dạng các loại hình nghệ thuật.
“Ấp ủ của nhóm đó là mang triển lãm này đến thật nhiều không gian để người dân và du khách có thể thưởng lãm, hiểu được cách người trẻ làm nghệ thuật, kể câu chuyện văn hóa qua góc nhìn nghệ thuật trẻ”, Linh Đan nói.
Mở ra không gian để người trẻ sáng tạo
Đối với các thành viên, Đàling Art Space không phải cuộc chơi chớp nhoáng mà là định hướng dài hạn của các bạn trẻ với mong muốn tạo ra những không gian văn hóa – nghệ thuật trẻ độc đáo, để người trẻ kể với du khách về đất và người Đà Nẵng.
“Lần hợp tác với Hilton là một phép thử để nhóm đưa triển lãm Thương rứa chứ răng đến một không gian mới mẻ hơn, kết hợp với một đối tác khác hơn đó là doanh nghiệp. Qua đây, nhóm cũng mong muốn kết nối với nhiều hơn các tổ chức, doanh nghiệp để cùng thúc đẩy sáng tạo trẻ”, Linh Đan chia sẻ.
Theo chị Phan Kim Thoa - Quản lý Marketing của khách sạn Hilton Đà Nẵng, việc tổ chức các hoạt động quảng bá văn hóa, nghệ thuật địa phương trong khuôn viên tiền sảnh không chỉ mang đến trải nghiệm mới mẻ cho khách, mà còn góp phần kết nối các dự án nghệ thuật trẻ với công chúng. “Chúng tôi muốn du khách cảm nhận được hơi thở văn hóa của Đà Nẵng ngay từ không gian họ bước vào mỗi ngày,” chị Thoa chia sẻ.
Sau khi kết thúc chuỗi hoạt động “Cơ Tu – Gether: Cùng nhau dạo bản” trong không gian Bảo tàng Đà Nẵng, nhóm sinh viên của trường ĐH FPT Đà Nẵng tiếp tục ra mắt landing page “Một vòng bản nhỏ - Ngàn câu chuyện lớn” để lưu trữ, lan tỏa những câu chuyện về văn hóa truyền thống của đồng bào Cơ Tu.
Theo bạn Nguyễn Thị Phương Na (Trưởng nhóm dự án), dự án kết nối người trẻ với văn hóa đồng bào Cơ Tu qua 3 nhịp trải nghiệm “Cùng ngồi tỉ tê - Cùng nhau dạo bản - Cùng mang chuyện về”.
“Trong đó, việc tiếp tục lưu giữ, lan tỏa và giới thiệu về văn hóa của đồng bào Cơ Tu ở Tà Lang – Giàn Bí để kết nối, thúc đẩy du lịch bản địa là mục tiêu dài hạn của nhóm”, Phương Na nói.
Ở Đà Nẵng, không nhiều các nhóm, dự án văn hóa, nghệ thuật của người trẻ hoạt động độc lập. Bởi vậy, việc tạo “bệ đỡ” cho các dự án sinh viên là điều quan trọng để thúc đẩy sáng tạo trẻ, mở ra không gian rộng lớn để người trẻ thử nghiệm, làm mới cách kể chuyện về văn hóa truyền thống.
Thời gian qua, nhiều sự kiện, hoạt động văn hóa do người trẻ “đạo diễn” liên tục được tổ chức ở những không gian công cộng với sự hỗ trợ của chính quyền, các đơn vị của ngành văn hóa, các doanh nghiệp là minh chứng rõ nét cho việc địa phương khuyến khích người trẻ sáng tạo.
Theo TS. Ngô Thị Hường, Trưởng ngành Việt Nam học, Trường Đại học Sư phạm – Đại học Đà Nẵng, những chương trình, hoạt động như thế không chỉ phục vụ mục tiêu giáo dục trước mắt, mà còn góp phần xây dựng nguồn nhân lực trẻ có chiều sâu văn hóa, trách nhiệm xã hội. “Đây cũng là cách để văn hóa không đứng ngoài đời sống, mà trở thành một phần của phát triển đô thị”, TS. Hường nhấn mạnh.
“Không phải ngẫu nhiên mà Bảo tàng Đà Nẵng có một không gian dành riêng cho các dự án của các bạn trẻ. Mở rộng không gian để người trẻ phát triển các dự án văn hóa – nghệ thuật có độ lan tỏa và tầm ảnh hưởng là đầu tư cho tương lai thành phố. Bởi chính từ những ý tưởng đó, bản sắc Đà Nẵng sẽ tiếp tục được làm mới, được kể lại và truyền đi – bằng chính giọng nói của thế hệ trẻ hôm nay”.
Ông Huỳnh Đình Quốc Thiện - Giám đốc Bảo tàng Đà Nẵng, nói.