Tọa đàm "Chạm số - Sống xanh" thuộc khuôn khổ Ngày Thanh toán số Việt Nam 2026, có sự tham gia của 500 sinh viên từ Học viện Ngân hàng và trường Đại học Công nghệ và Quản lý Hữu Nghị.
Phiên thảo luận đầu tiên có sự tham gia của PGS.TS Phan Trần Trung Dũng, Trường Đại học Ngoại thương; người đẹp Phạm Thùy Dương, Đại sứ Du lịch và Môi trường của Hoa hậu Việt Nam 2024; và bạn Dương Mai Anh, Chủ tịch Hội Sinh viên Học viện Ngân hàng.
Với chủ đề “Gen Z tiên phong chuyển dịch bền vững”, các diễn giả cùng trao đổi về cách Gen Z biến nhận thức thành hành động, góp phần thúc đẩy chuyển dịch xanh trong đời sống hiện đại, từ những lựa chọn trong đời sống hằng ngày đến việc ứng dụng thanh toán số một cách an toàn, có trách nhiệm.
Mở đầu phiên thảo luận, từ hành trình cống hiến của mình, Top 5 Hoa hậu Việt Nam 2024 Phạm Thùy Dương đề cập đến việc sử dụng các phương pháp thanh toán điện tử, số hóa... là cách hữu hiệu hướng đến giảm thiểu sử dụng giấy, tiến đến lối sống xanh.
Tiếp tục với những chia sẻ về góc nhìn của giới trẻ hiện đại về lối sống xanh, bền vững, bạn Dương Mai Anh - Chủ tịch Hội Sinh viên Học viện Ngân hàng cho rằng, Gen Z bắt đầu lan tỏa lối sống xanh từ những điều gần gũi nhất như hạn chế sử dụng túi nilon, ưu tiên sử dụng bản điện tử thay vì bản cứng in giấy, mở cổng đăng ký qua mã QR...
Bàn về trào lưu "Chạm số - Sống xanh", Mai Anh cho rằng việc người trẻ hưởng ứng lối sống xanh thông qua các trào lưu trên mạng xã hội không hẳn là điều tiêu cực. Những xu hướng này có thể giúp các bạn trẻ quan tâm hơn đến những vấn đề trước đây chưa chú ý, từ đó từng bước thay đổi nhận thức và hành vi. Điều quan trọng là làm thế nào để những xu hướng nhất thời trở thành thói quen một cách tự nhiên, lâu dài.
Bật mí từ trải nghiệm cá nhân, Thùy Dương cho biết chính mình từng sa đà vào mua sắm, nhưng đã khắc phục được nhờ tự đặt ra một quy tắc chi tiêu 24h. Thùy Dương vẫn sẽ bỏ vào giỏ hàng (điện tử) các món đồ mình thích, nhưng cô không thanh toán ngay. Cô sẽ để món đồ đó trong giỏ hàng trong 24h: "Sau 24h, nếu bản thân vẫn thấy món hàng đó cần thiết thì mình mới mua".
Người đẹp Thùy Dương nhấn mạnh đến việc giới trẻ cần cảnh giác với các chiến dịch "tẩy xanh" (greenwashing - hình ảnh giả tạo, gây hiểu lầm rằng sản phẩm hay hoạt động thân thiện với môi trường).
Khi được hỏi về những hành động cụ thể dành cho sinh viên nếu phát động thử thách "7 ngày Chạm Xanh", người đẹp Phạm Thùy Dương cho rằng, các bạn có thể bắt đầu bằng việc hạn chế sử dụng các sản phẩm không thân thiện với môi trường, ưu tiên thanh toán số và hình thành thói quen tái sử dụng đồ dùng.
Đồng quan điểm với Mai Anh chia sẻ trước đó, Thùy Dương cũng cho rằng khi thực hiện thử thách, giới trẻ có thể biến hành động đó thành thói quen, duy trì hằng ngày, lâu dài, trở thành lối sống xanh bền vững.
Tiếp nối phiên thảo luận, PGS.TS Phan Trần Trung Dũng (trường Đại học Ngoại thương) nhận được câu hỏi về việc người dùng bị lừa đảo khi thanh toán qua mã QR. Ông đồng thuận với người đẹp Thùy Dương về quy tắc chi tiêu 24h, nhấn mạnh rằng, các bạn trẻ nên "chậm lại một chút", "muốn nhanh thì phải từ từ".
Mã QR cho phép người dùng thao tác nhanh hơn nhưng dễ bị ẩu. Từ đây, PGS.TS chia sẻ, các bạn trẻ cần cẩn trọng, kiểm tra tên chủ tài khoản, yêu cầu nhập thông tin... Quét QR không phải lỗi mà sai lầm có thể xảy ra ở bước tiếp theo, vì vậy, các bạn cần cảnh giác ở bước điền thông tin từ giai đoạn này.
Sinh viên có nhiều ứng dụng học tập, mua sắm, tích điểm và có thể xảy ra rủi ro khi chia sẻ dữ liệu cá nhân khi liên kết tài khoản. Bày tỏ quan điểm về vấn đề này, PGS.TS Phan Trần Trung Dũng cho rằng đây là một góc nhìn khác với câu chuyện "quét mã QR" phía trên.
Nếu sơ suất từ quét mã QR xảy ra do thao tác quá nhanh thì rủi ro chia sẻ dữ liệu lại là vấn đề "thận trọng quá". Tuy nhiên, nếu cứ gặp yêu cầu chia sẻ là từ chối sẽ gây ra ảnh hưởng khá nhiều với các hoạt động tích cực thuận tiện hơn trong thời đại công nghệ số, sống xanh.
Theo PGS.TS, người dùng cần biết đâu là chia sẻ hợp lý, đâu là không hợp lý. Đây cũng là vấn đề khó. "Thông thường, việc lừa đảo bắt đầu từ việc rất vô hại, app có lừa đảo tác động có thể theo dõi thói quen sinh hoạt, sau đó, đối tượng lừa đảo sẽ lợi dụng thông tin nhỏ phân mảnh này ghép thành một câu chuyện, chiếm được niềm tin của nạn nhân, từ hiểu nạn nhân dẫn đến dễ thao túng. Lúc này, các bạn cần phải chậm một chút để xác minh".
PGS.TS Phan Trần Trung Dũng chia sẻ câu chuyện từng suýt bị kẻ gian mạo danh thành nhân viên nhà mạng lợi dụng. Tuy nhiên, thầy đã chậm nhịp để gọi cho người quen xác minh thông tin. Chốt lại phiên thảo luận đầu tiên, PGS.TS Phan Trần Trung Dũng một lần nữa nhấn mạnh, giới trẻ không cần sợ khi liên kết thông tin với các ứng dụng, bởi nỗi sợ này có thể hạn chế nhiều tiện ích đời sống. Điều đặc biệt phải nhớ chính là người trẻ cần nhớ 2 từ khóa: Tỉnh táo - cẩn trọng.
