'Thành phố bọt biển', giải pháp chống ngập bền vững cho đô thị Hà Nội

TP - Trong bối cảnh Hà Nội xây dựng quy hoạch Thủ đô tầm nhìn 100 năm, công tác thoát nước được xác định cần có giải pháp trước mắt, trung hạn và dài hạn để tạo thành một chỉnh thể đồng bộ, toàn diện. Trong đó, áp dụng mô hình "thành phố bọt biển", tăng cường khả năng thích ứng với biến đổi khí hậu là giải pháp được ưu tiên.

Đối với các giải pháp thoát nước cho mùa mưa bão 2026, Trung tâm Quản lý hạ tầng kỹ thuật thành phố Hà Nội, Sở Xây dựng (Trung tâm) cho biết, đơn vị đang thực hiện 3 dự án khẩn cấp để giải quyết tình trạng ngập úng đô thị trên địa bàn.

c41.jpg
Trung tâm quản lý hạ tầng kỹ thuật thành phố Hà Nội gấp rút thi công các công trình thoát nước khẩn cấp

Trung tâm đã tập trung, quyết liệt chỉ đạo các đơn vị và nhà thầu tổ chức triển khai thi công đồng bộ các hạng mục thuộc 3 dự án khẩn cấp, gồm: 6 hạng mục công trình thành phần thuộc Dự án Cải tạo nâng công suất một số trạm bơm hiện có để giải quyết úng ngập khu vực dọc Đại lộ Thăng Long; 8 hạng mục công trình thành phần thuộc dự án Cải tạo, nâng cấp, xây dựng mới một số hạng mục công trình tiêu thoát nước để xử lý úng ngập tại khu đô thị Resco, Ecohome, Tây Hồ Tây, Đoàn ngoại giao, Ciputra, khu vực Võ Chí Công, Long Biên, Đông Anh, Gia Lâm; 26 hạng mục công trình thuộc thuộc dự án Xây dựng, lắp đặt bổ sung một số trạm bơm hồ, bể điều tiết, hệ thống đường ống thoát nước lưu vực Tô Lịch, Tả Nhuệ.

Trong quá trình triển khai, lãnh đạo Trung tâm thường xuyên trực tiếp kiểm tra hiện trường, kịp thời chỉ đạo giải quyết các khó khăn, vướng mắc phát sinh theo từng hạng mục. Đồng thời, Trung tâm duy trì chế độ họp giao ban định kỳ hằng tuần để kiểm điểm tiến độ chi tiết đối với từng dự án, từng hạng mục, qua đó bảo đảm các công trình được triển khai đúng kế hoạch, phấn đấu hoàn thành các hạng mục chính trước ngày 30/4/2026, phục vụ công tác chống ngập úng cục bộ trên địa bàn.

Ðề xuất mô hình "thành phố bọt biển"

Đối với giải pháp lâu dài, Trung tâm đang xây dựng Đề án xử lý úng ngập trên địa bàn khu vực nội thành Hà Nội, giai đoạn 2026-2030. Giám đốc Trung tâm Quản lý hạ tầng kỹ thuật thành phố Hà Nội Nguyễn Đức Hưng cho biết, Đề án được lập hướng tới mục tiêu căn cơ là nâng cao năng lực toàn hệ thống thoát nước đô thị, bảo đảm an toàn giao thông, ổn định dân sinh và nâng cao chất lượng môi trường sống của người dân Thủ đô.

Đơn vị tư vấn Đề án cho biết, ngoài 4 lưu vực thoát nước của thành phố, Đề án cũng được mở rộng sang các lưu vực khác đảm bảo tính đồng bộ và tổng thể, phù hợp với Quy hoạch phát triển thủ đô tầm nhìn 100 năm.

Bên cạnh tiếp cận hệ thống, rà soát, cập nhật, khớp nối với định hướng phát triển đô thị của Thủ đô, tư vấn đã nghiên cứu, tham khảo kinh nghiệm quốc tế; rà soát, đối chiếu các tiêu chuẩn, quy chuẩn liên quan để đề xuất áp dụng mô hình "thành phố bọt biển" (sponge city), tăng cường khả năng thích ứng với biến đổi khí hậu. Đề án đề xuất hệ thống giải pháp tổng thể, đồng bộ, kết hợp chặt chẽ giữa công trình (giải pháp xám) và phi công trình (giải pháp xanh), tiếp cận theo lưu vực và tổ chức vận hành thống nhất.

Cùng với việc đẩy nhanh tiến độ các công trình thoát nước, hồ điều hòa theo chỉ đạo khẩn của UBND thành phố, việc hoàn thiện quy hoạch, xây dựng hệ thống quy chuẩn, tiêu chuẩn thoát nước đồng bộ sẽ là cơ sở quan trọng. Trong đó, Đề án xử lý úng ngập giai đoạn 2026-2030 sẽ đóng vai trò khớp nối, từng bước hoàn thiện hệ thống thoát nước theo hướng đồng bộ, tổng thể và bền vững cho Thủ đô.