Những con số không lãng quên
Chiến tranh đã lùi xa, nhưng vết thương lòng của những năm tháng “xẻ dọc Trường Sơn đi cứu nước” vẫn chưa lành trong tâm khảm của nhiều cựu thanh niên xung phong (TNXP). Trong suốt 10 năm kháng chiến chống Mỹ, Hà Tĩnh đã huy động hơn 14.970 TNXP lên đường phục vụ chiến đấu. Những thanh niên ấy đã tham gia mở đường, tải đạn, cứu thương, sửa cầu cống dọc các tuyến chiến lược Trường Sơn, từ Hà Tĩnh đến Quảng Trị, Huế và cả đường 9 Nam Lào.
Chiến tranh đã khiến hơn 400 người trong số đó vĩnh viễn nằm lại chiến trường, hơn 3.000 người mang thương tật suốt đời, hơn 400 người bị ảnh hưởng bởi chất độc da cam/dioxin. Nhiều người mất sức lao động khi còn rất trẻ, trở về với đôi chân cụt, cánh tay không còn, hay cả đời sống trong hoảng loạn bởi ký ức chiến tranh. Hiện toàn tỉnh Hà Tĩnh có 6.882 hội viên Hội Cựu TNXP đang sinh hoạt tại 69 xã, phường, tuổi bình quân là 75 tuổi, người cao nhất đã 97 tuổi. Gần như ai trong số họ cũng mang trong mình những dấu tích của thời bom đạn cả về thể chất lẫn tinh thần.
Ở Nghệ An, gần 7.000 người từng là TNXP đã bị thương. Trong đó, 5.530 người được công nhận thương binh, 397 người được công nhận liệt sĩ, 50 người là tử sĩ. Ngoài ra, còn hơn 15.000 người được hưởng trợ cấp một lần theo quy định. Đặc biệt, hiện có 525 cựu TNXP được hưởng trợ cấp thường xuyên. 20 năm qua, Hội Cựu TNXP tỉnh Nghệ An và Hà Tĩnh đã trở thành điểm tựa tinh thần, là mái nhà ấm áp kết nối đồng đội năm xưa. Bằng tình nghĩa và trách nhiệm, các cấp Hội đã không ngừng lan tỏa phong trào “Vì nghĩa tình đồng đội”, quyên góp xây nhà, trao quà, chăm sóc hội viên bệnh tật, neo đơn.
Các hoạt động tri ân được triển khai sâu rộng. Tính đến nay, Hội đã xây mới 356 nhà tình nghĩa, sửa chữa 155 nhà, trao 960 sổ tiết kiệm. Gần 3.000 hội viên hoàn cảnh khó khăn được hỗ trợ, vươn lên thoát nghèo. Từ năm 2015, Quỹ Thiện Tâm (Tập đoàn Vingroup) đã hỗ trợ 27 nữ TNXP cô đơn trợ cấp thường xuyên, cấp 500 con bò giống cho cựu TNXP nghèo phát triển kinh tế.
Tại Hà Tĩnh, Hội Cựu TNXP tỉnh đã vận động làm mới và sửa chữa hơn 1.087 căn nhà tình nghĩa, tặng 1.845 sổ tiết kiệm và gần 30.000 suất quà tri ân. Đặc biệt, phong trào “Học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh” được triển khai hiệu quả, tạo chuyển biến rõ nét trong đời sống hội viên. Dù tuổi cao, sức yếu, nhưng nhiều cựu TNXP vẫn không ngừng cống hiến. Toàn tỉnh Hà Tĩnh hiện có 221 mô hình kinh tế do cựu TNXP làm chủ, thu nhập mỗi năm đạt từ 100 triệu đồng trở lên.
“Thời gian tri ân không còn nhiều nữa…”
Chia sẻ với Báo Tiền Phong, ông Chu Vĩnh Hiệp, Chủ tịch Hội Cựu TNXP tỉnh Nghệ An cho biết, 20 năm qua không chỉ là chặng đường ghi dấu những nỗ lực tổ chức, mà còn là hành trình tri ân đồng đội bằng những phần việc ý nghĩa.
“Chiến tranh đã lùi xa, thời gian có thể xóa mờ vết thương chiến tranh, nhưng sự cống hiến, hy sinh của lực lượng TNXP mãi mãi là niềm tự hào, là sự cổ vũ lớn lao đối với thế hệ trẻ hôm nay và mai sau. Những phẩm chất cao đẹp của các chiến sĩ thanh niên xung phong năm xưa vẫn luôn tỏa sáng trong cuộc sống hôm nay, dù trở về từ chiến trường với bao vết thương, nay tuổi đã cao, sức đã yếu, nhưng luôn lạc quan, với tinh thần “Tuổi trẻ xông pha, tuổi già gương mẫu”, tiếp tục đóng góp sức mình vì sự giàu mạnh của quê hương, đất nước”, ông Chu Vĩnh Hiệp, Chủ tịch Hội Cựu TNXP tỉnh Nghệ An chia sẻ.
Ông Lê Văn Liêm - Chủ tịch Hội Cựu TNXP tỉnh Hà Tĩnh cho hay, qua thống kê, hiện có 129 cựu thanh niên xung phong tại địa bàn không chồng, không con, không nơi nương tựa. Đây đang là nỗi day dứt, trăn trở không chỉ riêng của tổ chức Hội. Với nỗi trăn trở ấy, thời gian qua, Hội Cựu TNXP tỉnh Hà Tĩnh đã không quản nắng mưa, đến từng gia đình hội viên, động viên, nắm bắt tâm tư, và kêu gọi nguồn lực xã hội giúp đỡ.
Cũng theo ông Lê Văn Liêm, mỗi năm, số lượng hội viên giảm đi. Ngoài ra, có nhiều hội viên còn mang trong mình những vết thương chiến tranh, chế độ thù lao, tiền hoạt động của hội cơ sở chưa được giải quyết thỏa đáng, đặc biệt có gần 300 hội viên có hoàn cảnh khó khăn. Tuy nhiên với truyền thống của lực lượng TNXP đã được tôi luyện, có phẩm chất chính trị vững vàng, đạo đức lối sống lành mạnh nên cùng nhau đoàn kết, khắc phục những khó khăn, giúp nhau làm kinh tế, xoá đói giảm nghèo, để không ai bị bỏ lại phía sau.
“Nhiều hội viên còn thiệt thòi, trong khi đó tuổi đã cao, thời gian để tri ân không còn nhiều nữa. Vì thế, thời gian qua hội đã có những sự chung tay kêu gọi, hỗ trợ cho những hội viên có hoàn cảnh khó khăn”, ông Lê Văn Liêm - Chủ tịch Hội Cựu TNXP tỉnh Hà Tĩnh chia sẻ.
Được biết, hiện tại một trong những khó khăn lớn hiện nay là kinh phí hoạt động của Hội ở cơ sở còn rất hạn chế. Do vậy, Hội Cựu TNXP tỉnh Hà Tĩnh cũng bày tỏ mong muốn được cấp ngân sách ổn định để duy trì sinh hoạt hội viên, thăm hỏi người già yếu, tổ chức hoạt động truyền thống và giáo dục thế hệ trẻ về đạo lý “uống nước nhớ nguồn”.
