Trước đó, ngày 17/1, Tổng thống Trump tuyên bố sẽ áp một loạt mức thuế tăng dần từ ngày 1/2, với các nước thành viên EU gồm: Đan Mạch, Thụy Điển, Pháp, Đức, Hà Lan và Phần Lan, cùng với Anh và Na Uy, cho đến khi Mỹ mua được Greenland. Nhiều nước lớn trong EU gọi đây là hành vi “tống tiền”.
Các lãnh đạo EU dự kiến thảo luận về vấn đề này tại một hội nghị thượng đỉnh khẩn cấp ở Brussels vào ngày 22/1. Một phương án đang được EU tính đến là gói thuế quan áp lên 93 tỷ euro hàng hóa nhập khẩu từ Mỹ, có thể tự động có hiệu lực từ ngày 6/2 sau khi thời hạn đình chỉ 6 tháng kết thúc.
Phương án thứ hai là sử dụng công cụ “chống cưỡng ép”, theo đó EU sẽ hạn chế Mỹ tiếp cận các gói thầu công, đầu tư hoặc hoạt động ngân hàng, hoặc hạn chế thương mại dịch vụ - lĩnh vực mà Mỹ đang thặng dư với EU, bao gồm dịch vụ số.
Theo một nguồn tin EU, gói thuế quan dường như nhận được sự ủng hộ nhiều hơn so với biện pháp chống cưỡng ép.
Chủ tịch Hội đồng châu Âu Antonio Costa cho biết trong một bài đăng trên mạng xã hội, rằng các cuộc tham vấn của ông với những nước thành viên cho thấy cam kết mạnh mẽ ủng hộ Đan Mạch và Greenland, cũng như sẵn sàng bảo vệ trước mọi hình thức cưỡng ép.
Trong chuyến thăm Na Uy, Ngoại trưởng Đan Mạch Lars Løkke Rasmussen cho biết Đan Mạch sẽ tiếp tục đối thoại, ngụ ý nói đến một thỏa thuận mà Đan Mạch, Greenland và Mỹ đạt được hôm 14/1 nhằm thiết lập cơ chế hợp tác mới.
“Mỹ không chỉ có tổng thống. Tôi vừa ở đó. Xã hội Mỹ cũng có các cơ chế kiểm soát và cân bằng”, ông nói thêm.
Nỗ lực của EU nhiều khả năng sẽ là chủ đề trọng tâm tại Diễn đàn Kinh tế thế giới ở Davos, nơi Tổng thống Mỹ Trump dự kiến có bài phát biểu chính vào ngày 21/1, trong lần xuất hiện đầu tiên của ông tại sự kiện này sau 6 năm.
“Mọi lựa chọn đều được đặt lên bàn; đối thoại tại Davos với Mỹ, rồi sau đó các lãnh đạo sẽ họp”, một nhà ngoại giao EU cho biết.
Tám quốc gia bị Mỹ nhắm tới bằng công cụ thuế quan đã cử một số lượng nhỏ binh sĩ tới Greenland.
“Đe dọa thuế quan làm suy yếu quan hệ xuyên Đại Tây Dương và tiềm ẩn nguy cơ tạo ra một vòng xoáy đi xuống nguy hiểm”, một số quốc gia châu Âu ra tuyên bố trong thông cáo chung ngày 18/1, đồng thời khẳng định sẵn sàng đối thoại dựa trên nguyên tắc chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ.
Thủ tướng Đan Mạch Mette Frederiksen đánh giá cao thông điệp nhất quán từ các thành viên châu Âu, đồng thời nhấn mạnh: “Châu Âu sẽ không bị tống tiền”.
Các mối đe dọa thuế quan đã làm chao đảo thị trường toàn cầu, khiến đồng euro và bảng Anh giảm giá so với USD, và giới đầu tư dự báo biến động sẽ tiếp diễn.