Trong bối cảnh số ca ung thư tiếp tục gia tăng, nhiều nội dung tại hội nghị tập trung vào xu hướng chuyển dịch từ điều trị sang chủ động phòng ngừa, tầm soát và phát hiện sớm. Cùng với đó là những cập nhật về công nghệ giải trình tự gen (NGS), sinh thiết lỏng (liquid biopsy), trí tuệ nhân tạo (AI) và vai trò của y học chính xác trong thực hành lâm sàng.
Đồng hành cùng chương trình, Gene Solutions tham gia chia sẻ về tiềm năng ứng dụng của các công nghệ phân tử trong phát hiện sớm ung thư và những điều kiện cần thiết để các giải pháp này có thể được triển khai hiệu quả trong hệ thống y tế.
Chất lượng xét nghiệm quyết định giá trị của công nghệ
Tại phiên thảo luận, TS.BS. Nguyễn Duy Sinh, Giám đốc Y khoa Gene Solutions, cho rằng sự phát triển của công nghệ giải trình tự gen đã mở rộng khả năng ứng dụng trong nhiều lĩnh vực, từ sàng lọc trước sinh, phát hiện sớm ung thư đến lựa chọn điều trị và theo dõi đáp ứng. Tuy nhiên, để các công nghệ này thực sự hỗ trợ bác sĩ trong thực hành, chất lượng xét nghiệm cần được đặt lên hàng đầu.
“Trong lĩnh vực xét nghiệm gen, chất lượng không chỉ nằm ở công nghệ mà còn ở toàn bộ quy trình, từ lấy mẫu, phân tích, kiểm soát chất lượng đến diễn giải kết quả. Đây là nền tảng để kết quả xét nghiệm có giá trị trong thực hành lâm sàng”, TS.BS. Nguyễn Duy Sinh chia sẻ.
Theo TS.BS. Sinh, bên cạnh đầu tư công nghệ, việc xây dựng hệ thống quản lý chất lượng theo các tiêu chuẩn quốc tế là yêu cầu quan trọng đối với các phòng xét nghiệm hiện đại. Hiện hệ thống phòng xét nghiệm của Gene Solutions tại TP.HCM và Singapore đã đạt chứng nhận CAP (College of American Pathologists), đồng thời tham gia chương trình ngoại kiểm EMQN (European Molecular Genetics Quality Network) và vận hành theo các tiêu chuẩn ISO cùng quy trình sử dụng hóa chất, thiết bị đạt chuẩn IVD.
Công nghệ gen mở ra thêm hướng tiếp cận trong phát hiện sớm ung thư
Một chủ đề thu hút nhiều sự quan tâm tại hội nghị là tiềm năng của các xét nghiệm phát hiện đa ung thư từ mẫu máu (MCED).
Theo TS.BS. Nguyễn Duy Sinh, dù các chương trình tầm soát hiện nay đã mang lại hiệu quả đối với một số loại ung thư, vẫn còn nhiều bệnh lý chưa có phương pháp tầm soát phù hợp hoặc gặp hạn chế khi chỉ dựa vào các kỹ thuật hình ảnh. Điều này tạo động lực cho việc nghiên cứu các công nghệ bổ trợ dựa trên dấu ấn sinh học phân tử.
Trong đó, phân tích ctDNA được xem là một hướng tiếp cận đầy triển vọng. Công nghệ này hướng tới phát hiện các tín hiệu phân tử liên quan đến ung thư trong máu, qua đó hỗ trợ đánh giá nguy cơ và định hướng các bước chẩn đoán tiếp theo. Theo các chuyên gia, mục tiêu của MCED không phải thay thế các chương trình tầm soát hiện hành mà bổ sung thêm công cụ cho những nhóm ung thư còn thiếu giải pháp phát hiện sớm hiệu quả.
Tại hội nghị, TS.BS. Nguyễn Duy Sinh cũng chia sẻ thông tin về SPOT-MAS 10, giải pháp do Gene Solutions phát triển vừa được Cơ quan Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Hoa Kỳ (FDA) trao Breakthrough Device Designation (BDD). Đây là chương trình ghi nhận các thiết bị y tế có tiềm năng đáp ứng những nhu cầu chưa được giải quyết trong chăm sóc sức khỏe, đồng thời tạo điều kiện để công nghệ tiếp tục được đánh giá theo quy trình của FDA.
Ngoài tầm soát đa ung thư, công nghệ gen còn được ứng dụng trong đánh giá nguy cơ ung thư di truyền ở những người có tiền sử gia đình hoặc thuộc nhóm nguy cơ cao, góp phần hỗ trợ xây dựng chiến lược theo dõi và phòng ngừa phù hợp cho từng cá nhân.
Tăng cường kết nối giữa nghiên cứu và thực hành
Khép lại hội nghị, nhiều chuyên gia thống nhất rằng những tiến bộ của công nghệ chỉ có thể phát huy hiệu quả khi được kiểm chứng bằng bằng chứng khoa học và tích hợp phù hợp vào quy trình chăm sóc người bệnh. Việc tăng cường hợp tác giữa cơ quan quản lý, bệnh viện, viện nghiên cứu và doanh nghiệp được kỳ vọng sẽ góp phần thúc đẩy nghiên cứu, chuẩn hóa ứng dụng và mở rộng khả năng tiếp cận các công nghệ mới trong phòng, chống ung thư.
Thông qua các phiên thảo luận, hội nghị đã mang đến nhiều góc nhìn về xu hướng phát hiện sớm và y học chính xác, đồng thời tạo diễn đàn để các chuyên gia cập nhật những tiến bộ đang được quan tâm trong lĩnh vực ung thư học.