Cần Thơ lập vùng cấm, vùng hạn chế khai thác nước ngầm

Cần Thơ có nguồn nước mặt dồi dào nhờ hệ thống sông ngòi, kênh rạch chằng chịt. Tuy nhiên, trước tác động của biến đổi khí hậu, nhu cầu sử dụng nước tăng, nguồn nước ngầm cũng đang được khai thác ngày càng tăng. Để bảo vệ nguồn nước ngầm cho thế hệ tương lai, Cần Thơ đã đưa ra loạt giải pháp, trong đó có nhiệm vụ khoanh vùng cấm, vùng hạn chế khai thác nước ngầm.

Định rõ các hành vi bị cấm tác động lên nước ngầm

UBND TP. Cần Thơ cho biết, thời gian qua, công tác quản lý tài nguyên nước, đặc biệt với nước ngầm được Thành phố và các địa phương đặc biệt quan tâm. Đây được xác định là nhiệm vụ quan trọng, thường xuyên và lâu dài. Do đó, thời gian qua, các địa phương đã triển khai giải pháp hạn chế khai thác nước ngầm ở những khu vực có hệ thống cấp nước tập trung, các khu chế xuất, cụm công nghiệp, các khu vực có khả năng khai thác nước mặt. Cùng đó, công tác tuyên truyền, phổ biến pháp luật về tài nguyên nước được đẩy mạnh, công tác thanh kiểm tra việc chấp hành pháp luật về tài nguyên nước được thực hiện thường xuyên. Qua đó, công tác quản lý, khai thác nước ngầm từng bước được chuyển biến tích cực, đi vào nề nếp.

Tuy nhiên, UBND TP. Cần Thơ cũng nhìn nhận, công tác phối hợp, tham mưu thực hiện chức năng quản lý nhà nước về nước ngầm trên địa bàn còn nhiều bất cập và hạn chế. Công trình khai thác nước ngầm nhỏ lẻ, tự phát của người dân liên tục tăng, chưa thực hiện đúng quy định về đăng ký, cấp phép khai thác, dẫn đến khó kiểm soát, gây nguy cơ ảnh hưởng xấu đến nguồn nước ngầm. Tình trạng này có thể khiến nguồn nước ngầm bị hạ thấp, nhiễm bẩn, xâm nhập mặn và sụt lún đất, làm ảnh hưởng xấu tới nguồn cấp nước cho sinh hoạt.

anh-bai-2.png
Một hệ thống cấp nước tập trung ở nông thôn của TP. Cần Thơ

Để hạn chế khai thác nước ngầm, bảo vệ nguồn nước cho thế hệ tương lai, UBND TP. Cần Thơ đã ban hành Chỉ thị 09/CT-UBND ngày 18/11/2025, về tăng cường công tác quản lý, bảo vệ tài nguyên nước ngầm trên địa bàn. Chỉ thị thể hiện quyết tâm của Cần Thơ trong bảo vệ tài nguyên nước - nguồn lực thiết yếu cho phát triển bền vững, bảo đảm đời sống nhân dân và giữ vững an ninh nguồn nước lâu dài.

Theo đó, UBND TP. Cần Thơ yêu cầu, người đứng đầu các sở ban ngành, cấp xã, đơn vị liên quan thực hiện đúng quy định của Luật Tài nguyên nước và các văn bản liên quan. Thực hiện tốt công tác quản lý, thăm dò, khai thác, sử dụng nước ngầm để đảm bảo an ninh nguồn nước.

Cần Thơ nghiêm cấm các hành vi đổ chất thải, rác thải, đổ hoặc làm rò rỉ các chất độc hại, xả khí thải độc hại, nước thải vào nguồn nước ngầm; xả nước thải, đưa các chất thải vào vùng bảo vệ khu vực lấy nước sinh hoạt; thăm dò, khai thác, sử dụng nước và khoan nước ngầm trái phép; làm sai lệch thông tin, dữ liệu về tài nguyên nước ngầm.

Các đơn vị được yêu cầu tuân thủ nguyên tắc khoanh định vùng cấm, vùng hạn chế khai thác nước ngầm và áp dụng biện pháp hạn chế khai thác nước ngầm. Ưu tiên nguồn nước ngầm cho sinh hoạt, phòng, chống thiên tai và phòng cháy, chữa cháy.

Nghiên cứu xây dựng các công trình nhân tạo bổ sung nước ngầm

Trong các nhiệm vụ UBND TP. Cần Thơ giao cho sở ban ngành, địa phương, các đơn vị liên quan, Sở Nông nghiệp và Môi trường (NN&MT) được giao tăng cường tuyên truyền, phổ biến, tập huấn quy định về quản lý và bảo vệ nước ngầm đến các tổ chức, cá nhân, địa phương. Ngăn ngừa các hành vi vi phạm pháp luật về khai thác, sử dụng, bảo vệ tài nguyên nước.

Sở NN&MT tiếp tục thực hiện hiệu quả chương trình quốc gia bảo đảm cấp nước an toàn, thực hiện tốt các phương án đảm bảo cấp nước cho sinh hoạt, duy trì tỷ lệ số dân nông thôn sử dụng nước sạch từ công trình cấp nước tập trung.

Đặc biệt, Sở NN&MT được giao tham mưu UBND TP. Cần Thơ tổ chức thực hiện kế hoạch bảo vệ nước ngầm; lập danh mục vùng cấm, vùng hạn chế khai thác nước ngầm, và áp dụng các biện pháp trong mỗi vùng để bảo vệ nguồn nước.

Duy trì các hoạt động mạng lưới quan trắc động thái nước ngầm trên địa bàn thành phố, kịp thời phát hiện, báo cáo và tham mưu UBND thành phố có biện pháp khắc phục đối với các khu vực có nguồn nước ngầm bị suy thoái. Nghiên cứu, đề xuất phương án, xây dựng các công trình nhân tạo bổ sung nước ngầm. Tăng cường kiểm tra, giám sát việc chấp hành quy định về các hoạt động khoan, đào, thăm dò, khai thác nước ngầm, quan trắc, giám sát nước ngầm.

Sở NN&MT cũng được giao tham mưu UBND TP. Cần Thơ tổ chức thẩm định hồ sơ cấp giấy phép thăm dò, khai thác nước ngầm và hành nghề khoan nước ngầm. Chủ động triển khai các giải pháp quản lý nguồn tài nguyên nước để phục vụ cho các mục đích sinh hoạt, sản xuất và kinh doanh, dịch vụ để tránh xảy ra tranh chấp nguồn nước.

Sở NN&MT cũng cần chủ động theo dõi thông tin dự báo nguồn nước, cung cấp kịp thời cho các đơn vị liên quan có kế hoạch điều tiết hoạt động sản xuất đảm bảo nguồn nước trong mùa khô, bảo đảm đáp ứng tốt nhất nhu cầu nước sinh hoạt và sản xuất.