Chung tay vì môi trường số an toàn
Phát biểu tại Hội nghị toàn thể Liên minh Niềm tin số lần thứ nhất, tổ chức chiều 10/1, Đại tá Nguyễn Hồng Quân, Cục phó Cục An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao (A05, Bộ Công an), Phó Chủ tịch Liên minh Niềm Tin số nhấn mạnh, niềm tin đang trở thành “tài sản mong manh” nhưng mang ý nghĩa sống còn trong thời đại số.
Theo Đại tá Nguyễn Hồng Quân, chưa bao giờ tốc độ lan truyền của thông tin lại nhanh và mức độ tổn thương của người dùng lại lớn như hiện nay. Tin giả, lừa đảo trực tuyến, xâm hại không gian mạng không chỉ gây thiệt hại về kinh tế mà còn bào mòn niềm tin xã hội, làm xói mòn các giá trị nền tảng của quá trình chuyển đổi số. “Niềm tin trở thành vấn đề cấp bách khi chỉ vài giây một thông tin sai lệch có thể lan truyền tới hàng triệu người và chỉ một cú nhấp chuột, một con người có thể trở thành nạn nhân của lừa đảo”, Đại tá Quân nói.
Trong bối cảnh đó, Hội nghị toàn thể Liên minh Niềm tin số lần thứ nhất được tổ chức không chỉ là dịp nhìn lại chặng đường đã qua, mà còn là diễn đàn để các bên cùng đối diện và trả lời câu hỏi cốt lõi: Làm thế nào để niềm tin được xây dựng, gìn giữ và phát triển bền vững trong môi trường số?
Theo Cục phó A05, hội nghị đặt ra ba mục tiêu trọng tâm, đánh giá kết quả hoạt động thời gian qua; kiện toàn cơ cấu tổ chức; đồng thời thống nhất phương hướng, chương trình hành động cho năm 2026, giai đoạn then chốt của quá trình phát triển không gian số tại Việt Nam.
Đại tá Nguyễn Hồng Quân khẳng định, niềm tin số là nền tảng không thể thiếu của xã hội số. “Không có niềm tin thì không thể phát triển kinh tế số, văn hóa số, càng không thể thành công trong chuyển đổi số và cuộc cách mạng khoa học, công nghệ để đưa đất nước bước vào kỷ nguyên phát triển mới”, ông nhấn mạnh.
Theo ông, niềm tin không phải là khái niệm trừu tượng, mà được hình thành từ những cảm nhận rất cụ thể của người dân: được bảo vệ, được lắng nghe, được đồng hành và không bị bỏ lại phía sau trong tiến trình chuyển đổi số. Đó cũng chính là ý nghĩa cốt lõi mà Liên minh Niềm tin số theo đuổi ngay từ khi thành lập.
Cục phó A05 cho rằng, Hội nghị toàn thể lần này không chỉ dừng lại ở việc trao đổi hay cam kết trên giấy tờ, mà phải được chuyển hóa thành hành động cụ thể, thiết thực, hướng tới một môi trường số an toàn, lành mạnh và nhân văn cho cộng đồng.
Theo Ban Tổ chức, năm 2026 sẽ là thời điểm bản lề, khi trí tuệ nhân tạo (AI) tác động ngày càng sâu rộng tới hành vi, nhận thức và niềm tin của xã hội. Cùng với những cơ hội lớn, không gian số cũng đối mặt với rủi ro ngày càng gia tăng từ tin giả, lừa đảo công nghệ cao và các hành vi xâm hại trực tuyến. Trước thực tế đó, Liên minh Niềm Tin số xác định sẽ tập trung thiết lập các chuẩn mực hành vi có trách nhiệm trên không gian mạng, đồng thời triển khai nhiều chương trình, mô hình cụ thể nhằm giúp cộng đồng nhận diện, phòng ngừa và ứng phó hiệu quả với các nguy cơ số.
Xây dựng “đại sứ AI” chống tin giả
Một trong những điểm nhấn đáng chú ý được Ban Tổ chức công bố là kế hoạch xây dựng “đại sứ AI” trong năm 2026. Theo đó, các công cụ AI sẽ được ứng dụng để hướng dẫn người dân kiểm chứng tin giả, phổ cập kiến thức an toàn số và nâng cao khả năng tự bảo vệ trên không gian mạng.
Cùng với đó, Liên minh sẽ triển khai chương trình kiểm chứng tin giả nhằm hình thành mạng lưới cộng đồng kiểm chứng tin giả trên phạm vi toàn quốc; tổ chức chương trình “Không một mình – Cùng nhau an toàn trực tuyến 2026” với mục tiêu xây dựng các “điểm trạm trực tuyến” hỗ trợ trẻ em và các nhóm dễ bị tổn thương trên không gian số.
Theo Đại tá Nguyễn Hồng Quân, xây dựng niềm tin số là một quá trình lâu dài, đòi hỏi sự chung tay của cơ quan quản lý nhà nước, doanh nghiệp công nghệ, các tổ chức xã hội và mỗi người dân. Chỉ khi niềm tin được củng cố, không gian số mới thực sự trở thành không gian phát triển bền vững, an toàn và nhân văn.
