Diễn đàn “Tiếng nói tuổi trẻ - Hành động của Đoàn”

Thanh niên đổi mới tư duy, làm chủ công nghệ trong kỷ nguyên số

Từ trăn trở của cán bộ Đoàn kiêm nhiệm về việc số hóa quản trị, đến ước mơ của một sinh viên ưu tú về hệ sinh thái sáng tạo số, họ đại diện cho tiếng nói của tuổi trẻ Cần Thơ về vai trò của thanh niên trong chuyển đổi số quốc gia. Trong đó, thanh niên phải là chủ thể dẫn dắt, không chỉ thụ hưởng.

Phải chuyển đổi tư duy

Đóng góp ý kiến vào Diễn đàn "Tiếng nói tuổi trẻ - Hành động của Đoàn", diễn ra ngày 19/3 tới, chị Phan Anh Trang - Bí thư Đoàn UBND TP. Cần Thơ cho biết: Với vai trò một trong những lực lượng nòng cốt của kiến trúc chuyển đổi số, thanh niên UBND Thành phố là đội ngũ trí thức trẻ, trực tiếp tham gia vào bộ máy quản lý nhà nước. “Chúng tôi xác định, mình không chỉ thực thi chuyển đổi số, còn phải tiên phong dẫn dắt, hạt nhân trong việc tham mưu, cụ thể hóa các quyết sách phát triển kinh tế - xã hội của thành phố”, chị Trang nói.

Chị Phan Anh Trang - Bí thư Đoàn UBND TP. Cần Thơ. Ảnh: Hòa Hội

Theo chị Trang, với lợi thế về trình độ chuyên môn, lực lượng thanh niên thuộc UBND Thành phố là nòng cốt để hiện thực hóa khát vọng xây dựng chính quyền số, kinh tế số, xã hội số tại Trung tâm động lực của vùng ĐBSCL. Thời gian qua, tuổi trẻ UBND Thành phố đã nỗ lực tham mưu các chính sách đột phá, đặc biệt trong các lĩnh vực nông nghiệp thông minh, kinh tế xanh, góp phần xây dựng và phát triển kinh tế - xã hội địa phương trong kỷ nguyên mới – Kỷ nguyên vươn mình của dân tộc.

Với áp lực từ mô hình kiêm nhiệm và yêu cầu đổi mới sau sáp nhập địa giới hành chính, xây dựng chính quyền địa phương 2 cấp, thực tế đang đặt ra những bài toán cần giải quyết đó là mô hình cán bộ Đoàn kiêm nhiệm 100%. Sau sáp nhập, theo chị Trang, áp lực hoàn thành nhiệm vụ chuyên môn và công tác Đoàn không nhỏ, dễ dẫn đến tình trạng "hành chính hóa" nếu không có công cụ số hỗ trợ hiệu quả.

Bên cạnh đó, còn có sự thay đổi trong tiếp cận thông tin của thế hệ trẻ (Gen Z), đòi hỏi phải ưu tiên các nội dung ngắn, trực quan và tương tác cao trên nền tảng số. Nếu công tác Đoàn vẫn duy trì phương thức giáo dục truyền thống sẽ khó tạo sức lan tỏa, chiều sâu cho hoạt động công tác Đoàn và phong trào thanh niên.

Trước những đòi hỏi trên, chị Trang cho biết, đội ngũ cán bộ Đoàn UBND TP. Cần Thơ sẽ tiếp tục tham gia đề xuất những giải pháp nhằm "Đổi mới tư duy - Làm chủ công nghệ", gắn liền với việc quán triệt thực hiện Nghị quyết 57 của Bộ Chính trị.

Trong đó, tập trung vào 3 trụ cột để số hóa quản trị Đoàn, gồm chuyển đổi mạnh mẽ toàn bộ nghiệp vụ Đoàn sang môi trường số để giảm tải áp lực cho cán bộ kiêm nhiệm; Xây dựng các kênh tương tác trực tuyến để lắng nghe, tập hợp ý kiến thanh niên một cách thực chất và nhanh chóng; Xây dựng hệ sinh thái giáo dục kỹ năng số thông qua các sản phẩm truyền thông ngắn (video, infographics) mang tính thực hành cao.

Ngoài ra, hình thành "Không gian sáng tạo số", như xây dựng “tổ công nghệ số” ngay tại công sở để đoàn viên cùng nghiên cứu, thử nghiệm các giải pháp công nghệ hỗ trợ quản lý nhà nước và cải cách hành chính phục vụ người dân.

Chị Trang tham gia hoạt động chăm sóc người cao tuổi tại địa phương.

Bí thư Đoàn UBND TP. Cần Thơ đề xuất, Trung ương Đoàn có cơ chế đặc thù cho khối cán bộ Đoàn kiêm nhiệm tại các cơ quan hành chính nhà nước với chỉ số đánh giá phong trào mang định tính và tập trung vào thực hiện “thời gian số” cho nhiệm vụ chuyển đổi số tại đơn vị và phục vụ nhân dân. Đồng thời, xây dựng "Hệ sinh thái tham mưu và sáng tạo số" tập trung vào cơ chế đặt hàng "Sản phẩm số phục vụ cộng đồng". Qua đó tạo điều kiện để thanh niên khối Ủy ban nhân dân tham gia phát triển các ứng dụng hỗ trợ du lịch địa phương, quảng bá văn hóa hoặc giải pháp công nghệ hỗ trợ đời sống dân sinh. Điều này giúp hoạt động Đoàn gắn chặt với nhu cầu phát triển của xã hội.

Tạo không gian để thanh niên sáng tạo

Bạn Nguyễn Quốc Khang - sinh viên ngành Truyền thông đa phương tiện, Trường Đại học Nam Cần Thơ, đạt danh hiệu Sinh viên 5 tốt cấp Trung ương và Giải thưởng Sao Tháng Giêng năm 2025 do Trung ương Hội Sinh viên Việt Nam trao tặng.

Khang cho rằng, thanh niên hiện nay có rất nhiều tiềm năng để đóng góp cho xã hội, đặc biệt trong bối cảnh chuyển đổi số. Tuy nhiên, để phát huy được sức trẻ của thanh niên, các hoạt động Đoàn cần tạo ra những sân chơi và cơ hội cụ thể hơn để thanh niên phát huy ý tưởng và đóng góp cho cộng đồng. Theo Khang, Đoàn có thể đẩy mạnh việc hình thành các không gian sáng tạo dành cho thanh niên, chẳng hạn như các câu lạc bộ công nghệ hoặc các nhóm dự án cộng đồng để sinh viên cùng nghiên cứu, thử nghiệm ý tưởng.

Tại đây, thanh niên có thể phát triển các sản phẩm số phục vụ xã hội như ứng dụng hỗ trợ du lịch địa phương, nền tảng quảng bá văn hóa truyền thống, hoặc các giải pháp công nghệ hỗ trợ học tập và đời sống sinh viên.

Bạn Nguyễn Quốc Khang, Sinh viên 5 tốt cấp Trung ương và Giải thưởng Sao Tháng Giêng hiện đang học ngành Truyền thông đa phương tiện – Trường Đại học Nam Cần Thơ.

Bên cạnh đó, theo Khang, Đoàn cũng có thể đóng vai trò kết nối mạnh mẽ hơn giữa thanh niên với doanh nghiệp và các chuyên gia. Thông qua các chương trình cố vấn, tọa đàm nghề nghiệp, hoặc các dự án hợp tác thực tế, sinh viên sẽ có cơ hội tiếp cận môi trường làm việc thực tế, từ đó phát triển kỹ năng và định hướng nghề nghiệp rõ ràng hơn. “Những chương trình như vậy không chỉ giúp thanh niên trưởng thành mà còn giúp các phong trào của Đoàn gắn với nhu cầu phát triển của xã hội”, Khang chia sẻ.

Ngoài ra, Khang cho rằng, Đoàn có thể tận dụng tốt hơn các nền tảng số để lắng nghe và tập hợp ý kiến của thanh niên. Việc xây dựng các kênh tương tác trực tuyến, các diễn đàn trao đổi ý tưởng hoặc các cuộc thi sáng kiến trên môi trường số sẽ giúp nhiều bạn trẻ dễ dàng chia sẻ quan điểm và đề xuất giải pháp cho các vấn đề xã hội.

“Tôi tin rằng khi thanh niên được tạo điều kiện để học hỏi, sáng tạo và tham gia vào các hoạt động có giá trị thực tiễn, tinh thần tiên phong, xung kích và trách nhiệm của tuổi trẻ sẽ được phát huy mạnh mẽ hơn, qua đó đóng góp tích cực cho sự phát triển của đất nước trong giai đoạn mới”, Khang nhấn mạnh.