Ngoại trưởng Marco Rubio giải thích kế hoạch của Mỹ ở Venezuela

Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio vừa có cuộc điều trần đầu tiên với các nghị sĩ Mỹ kể từ khi lực lượng Mỹ bắt giữ vợ chồng Tổng thống Venezuela Nicolas Maduro.
Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio. (Ảnh: Reuters)

Ngoại trưởng Rubio cho biết, các nhà lãnh đạo hiện nay của Venezuela đang hướng tới việc tăng cường quan hệ với Washington, vì vậy trước mắt Mỹ không thấy cần tiến hành thêm hành động quân sự.

Chính quyền của Tổng thống Donald Trump đang làm việc với Tổng thống lâm thời Venezuela Delcy Rodriguez, nhưng nhà lãnh đạo Mỹ cảnh báo sẽ có thêm hành động quân sự nếu chính phủ của bà Rodriguez không đáp ứng các yêu cầu của Mỹ.

Trong phiên trả lời chất vấn tại Ủy ban Đối ngoại Thượng viện ngày 28/1, ông Rubio nói rằng dù Tổng thống Trump không loại trừ bất kỳ lựa chọn nào, nhưng “chúng tôi không bố trí lực lượng, cũng không có ý định hay dự tính tiến hành bất kỳ hành động quân sự nào tại Venezuela”.

“Hiện diện quân sự duy nhất mà các vị sẽ thấy ở Venezuela là lực lượng Thủy quân lục chiến bảo vệ đại sứ quán của chúng ta. Đó là mục tiêu của chúng tôi. Đó là điều chúng tôi kỳ vọng”, ông Rubio nói.

Ngoại trưởng Mỹ cho biết, các cuộc trao đổi với lãnh đạo Venezuela “rất tôn trọng và hiệu quả”, đồng thời bày tỏ kỳ vọng Mỹ sẽ sớm có thể mở lại hiện diện ngoại giao tại nước này. Đại sứ quán Mỹ ở Caracas đóng cửa từ năm 2019, nhưng gần đây Bộ Ngoại giao Mỹ đã cử người tới chuẩn bị cho việc mở cửa trở lại.

Loại bỏ đối thủ

“Lần đầu tiên sau 20 năm, chúng ta đang có những cuộc trao đổi nghiêm túc về việc làm suy yếu và tiến tới loại bỏ sự hiện diện của Iran, cũng như ảnh hưởng của Trung Quốc và sự hiện diện của Nga. Thực tế, tôi có thể nói rằng có nhiều bên tại Venezuela hoan nghênh việc khôi phục quan hệ với Mỹ trên nhiều mặt”, ông nói.

Cuối ngày 28/1, ông Rubio gặp lãnh đạo đối lập Venezuela Maria Corina Machado tại Bộ Ngoại giao, trong bối cảnh có những câu hỏi về sự sắp xếp của chính quyền Mỹ đối với chính trị gia này. Sau cuộc gặp, bà Machado nói với các phóng viên rằng bà muốn trấn an người dân Venezuela về sự thay đổi đang đến. “Tôi biết Venezuela đang trải qua điều gì; tôi cảm nhận điều đó trong từng thớ thịt của mình. Nhưng tôi nói với các bạn điều này: chúng ta sẽ đạt được nó. Điều đó đang xảy ra”, bà nói.

Trong phiên điều trần, ông Rubio nói rằng ông Maduro phải bị loại bỏ vì Venezuela đã trở thành căn cứ hoạt động của các đối thủ của Mỹ, bao gồm Trung Quốc, Nga và Iran, đồng thời cáo buộc ông hợp tác với các băng nhóm ma túy gây ảnh hưởng tới toàn bộ Tây bán cầu.

“Đó là một tình trạng không thể chấp nhận được và buộc phải giải quyết”, ông Rubio nói.

Ngoại trưởng Rubio cho biết Mỹ đã thiết lập một cơ chế để bán dầu mỏ của Venezuela trong ngắn hạn, nhưng mục tiêu là tạo điều kiện cho quá trình chuyển đổi sang “một Venezuela thân thiện, ổn định và thịnh vượng”, nơi cuối cùng người dân lựa chọn lãnh đạo của mình thông qua bầu cử tự do và công bằng.

Venezuela sở hữu trữ lượng dầu thô lớn nhất thế giới, và chính quyền Tổng thống Trump cho biết họ có ý định kiểm soát ngành dầu mỏ và nguồn thu của quốc gia thành viên OPEC này trong thời gian chưa biết đến khi nào.

Ngày 28/1, một nhóm gồm 12 nghị sĩ Dân chủ cảnh báo về các rủi ro tài chính khi đầu tư vào Venezuela, cho biết những các điều khoản do Chính phủ Mỹ và Venezuela đưa ra có thể bị đảo ngược.

Một số thành viên Quốc hội, thuộc cả đảng Cộng hòa lẫn Dân chủ, bày tỏ thất vọng vì chính quyền Tổng thống Trump không báo cáo đầy đủ về những chiến dịch lớn, bao gồm việc bắt giữ ông Maduro và cắt bỏ nhiều chương trình viện trợ nước ngoài mà Quốc hội đã thông qua.

Trong phiên điều trần, một số nghị sĩ Dân chủ cảnh báo Mỹ có thể bị cuốn vào sự can dự kéo dài khác ở nước ngoài, đặt câu hỏi về tính hợp pháp của các cuộc tấn công của Mỹ nhằm vào những con tàu bị cáo buộc chở ma túy, đồng thời nghi ngờ tính đúng đắn của việc hợp tác chặt chẽ với Tổng thống lâm thời Rodriguez, người từng phản đối sự can dự của Mỹ vào Venezuela.

“Quy mô của dự án mà ông đang tiến hành ở Venezuela là chưa từng có tiền lệ. Các ông đang lấy dầu mỏ của họ bằng họng súng. Các ông giữ và bán số dầu đó, tạm thời đưa nguồn thu vào một tài khoản ở nước ngoài tại Trung Đông. Các ông quyết định số tiền đó sẽ được sử dụng như thế nào và vào mục đích gì cho một đất nước 30 triệu dân. Tôi nghĩ nhiều người trong chúng tôi tin rằng điều này sẽ đi đến thất bại”, Thượng nghị sĩ Dân chủ Chris Murphy phát biểu.